Blij weerzien – Zelfde gesprekspartner, zoveel jaar later

Wie? Joëlle Feijen, 21 jaar, student Franse en Duitse taal- en letterkunde
Waarom in de krant? Hoe is het om te studeren met een visuele beperking en om een geleidehond naast je te hebben in de aula? Joëlle vertelt hoe hond Mazzel haar meer vrijheid heeft gegeven en haar assertiever heeft gemaakt.
Opvallende uitspraak: “Ik zit dit jaar in een nieuwe groep studenten omdat ik nu deeltijds studeer. Mazzel legt al eens een poot in het gangpad en dan blijven mensen staan: ‘Oh, een hond!’ Hij maakt contacten makkelijker.”
CK 27.10.2010

“Fulltime vertalen is me te eenzaam”

Joëlle Feijen, nog steeds gebeten door literatuuronderzoek

Joëlle Feijen (29) heeft als blinde student een bijzonder succesvol parcours afgelegd. Ze behaalde een master in de taal- en letterkunde en rijfde een Talentbeurs voor literair vertalen binnen. Iets meer dan vijf jaar later heeft ze al drie vertaalde romans op haar teller. “Maar nu zet ik even alles op mijn doctoraatsonderzoek.”

Een zwarte hond komt me besnuffelen wanneer ik het kantoor van Joëlle Feijen op de Faculteit Letteren binnenstap. “Dit is Ouigo”, stelt de doctoraatsonderzoeker haar aan me voor. Bij het vorige onderhoud met Campuskrant was Joëlle nog vergezeld van een andere geleidehond, Mazzel. Die trok mee naar het Duitse Tübingen, waar Joëlle een masteropleiding hedendaagse Duitse literatuur ging volgen. Na een jaar Tübingen liep het anders dan gepland.

Joëlle vertelt: “Hoewel het studeren in Tübingen behoorlijk vlotte, heb ik die opleiding niet afgemaakt. Gesprekken die ik er voerde met professor Jürgen Wertheimer zetten mij op het spoor van een boeiend onderwerp voor een doctoraatsstudie: de relatie tussen de twee schrijvers-vertalers Peter Handke en Georges-Arthur Goldschmidt. Zij zijn bevriend en vertalen elkaars boeken. Goldschmidt is in Duitsland geboren, maar vluchtte in de jaren 40 naar Frankrijk vanwege zijn joodse roots. Trauma’s en de Holocaust staan vaak centraal in zijn boeken. Het is interessant om te zien hoe Handke bij het vertalen uit het Frans sommige van die gevoeligheden toch anders weergeeft. Ik onderzoek ook de creativiteit: wanneer auteurs zoals zij vertalingen maken, genieten ze een literaire vrijheid die gewone vertalers zich niet kunnen permitteren. Met dat onderwerp onder de arm besloot ik naar Leuven terug te keren om te doctoreren. In oktober 2015 ben ik hier effectief met een FWO-mandaat aan de slag gegaan.”

Het korte avontuur in Tübingen beschouwt ze niet als een verloren jaar. “Absoluut niet. Het is net een heel belangrijk jaar geweest. Ik heb er véél geleerd, zeker op het vlak van zelfstandigheid en assertiviteit. Mijn kennis van het Duits is er uiteraard ook flink op vooruit gegaan. Bovendien is het aan het verblijf ginder te danken dat ik mijn FWO-beurs in de wacht heb kunnen slepen. Zonder dat sterke doctoraatsonderwerp zou ik daar niet in geslaagd zijn.”

