‘Proson moet goede voorbeelden bekendmaken’

Nadja Renkema (49) is directeur van Proson in Ermelo, waar mensen met een visuele beperking werken. Ze is blij met dit interview. Want zelfs in SW-land zijn de mogelijkheden van deze doelgroep nog onbekend.

Hoe kwam u bij Proson terecht?

Nadja Renkema: ‘Heel simpel, er was een vacature. Toen ik die las, dacht ik: “Die functie is mij op het lijf geschreven.” Ik solliciteerde met succes en nu ben ik algemeen directeur sinds 1 mei 2012.’

En, is het u inderdaad op het lijf geschreven?

‘Jazeker. Proson maakt deel uit van de professionele zorgorganisatie Bartiméus. Proson is een gespecialiseerd SW-bedrijf voor mensen met een visuele beperking. Ik kreeg een heel boeiende opdracht mee, namelijk uitzoeken of Proson wel succesvol zou kunnen voortbestaan als enig categoraal SW-bedrijf in Nederland. Categoraal betekent dat hier veel mensen met een ernstige beperking werken en dat we voor deze collega’s een subsidie krijgen van 1,25%, meer dus dan de normale 100%.’

En? Heeft Proson toekomst?

‘Ja, al zou het daarbij wel enorm helpen als Proson de categorale status behoudt. Recent publiceerde ik een lobbyboekje waarin ik aangeef waarom dat belangrijk is. Wij werken met een specifieke doelgroep. Als je deze groep de overstap laat maken naar een reguliere werkplaats dan brengen ze minder op en kosten ze meer. Dan gooi je als het ware het kind met het badwater weg. De gespecialiseerde en goed georganiseerde werkomgeving die we hier hebben opgebouwd is dan niet meer in stand te houden. Dan komt dit bedrijf op de grote hoop van de uitvoering van de Wsw en verdwijnt onze expertise. Plaatsen in de reguliere arbeidsmarkt is ook mogelijk, maar de praktijk wijst uit dat dit nog veel te weinig gebeurt. Waarschijnlijk moet de krapte op de arbeidsmarkt eerst flink toenemen willen blinde arbeidskrachten aantrekkelijk worden voor werkgevers. Grote onzin, want ze kunnen veel meer dan men denkt.’

Wat zullen voor deze doelgroep de gevolgen zijn van de Wet werken naar vermogen, die er onder het volgende kabinet zeer waarschijnlijk in een of andere vorm komt?

‘Die wet maakt het voor hen nog lastiger dan het al was om aan de slag te komen in het reguliere bedrijfsleven vanwege de ontschotting die deze wet met zich meebrengt. Juist deze doelgroep, met de grootst mogelijke afstand tot de arbeidsmarkt die je in SW-land zult tegenkomen, kan eenvoudig tussen de spaken van de

wielen komen. Alle tekenen wijzen erop dat er straks minder geld beschikbaar is om deze “moeilijke” doelgroep naar arbeid toe te leiden. De verleiding kan daardoor voor gemeenten straks wel groot zijn om hun pijlen te richten op de mensen met de kleinste, niet die met de grootste afstand tot de arbeidsmarkt. Tenslotte hebben gemeenten een resultaatverplichting.’

Is de beweging van binnen naar buiten een realistische doelstelling voor uw bedrijf?

‘Nee. De overgrote meerderheid van onze 200 medewerkers is simpelweg niet in staat om buiten Proson te werken. Zij komen alleen in aanmerking voor beschut werken. Maar er is ook een groep mensen met een visuele beperking die wel in staat is om op de reguliere arbeidsmarkt te werken. Hier in de boekhouding werkt zo iemand bijvoorbeeld. Zij is volledig blind. De meeste bedrijven hebben er geen weet van dat dankzij de mogelijkheden van de ICT-ondersteuning deze mensen uitstekend administratief werk kunnen doen. Ook callcenterwerkzaamheden zijn bij uitstek geschikt voor mensen met een visuele beperking.’

Nu moet u dat alleen nog aan de werkgevers duidelijk zien te maken.

