Hoe werken zelfkleurende brilglazen?

HASSELT

Zelfkleurende brilglazen zijn slim: ze worden donkerder naargelang het zonlicht feller wordt. Maar ze zijn ook lui, want het duurt wel enkele ogenblikken vooraleer ze doen wat van hen verlangd wordt. En dan zijn ze ook nog eens wispelturig: de ene keer doen ze hun werk sneller dan de andere. Hoe komt dat?

In zulke ‘slimme’ brilglazen zitten zilverzouten, bijvoorbeeld zilverchloride. Die zouten reageren op UV-licht: het (positief geladen) zilver-ion zet zich dan om in een neutraal zilver-atoom. De zilveratomen clusteren samen en houden zo een deel van het zichtbare licht tegen. Daardoor worden de glazen donkerder. Aangezien UV-licht een onderdeel is van zonlicht, maar niet van kunstlicht, heb je binnenshuis geen last van donkere glazen.

Maar brilglazenmakers stoppen niet alleen zilverzouten in een zelfkleurende – of fotochrome – bril, maar ook een zout van koper en chloor. De koper-ionen kapen een elektron weg van de zilveratomen, waardoor het zilver terug in ion-vorm voorkomt en een zout kan vormen met het aanwezige chloor. Je krijgt opnieuw het zilverzout waarmee je begonnen was. Afhankelijk van de UV-intensiteit, stelt zich een evenwicht in tussen beide reacties en krijgen je brillenglazen een bepaalde -lichte of donkere – tint.

Aanpassing

Jammer genoeg gaan beide reacties nogal traag, omdat de chemische stoffen in het glas tijd nodig hebben om elkaar te vinden. Het kan dus al gauw enkele minuten duren vooraleer alle pasgevormde zilveratomen hun evenbeelden gevonden hebben om samen te clusteren en licht tegen te houden. Omgekeerd duurt het een tijdje tot alle zilveratomen een elektron kregen van een rondzwervend koper-ion en het glas weer helder wordt.

Grote hoogte

Bovendien is de reactie waardoor de glazen transparanter worden erg temperatuurafhankelijk. Bij hoge temperaturen keren de zilveratomen, met behulp van koper, sneller terug naar hun oorspronkelijke (doorschijnende) ion-vorm. Bij lage temperaturen lukt dat veel minder goed. De lichtwerende zilverclusters verdwijnen dus sneller wanneer je op een tropisch strand in Aruba ligt dan wanneer je gaat skiën in de Alpen. Daarenboven gaat de donkermakende reactie sneller wanneer er veel UVA en zichtbaar licht van het blauwe spectrum aanwezig is, bijvoorbeeld op grote hoogtes. Concreet betekent dat dat een fotochrome bril nuttiger is tijdens de wintersport dan op zomerverlof. En in de auto? Daar hangt het ervan af of de ruiten van je wagen een UV-werende coating hebben. Want zonder inkomende UV-stralen, zal je ‘slimme’ bril steevast dienst weigeren.

Stage Duizendpoot

Bron: Het Belang van Limburg, 22 augustus 2011

Delen
Share on Facebook0Tweet about this on Twitter0Share on Google+0Share on LinkedIn0Email this to someonePrint this page

  1. Beschermt een dure zonnebril je ogen beter dan een goedkope?16-11-2018 07:11:50
  2. Gertjan’s VLOG 20 | Het zonnetje schijnt weer!30-04-2018 11:04:23
  3. Zonnebril met gekleurde glazen03-07-2017 07:07:24
  4. Goede zonnebril kopen: Tips voor goed gezichtsvermogen28-06-2017 08:06:28
  5. 11 tips voor een goede zonnebril13-06-2017 04:06:38
  6. Niet zonder zonnebril22-07-2016 06:07:29
  7. Zet een trendy zonnebril op09-05-2016 07:05:31
  8. Dragen van zonnebril kan je pijnappelklier beïnvloeden27-09-2015 05:09:02
  9. Italiaanse politie neemt miljoen brillen in beslag27-09-2015 05:09:02
  10. Optiekmarkt ziet het zonnig in27-09-2015 05:09:02
  11. Brillen gemaakt van oude vinyl records27-09-2015 05:09:01
  12. Hoe werken zelfkleurende brilglazen?27-09-2015 05:09:19
  13. Slimme zonnebril verandert van kleur27-09-2015 05:09:19
  14. De houten zonnebril27-09-2015 01:09:27
  15. Zet eens een bril uit bamboe op28-07-2015 08:07:22
  16. Deze e-zonnebril past zich automatisch aan het licht aan06-07-2015 07:07:28
  17. Het oog wil ook wat: oogarts legt uit welke zonnebrillen genoeg beschermen30-06-2015 03:06:55
  18. Vergeet hout, de nieuwe zonnebril is van steen09-06-2015 07:06:51
  19. Hout is hét materiaal voor je zonnebril05-06-2015 08:06:15
  20. Kijk uit voor je ogen07-05-2015 04:05:48
  21. Een bril uit een basdrum16-03-2015 08:03:21
  22. Een Cabriolet als blikvanger06-06-2011 07:06:20

Laatst bijgewerkt op 27 september 2015 – 17:31