Moeilijke beslissing

Teruggekeerd uit Duitsland ging Joëlle in de Bierbeekstraat wonen, niet ver van de Tiensepoort. “Een buurt met veel groen, wat me wel leuk leek voor mijn geleidehond Mazzel. In de praktijk betekende dat wel dat ik altijd de Tiensesteenweg en de Ring over moest. Voor Mazzel bleek dat een heel stresserende bedoening. Ik merkte dat het geleiden hem te veel werd. In plaats van hem te forceren om verder te doen, liet ik hem met pensioen gaan: hij keerde terug naar het pleeggezin waar hij als puppy had verbleven. Dat was best een moeilijke beslissing. Na bijna twee jaar bij dat gezin is hij gestorven aan pancreaskanker. Dat verklaart wellicht de fysieke problemen die ik al had opgemerkt.”

Intussen is Joëlle nog een keer verhuisd – de verkeerssituatie rond de Tiensesteenweg werd té gevaarlijk. Ze heeft nu een stekje dichter bij de faculteit. Sinds een jaar is Ouigo haar nieuwe gezel.

“Een totaal ander karakter dan Mazzel. Dat was een rustige en voorzichtige hond – ideaal als eerste geleidehond. Ouigo is daarentegen een hond die veel variatie en beweging nodig heeft, wat voor mij een extra uitdaging vormt. Hier op kantoor vindt ze het niet altijd leuk omdat ze dan lang stil moet liggen. Ouigo is wel een hond met erg veel zelfvertrouwen en dat heeft een positief effect op mij. Ze neemt mijn onzekerheid in het verkeer weg, bijvoorbeeld bij het oversteken.”

Onder de mensen

Op vraag van het Nederlands Letterenfonds nam Joëlle enkele jaren geleden deel aan het project de Vertalersfabriek. Twee weken lang mocht ze in het Vertalershuis in Amsterdam, onder begeleiding van een persoonlijke coach, teksten vertalen van de Duitse schrijfster Olga Grjasnowa.

Ze kweet zich zo gedegen van de job dat uitgeverij De Bezige Bij haar de opdracht gaf om een volledige roman van deze auteur naar het Nederlands om te zetten. De juridische schimmigheden van een huwelijk verscheen in 2016.

“Toen kwam de Talentbeurs van pas die ik drie jaar eerder van het Vlaams Fonds voor de Letteren had gekregen. Die kon ik inzetten om me bij mijn eerste boekvertaling door een ervaren vertaler-mentor te laten bijstaan. Intussen heb ik al drie Duitse romans en een vijftal kortere publicaties vertaald. Noodgedwongen zet ik dat vertalen nu even in de koelkast, omdat ik alles op mijn doctoraat wil zetten.”

Joëlle heeft de voorbije jaren al heel wat op haar bucketlist kunnen afvinken. Boeken vertalen? Check! Doctoreren in de Duitse literatuur? Check! Heeft ze eigenlijk nog dromen over?

“Ja, op persoonlijk vlak. Zoals iedereen: een gezin stichten. Op professioneel gebied hoop ik ook na het behalen van mijn doctoraat actief te blijven als onderzoeker, in combinatie met literaire vertaalopdrachten en lezingen. Literair vertalen als fulltime job zie ik niet zo zitten. Dan zit je altijd in je eentje thuis. Dat is me te eenzaam, ik moet onder de mensen kunnen komen. Eigenlijk wil ik nog niet te veel over de toekomst nadenken.

De komende twee jaar wijd ik sowieso nog aan mijn doctoraat en volgende zomer ga ik een summerschool in Amerika volgen, aan The Institute for World Literature. Vier weken Boston: daar kijk ik enorm naar uit. Al zal ik dan wel een oplossing moeten zoeken voor Ouigo, want haar meenemen is te omslachtig.