‘Waarschijnlijk moet de krapte op de arbeidsmarkt eerst flink toenemen willen blinde arbeidskrachten aantrekkelijk worden voor werkgevers. Grote onzin, want ze kunnen veel meer dan men denkt.’

‘Onbekend maakt onbemind. Er is inderdaad een missie te volbrengen. Nederland telt 300.000 mensen met een visuele beperking. Daarvan werkt slechts een fractie in het reguliere bedrijfsleven.’

U laat zich door deze nuchtere feiten niet ontmoedigen. Hoe komt dat?

‘Ik ben mijn loopbaan ooit gestart als groepsleidster in een gezinsvervangend tehuis voor kinderen met een verstandelijke beperking. Vanaf dat moment raakte ik geïnspireerd door wat mensen drijft en nam ik verantwoordelijkheid voor mensen die het niet voor het kiezen hebben. Het leuke is om je te richten op wat deze mensen wel kunnen en de belemmeringen te negeren. Het gaat om de kansen. En wat mij ook motiveert, zijn de resultaten van Proson. Ons sterkste punt is dat wij erin slagen om mensen met een visuele beperking productiever te laten zijn dan de gemiddelde Wsw’er. Cijfers tonen dat aan. En ons verzuim is lager dan het landelijke gemiddelde.’

Hoe laat u ze productiever zijn?

‘Dat komt door de werkplekaanpassingen. We hebben in de loop der jaren allerlei hulpmiddelen ontwikkeld die mensen heel goed in staat stellen om taken te doen waarvan we vroeger nooit dachten dat zij dat zouden kunnen doen. De aanpassing van de werkplek, de werksoorten en onze hulpmiddelen maken Proson zo succesvol.’

Op welk punt kent uw bedrijf de meeste ruimte voor verbetering?

‘Ik vind het jammer dat Proson zo weinig initiatief heeft genomen om te laten zien wat wij doen. Er is veel te veel naar het eigen SW-bedrijf gekeken. Wij hebben de best practice op het gebied van hoe je mensen met een visuele beperking kunt laten werken. Maar die best practice wordt niet vermarkt of landelijk kenbaar gemaakt. Ik zie het als mijn uitdaging – om dat platte woord dan maar een keer te gebruiken – om aan die voorbeelden wél bekendheid te geven.’

Ga uw gang!

‘We hebben een blinde medewerker gehad die jarenlang gedetacheerd was bij een timmerfabriek en daar aan de afkortmachine werkte. Als je dat vertelt, denkt de buitenstaander: “Dat is onmogelijk.” Maar je kunt machines zo beveiligen dat een blinde daar juist uitstekend aan kan werken. Sterker nog, ik durf te zeggen dat ze veiliger werken dan mensen die wél zien. Iemand die ziet heeft de natuurlijke neiging om als er ergens iets fout gaat erop af te gaan en te proberen het recht te zetten. Dat is het moment waarop het misgaat en ongelukken gebeuren. Een blinde daarentegen laat het fout gaan.

Hij doet niets. Vervolgens schakelt hij eerst de machine uit. Dat is dé manier. Zulke voorbeelden moeten we beter kenbaar maken.’

Kent de SW zelf deze voorbeelden?

‘Onvoldoende. We weten allemaal dat veel werkbedrijven moeite hebben om hun exploitatie rond te krijgen. De verleiding om geen aandacht te besteden aan mensen die ernstig gehandicapt zijn is ook bij hen groot. Je hebt liever mensen met een hoge productiviteit en inzetbaarheid. Dat er visueel beperkten zijn weten ze wel. Maar de onbekendheid met hoe je deze mensen op een goede manier aan het werk kunt zetten is enorm. En daarmee ook de bereidheid om werkplekken aan te passen.’

Hoe is dat bij reguliere bedrijven? Ook zij zitten in zwaar weer.

‘In het huidige economische klimaat hebben bedrijven moeite genoeg om het hoofd boven water te houden en verkeren ze niet in de situatie dat ze hun werk wel even aanpassen voor onze groep, alhoewel het UWV dat volledig vergoedt. De noodzaak ontbreekt, te meer omdat ze de mensen nog voor het uitkiezen hebben.

Maar de generatie werknemers van de toekomst moet je verleiden, die komt echt niet zomaar bij jou werken. Zodra de krapte op de arbeidsmarkt toeneemt, is er ook voor onze doelgroep perspectief. Zolang die nood nog niet gevoeld wordt passen werkgevers hun werk nog te weinig aan op wat mensen kunnen. Tenzij je kunt aantonen wat de meerwaarde is en wat het kan opleveren. Veel bedrijven denken in functies, niet in taken en competenties.’

Wat is uw belangrijkste prestatie geweest in uw arbeidzame leven geweest tot nu toe?

‘Het is onbelangrijk, maar ik ben trots op het hoofdstuk dat ik heb geschreven in het boek Overspoeld door schaarste, dat gaat over de vraag waar werkgevers in de toekomst werknemers vandaan halen. Het stond in de top 10 van managementboeken bij bol.com. Mijn bijdrage gaat over een methodiek die ik bij BMC – Amersfoorts adviesbureau voor de overheid – ontwikkelde en die als doel heeft de wederzijdse aantrekkelijkheid van werknemers en werkgevers te vergroten. Hoe bind je als werkgever mensen aan je? Dat vind ik een heel leuke vraag.’

Zijn er ook dingen die u met de wijsheid achteraf anders gedaan had willen hebben in uw loopbaan?

‘Het leven wordt altijd voorwaarts geleefd en achterwaarts begrepen. Ik doe dagelijks dingen met volle overtuiging en bevlogenheid, en vervolgens kom ik erachter dat ik op de verkeerde weg zat. Daar leer ik van en dan ga ik door. Ik kan het verleden niet veranderen, hooguit kan ik lessen leren voor de toekomst.’

Noem eens één les?

‘Dat je altijd jezelf moet blijven. In je werk en privé maakt iedereen dingen mee die maken hoe je bent. Ik vind het pretentieus om daar zomaar een stelling over in te nemen. Dat past niet bij mij.’

Is werken in de SW leuker dan in bedrijfstakken waar u eerder werkte?

‘Er zijn heel veel leuke werkomgevingen. Wat ik het leukst vind, is om niet in een opgemaakt bedje terecht te komen. Ik ben niet iemand die alleen maar op de winkel past. Er moet sprake zijn van beweging en dynamiek, en van een doel dat je samen met anderen wilt bereiken.’

Wat deed u vóór BMC?

‘Toen was ik hoofd P&O bij de fietsenfabriek Batavus in Heerenveen en directeur bij SW-bedrijf Ability in Uithuizen. Ook was ik een van de initiatiefnemers van een biodieselfabriek in de Eemshaven. Ik heb bij KPMG business advisory gewerkt als senior consultant. En vóór dat alles studeerde ik Personeel & Arbeid en later Personeelswetenschappen.’

Wat is uw belangrijkste hobby buiten het werk?

‘Sport. Hardlopen vind ik erg leuk. Je moet het zo zien: ik heb mijn gezin, daarnaast werk ik en doe ik aan sport. Ik ben nu in training voor een marathon, dus moet ik regelmatig lopen. Afgelopen weekend heb ik twee loopjes gedaan, samen dertig kilometer.’

Vijftien kilometer is een ‘loopje’?

‘Ja, voor mij is dat een kort rondje.’

En hoe ziet uw gezin eruit?

‘Ik ben getrouwd en heb twee kinderen, van 5 en 8 jaar. Mijn man is burgemeester in Nijkerk.’

Naast wie zou u graag in het vliegtuig willen zitten en waarom?

‘Hahaha! In een passagiersstoel of aan de stuurknuppel? Ik heb zelf namelijk een vliegbrevet. Even denken hoor … Naast Epke Zonderland. Geweldig wat die heeft gepresteerd tijdens de Olympische Spelen. Ik vind het in algemene zin leuk om mensen te spreken die een passie en bevlogenheid hebben. Dan wil ik altijd weten waar ‘m dat in zit en of ik er iets van kan leren. Passie en bevlogenheid genereren energie. Energie heb je nodig om dingen te doen.’

Vanwaar dat vliegbrevet?