Peter Van Dyck

Bron: Campuskrant, 21 november 2018

Delen
Share on Facebook0Tweet about this on Twitter0Share on Google+0Share on LinkedIn0Email this to someonePrint this page

  1. Wat ben je aan het doen? – Ria Steenbergen11-06-2021 02:06:41
  2. Klank zonder beeld: literatuur vertalen met een visuele beperking11-06-2021 01:06:41
  3. Dit kersverse kamerlid is nagenoeg blind09-06-2021 01:06:46
  4. Jose Miquel is blind – toch verspreidt hij het evangelie in Colombia08-06-2021 05:06:26
  5. Vlaamse ambtenaren met handicap geraken moeilijk hogerop04-06-2021 12:06:56
  6. Via intensieve revalidatie bij Visio Het Loo Erf naar een mooie baan bij de recherche01-06-2021 05:06:57
  7. Geen enkel persoon met handicap werkt bij Vlaamse kabinetten: “De regering zou een voorbeeld moeten geven”21-05-2021 02:05:04
  8. ‘Ik wil graag aan de slag, maar hoe?’18-05-2021 04:05:09
  9. Wat ben je aan het doen? – Amany Shalha12-05-2021 02:05:55
  10. Yoran (33) dacht dat er geen baan voor hem was vanwege zijn blindheid11-05-2021 02:05:32
  11. Mike (18) is blind maar studeerde toch af als bakker11-05-2021 02:05:57
  12. Werk aan de Winkel voor mensen met een visuele beperking11-05-2021 06:05:36
  13. Podcast: Arbeidsparticipatie – wat gaat er mis?10-05-2021 07:05:05
  14. Er is nog een gebrek aan bewustwording05-05-2021 02:05:36
  15. EUR wint prijs voor aannemen mensen met arbeidsbeperking05-05-2021 06:05:44
  16. Samen met Visio op zoek naar nieuwe arbeidsmogelijkheden, mét een visuele beperking04-05-2021 04:05:05
  17. Slechtziende Morena – Mijn weg naar werk – MDTL en meer workshops23-04-2021 06:04:48
  18. GRIP – Kom op voor inclusie – Netwerk Werk20-04-2021 02:04:27
  19. Stage & Leren bij Visio: Op naar een job – Slechtziende Nikki17-04-2021 06:04:22
  20. Martine (slechtziend) werkt bij KNGF Geleidehonden12-04-2021 07:04:17
  21. NL: Overheid neemt nog steeds te weinig arbeidsgehandicapten in dienst11-04-2021 05:04:28
  22. NL: Arbeidsongeschikt verklaard maar toch verplicht werk te zoeken in coronatijd11-04-2021 05:04:58
  23. Dankzij technologie hebben Nikki en Randy een betaalde baan11-04-2021 05:04:41
  24. Anita Care werkt samen met slechtzienden om … te ontwikkelen!11-04-2021 05:04:26
  25. Meer mensen met een visuele beperking aan het werk – Werkpad helpt11-04-2021 05:04:11
  26. Mensen met een beperking hebben moeite om werk te vinden11-04-2021 05:04:45
  27. Investeer 2000 euro in mensen met arbeidsbeperking11-04-2021 05:04:29
  28. ‘De inclusieve arbeidsmarkt vraagt blijvende investering’11-04-2021 05:04:15
  29. Praktische tips: Beter grip op je energie11-04-2021 05:04:01
  30. NL: Werk voor mensen met arbeidsbeperking levert veel op11-04-2021 05:04:46
  31. Slechtziende Mike (18) krijgt gedroomde baan als bakker: “Hoop inspiratie te zijn”11-04-2021 05:04:30
  32. Tips voor bedrijven en instellingen: help blinden en slechtzienden om afstand te houden11-04-2021 05:04:16
  33. Staar je niet blind – Ik maak er ook geen punt van11-04-2021 05:04:00
  34. “Sinds ik thuiswerk, weet ik hoe mijn collega’s eruit zien”11-04-2021 05:04:47