‘Ik vind de techniek van de aërodynamica heel mooi. Veel mensen denken dat een vliegtuig zomaar uit de lucht kan vallen, maar dat is onzin. Ze weten niet dat een vliegtuig in de lucht hangt omdat de luchtdruk boven en onder de vleugels varieert. De vliegbeweging zuigt een vliegtuig als het ware vacuüm de lucht in. Hij hangt dus. Zelfs als de motor ophoudt, stort een vliegtuig niet direct naar beneden. Al geef ik toe dat het met een straalvliegtuig best hard kan gaan. Maar een Cessna kun je in elk weiland parke-ren. Vliegen is nog steeds de veiligste vorm van vervoer die er is. Ze zeggen altijd dat vrouwen niks met motors hebben, maar alles met een gashendel vind ik leuk.’

En staat er bij u een motor in de garage?

‘Niet meer. Nadat ik kinderen had gekregen, heb ik zowel mijn oldtimer als mijn motorfiets verkocht. Mijn oudste kind is geboren toen ik 41 was. Daar was ik heel blij mee, omdat ik eigenlijk niet had verwacht nog kinderen te krijgen. En op mijn 44ste kwam mijn tweede kind. Toen telde ik mijn zegeningen en besloot ik geen dingen meer te doen die mij extra kwetsbaar maken. Niet dat ik heel voorzichtig ben geworden, maar op een motor ben je nu eenmaal kwetsbaarder dan in een auto.’

Dat heeft met de kinderen te maken?

‘Vooral met andere prioriteiten. Als je verantwoord wilt motorrijden, dan moet je het regelmatig doen. Ik wil de tijd die ik heb aan mijn gezin besteden, niet aan een motorfiets.’

Stan VERHAAG

Bron: SW-Journaal, oktober 2012

Delen
Share on Facebook0Tweet about this on Twitter0Share on Google+0Share on LinkedIn0Email this to someonePrint this page