  35. Ramona is audiospecialist bij Politie Den Haag11-04-2021 05:04:31
  36. Een vast bureau bij het raam voor een slechtziende11-04-2021 05:04:16
  37. Yoran (slechtziend) bakt brood bij de Bakkerswerkplaats: ‘Ik had nooit verwacht dat ik dit zou kunnen’11-04-2021 05:04:02
  38. Student Tom ter Plegt overleefde hersentumor, werd slechtziend, maar verkoopt zijn tekeningen als bijbaantje11-04-2021 05:04:47
  39. Werkgevers hebben vaak een fout beeld van iemand met een visuele handicap11-04-2021 05:04:33
  40. Versoepeling voorzieningen thuiswerkplek UWV11-04-2021 05:04:18
  41. Werkgever en werknemers met een beperking leren elkaar kennen11-04-2021 05:04:01
  42. Geef de blinde of slechtziende sollicitant een evenwaardige kans!11-04-2021 04:04:47
  43. ‘Veel minder banen voor mensen met beperking dan ministerie zegt’11-04-2021 04:04:31
  44. Een boeiende job, ook met een beperking kan dat!11-04-2021 04:04:16
  45. Arbeidsparticipatie van mensen met een zintuigelijke beperking11-04-2021 04:04:00
  46. Slechtziende bakkersleerling jaagt zijn dromen na: ‘Ik ben er echt verliefd op’11-04-2021 04:04:48
  47. Het College heeft rapport over arbeidsparticipatie van mensen met een visuele of auditieve beperking aan het UWV overhandigd11-04-2021 02:04:49
  48. Martine Baadenhuijsen, specialist in communicatie en samenwerking rondom een beperking10-04-2021 12:04:10
  49. NL: Werken met een visuele beperking10-04-2021 07:04:53
  50. Een blinde priester?10-04-2021 07:04:40
  51. NL: Onderzoek arbeidsparticipatie ‘Visueel in beeld’10-04-2021 07:04:13
  52. Bert Glorie, de eerste blinde priester in Nederland10-04-2021 07:04:55
  53. Peter is slechtziend en raakte zijn baan kwijt10-04-2021 07:04:41
  54. Als doofblindenbegeleider bij Kalorama ben je de oren én ogen van de bewoner10-04-2021 07:04:00
  55. Podcast Werken met een visuele beperking10-04-2021 06:04:45
  56. NL Pilot: visueel beperkten helpen aan een baan door middel van technologie10-04-2021 06:04:31
  57. NL: Akkoord over eerste cao voor mensen met een arbeidsbeperking10-04-2021 06:04:18
  58. Slechtziende Charissa houdt van thuiswerken10-04-2021 06:04:04
  59. NL: Opinie: ‘Mensen met een beperking willen ook bestaanszekerheid’10-04-2021 06:04:50
  60. Ervaringsdeskundigen ook van start bij Visio Hoogeveen10-04-2021 06:04:36
  61. Blindenmassage – Interview met Paul Vrenken10-04-2021 06:04:19
  62. BE: Overheid moet telewerk faciliteren voor personen met een beperking10-04-2021 06:04:59
  63. Inclusive Careers Podcast: Deadlines geen probleem met Meryem Bakirhan10-04-2021 06:04:38
  64. Samenwerking Michelle, UWV en Koninklijke Visio10-04-2021 06:04:24
  65. Blinde Danny werkt op het OCMW10-04-2021 06:04:57
  66. NL: Mensen met een beperking moeten meer kansen krijgen10-04-2021 06:04:44
  67. ‘Wie vertrouwt een blinde kinderarts?’10-04-2021 06:04:27
  68. Brailleliga – Campagne tewerkstelling personen met een visuele beperking 202010-04-2021 06:04:40
  69. Jan (70) is blind maar begint gewoon een nieuwe carrière: ‘Ik kan blind typen als de beste’10-04-2021 06:04:26
  70. “We zijn ook maar gewone mensen en iedere mens is anders”10-04-2021 06:04:11