  1. Tienduizenden jonggehandicapten extra genaaid13-05-2018 06:05:37
  2. 30.000 jonggehandicapten zitten zonder werk én uitkering13-05-2018 06:05:04
  3. Van Ark wil aanpassingen doen in plan arbeidsongeschikten26-04-2018 09:04:30
  4. Banenplan gehandicapten onder vuur26-04-2018 09:04:16
  5. Van Ark op zoek naar draagvlak voor banenplan26-04-2018 09:04:40
  6. Steeds meer jonggehandicapten zitten thuis zonder uitkering24-04-2018 07:04:27
  7. Twijfel knaagt aan kabinetsplan voor gehandicapten20-04-2018 08:04:56
  8. Floris is slechtziend en werkt bij het ministerie van Binnenlandse Zaken14-04-2018 12:04:45
  9. Kabinetsplan werknemers met arbeidshandicap in strijd met mensenrechten14-04-2018 12:04:07
  10. Drukke week voor Leidse Jiska: in actie tegen loonplan voor arbeidsgehandicapten14-04-2018 12:04:38
  11. Waarom hebben overheden zo weinig op met gehandicapten?13-04-2018 10:04:04
  12. ‘Kabinetsplan arbeidsgehandicapten in strijd met mensenrechten’12-04-2018 09:04:12
  13. Babbage biedt alternatief voor gebruikers van Cobra11-04-2018 10:04:14
  14. Werkgevers ‘daten’ er flink op los met arbeidsgehandicapten10-04-2018 07:04:05
  15. Participatie gehandicapten blijft achter bij rest bevolking09-04-2018 03:04:13
  16. Zelfs het zicht op zelfstandige toekomst voor blinde jongeman in gevaar door hoge eigen bijdrage06-04-2018 07:04:30
  17. Mensen met arbeidsbeperking eenvoudiger aan werk helpen28-03-2018 08:03:38
  18. Kabinet wil één regeling voor loon arbeidsgehandicapten28-03-2018 08:03:23
  19. Werkgevers mogen mensen met handicap onder minimumloon gaan betalen27-03-2018 09:03:37
  20. Slechtziende Floris wil werk!23-02-2018 08:02:43
  21. Ik ben slechtziend maar niet achterlijk!21-12-2017 02:12:44
  22. Doof of blind en nooit opgeven: ‘Deze baan betekent heel veel’02-12-2017 09:12:13
  23. Het #B-Team komt je helpen – Afl. 1 Floris wil werk!07-10-2017 08:10:23
  24. Plicht op aannemen gehandicapte10-09-2017 08:09:31
  25. Een masseur met veel passie06-09-2017 02:09:40
  26. Werk zoeken: Nationale Talentenbank voor personen met een handicap28-06-2017 11:06:07
  27. KPN geeft blinden en slechtzienden een kans in het bedrijf18-06-2017 03:06:49
  28. Gastblog Martine: Hoe doe jij dat? Trainingen geven als je blind bent18-06-2017 02:06:58
  29. ‘Wij staan te springen om mensen: waar zijn ze?’17-06-2017 01:06:48
  30. Werken met een visuele beperking: Robert Goedhart17-06-2017 01:06:19
  31. ‘Straks heb ik geen collega’s meer die vragen hoe mijn weekend was’17-06-2017 01:06:53
  32. Marrits zoektocht naar werk17-06-2017 01:06:19
  33. Je bent blind en je wilt werken17-06-2017 01:06:47
  34. Het leuke aan dit werk is, dat ik mag werken17-06-2017 01:06:22
  35. n wéér stopt een gehandicapte met werken vanwege regelgeving17-06-2017 01:06:26
  36. ‘Ik zet nooit in mijn sollicitatiebrief dat ik slechtziend ben’16-06-2017 08:06:02
  37. Werk & werkplekaanpassingen16-06-2017 08:06:22
  38. Een baan na topsport voor zwemster Marion15-06-2017 05:06:22
  39. Brailleregel en golden retriever mee naar het werk15-06-2017 03:06:26
  40. URconnected staakt activiteiten14-06-2017 09:06:53
  41. “Kijk naar talent, niet naar de beperking”13-06-2017 04:06:20
  42. ‘Zichtbaar in Werk’ helpt jongeren die slechtziend of blind zijn aan werk13-06-2017 04:06:50
  43. ‘Weinig werkgevers nemen arbeidsbeperkten aan’11-06-2017 10:06:32
  44. Werkplekaanpassing: Scripting en netwerkinstallaties11-06-2017 08:06:32
  45. Landelijke aandacht voor samenwerking URconnected en Bartiméus College16-12-2015 12:12:12
  46. Hoe voorkom ik overbelasting in mijn werk10-12-2015 09:12:58
  47. Bartiméus: Tweede Kamerfractie SGP steunt Proson28-09-2015 07:09:51
  48. Baan voor alle blinden en slechtzienden28-09-2015 07:09:51
  49. Kabeldoosmachine nieuwe uitdaging bij Proson28-09-2015 07:09:51
  50. ‘Proson moet goede voorbeelden bekendmaken’28-09-2015 07:09:51
  51. Proson maakt het ingewikkelde simpel28-09-2015 07:09:51
  52. Kompaan opent tweede vestiging in Ermelo28-09-2015 07:09:51
  53. Proson benoemt nieuwe directeur28-09-2015 07:09:51
  54. Politiek zet mensen met visuele arbeidsbeperking buitenspel28-09-2015 07:09:51
  55. Proson ondertekent intentieverklaring28-09-2015 07:09:51
  56. Ook voor slechtzienden en blinden is afstand tot arbeidsmarkt overbrugbaar28-09-2015 07:09:51
  57. Tweede Kamerfractie SGP bezoekt Proson28-09-2015 07:09:51
  58. Proson vindt oplossing voor braille drukwerk28-09-2015 07:09:50
  59. Proson en GGz gaan strategisch samenwerkingsverband aan28-09-2015 07:09:50
  60. Bon Appétit opent gastvrij de deur28-09-2015 07:09:50
  61. Spotlight: Noureddine kiest voor Video-CV28-09-2015 07:09:49
  62. Video-CV Noureddine Tamraoui – “Video-CV geeft een completer beeld van mij”28-09-2015 07:09:49
  63. Werken aan kwaliteit in PRIME-project: Locatie Bartiméus wil Internationaal keurmerk28-09-2015 07:09:49
  64. We stoppen pas als iemand goed op z’n plek zit28-09-2015 07:09:49
  65. Profiteren van de som der delen28-09-2015 07:09:49
  66. Uit onderzoek: slechtzienden en blinden willen presteren28-09-2015 07:09:49
  67. Website koppelt hoogopgeleide werknemer met beperking aan werkgever28-09-2015 07:09:49
  68. ‘Onbeperkt aan de Slag’ – Nieuw samenwerkingsverband voor inclusieve arbeidsmarkt28-09-2015 07:09:49
  69. Studeer je en heb je een handicap? Vertel het hier!28-09-2015 07:09:49
  70. Vacaturebank JobAccept28-09-2015 07:09:49
  71. Werkervaring opdoen bij Bartiméus28-09-2015 07:09:49
  72. Vacaturebank JobAccept is ook een tool voor doven en slechthorenden28-09-2015 07:09:49
  73. Talentmaximalisatie programma28-09-2015 07:09:48
  74. Met een visuele beperking toch aan het werk28-09-2015 07:09:48
  75. Het Denk Anders Debat28-09-2015 07:09:48
  76. CV uploaden bij “Visio Zicht op Werk”28-09-2015 07:09:48
  77. Slechtziend en aan het werk blijven. Nieuwe technologie biedt nieuwe mogelijkheden28-09-2015 07:09:48
  78. Bezoek arbeidsdeskundigen UWV bij Bartiméus28-09-2015 07:09:48
  79. Arbeidsdeskundigen maakten kennis met Bartiméus Werken28-09-2015 07:09:48
  80. Boeiend werkbezoek arbeidsdeskundigen NVvA28-09-2015 07:09:48
  81. Bartiméus blij met keurmerk bijscholing arbeidsdeskundigen28-09-2015 07:09:48
  82. Noureddine kiest voor Video-CV28-09-2015 07:09:48
  83. Bartiméus doet aan Functiecreatie28-09-2015 07:09:48
  84. Banen creëren voor mensen met arbeidsbeperking28-09-2015 07:09:48
  85. Magazine UWV Perspectief ook voor mensen met visuele handicap28-09-2015 07:09:47
  86. Sociale bedrijven doen ‘t goed – NOS28-09-2015 07:09:47
  87. Meer bazen willen werken met gehandicapten28-09-2015 07:09:47
  88. Ook voor slechtzienden plek op de arbeidsmarkt28-09-2015 07:09:47
  89. “Ga je droom achterna”28-09-2015 07:09:47
  90. Wat wordt jouw volgende baan?28-09-2015 07:09:47
  91. Voorlopig geen zicht op verlenging ‘Nieuw zicht op werk’28-09-2015 07:09:47
  92. Succesvolle pilot helpt blinden aan baan28-09-2015 07:09:47
  93. Ook hond handicap voor baan blinde28-09-2015 07:09:47
  94. Visusrijk – het netwerk van rijksambtenaren met een visuele beperking – http://www.visusrijk.nl28-09-2015 07:09:47
  95. Meer mensen met beperking bij regulier bedrijf28-09-2015 07:09:47
  96. Wajongers presenteren radioprogramma bij Werken.FM”Wat Nou Wajong?!”28-09-2015 07:09:46
  97. Ooglijn ook bij ICT-problemen op het werk24-06-2015 01:06:10
  98. Werkplekaanpassing: Scripting en netwerkinstallaties26-04-2015 05:04:26
  99. IBM: “Zelfanalyse is heel belangrijk”18-04-2015 08:04:41
  100. Cijfers 2014: Visio ondersteunt 450 werkenden met visuele beperking15-03-2015 09:03:54
  101. Do’s en dont’s voor gemeenten26-02-2015 09:02:15
  102. Babbage als officiële partner van KPN Contact07-02-2015 07:02:14
  103. Functiecreatie / Jobcaring heeft de toekomst #omdenken21-01-2015 02:01:52
  104. Werkgevers lanceren internetplatform ’Amsterdam. Onbeperkt aan de slag’20-01-2015 09:01:58
  105. Babbage – Softwareanalyse werkplekaanpassing12-01-2015 12:01:40
  106. Interview met werkgever Remko Brilman22-12-2014 10:12:55

Laatst bijgewerkt op 28 september 2015 – 19:27