  71. BE: Campagne tewerkstelling van de Brailleliga10-04-2021 06:04:57
  72. Bartiméus Werkpad begeleidt jaarlijks zo’n 200 mensen met een visuele beperking met loopbaanvragen10-04-2021 06:04:44
  73. De kunst van veerkracht –Joost Rigter (blind)10-04-2021 06:04:29
  74. ‘Ik denk dat je pas echt aan je carrière kan beginnen als je jouw visuele of auditieve uitdaging geaccepteerd hebt’10-04-2021 06:04:12
  75. Wat gaat voor: talent of beperking?10-04-2021 06:04:57
  76. NL: Dit is hoe wij in Nederland omgaan met gehandicapten op de arbeidsmarkt10-04-2021 06:04:43
  77. NL: Arbeidsgehandicapten weten zelf het beste welke baan ze willen10-04-2021 06:04:22
  78. NL: Arbeidsbemiddeling in coronatijd10-04-2021 06:04:07
  79. Jobcoaching Visio aan blinde medewerker: “Meer vrijheid door minder grip”10-04-2021 06:04:53
  80. Blinde vlogger schept positief beeld boeren10-04-2021 06:04:39
  81. Werken met een arbeidsbeperking – Rapport ‘Detacheren Werkt!’10-04-2021 06:04:23
  82. Werken met slechtziendheid?! Lexima Reinecker10-04-2021 06:04:09
  83. Werk uitvoeren dankzij Orcam en eSight10-04-2021 06:04:32
  84. ‘Meer werkgevers moeten openstaan voor mensen met arbeidsbeperking’10-04-2021 06:04:13
  85. Lisa Kuppen werd op haar zestiende blind. Nu leert ze ons anders kijken en mogelijkheden zien10-04-2021 06:04:59
  86. Houding werkgevers participatiewet10-04-2021 06:04:39
  87. Zelfstandigheidstrainer Tanja Scheurer van Visio De Vlasborch: “Zelf weer de regie krijgen”10-04-2021 06:04:16
  88. Werken in coronatijd: vier ervaringen10-04-2021 06:04:49
  89. Betere ondersteuning voor blinden en slechtzienden in voorbereiding10-04-2021 06:04:35
  90. Met extra inzet kom je er wel! Sieta (slechtziend): “Ik red me prima!”10-04-2021 06:04:20
  91. Slechtziende kassamedewerker in de supermarkt10-04-2021 06:04:04
  92. Bram is blind en ICT’er10-04-2021 06:04:51
  93. Jongeren, werken en een visuele beperking, dat kan10-04-2021 06:04:37
  94. Brownies&downieS Alkmaar – Slechtziende Mark werkt in de keuken op de tast10-04-2021 06:04:22
  95. Arbeidsparticipatie met een visuele beperking10-04-2021 06:04:09
  96. Slechtziende horecaondernemer zet in op suikerarme ijsbereidingen08-04-2021 07:04:41
  97. Blinde Carla vervult vrijwilligerswerk07-04-2021 06:04:52
  98. Hoe krijgen we mensen met een migratieachtergrond of een handicap meer aan het werk?04-04-2021 02:04:15
  99. ‘Voor mensen met een arbeidsbeperking zou het ouderwetse arbeidsbureau terug moeten’04-04-2021 02:04:01
  100. Reactie uitbreiding Quotumwet04-04-2021 11:04:49
  101. Niels Aussems voorspelde in 2015 al: ‘De Participatiewet maakt meedoen onmogelijk’04-04-2021 11:04:31
  102. Blinde en dove mensen tellen nu ook mee voor het banenplan04-04-2021 11:04:09
  103. Arbeidsgehandicapten weten zelf het beste welke baan ze willen04-04-2021 11:04:54
  104. Aanpassing Banenplan niet gunstig voor blinden04-04-2021 11:04:38
  105. Blij weerzien – Zelfde gesprekspartner, zoveel jaar later21-07-2020 08:07:28
  106. Blinde Joëlle start eigen vertaalbureau18-07-2020 01:07:11

Laatst bijgewerkt op 21 juli 2020 – 20:05