Blindelings de weg kunnen vinden

Volledig blind, maar wel alleen de bergen in per mountainbike of te voet., Daniel Kish doet het met echo-lokalisatie en leert dat ook aan anderen.

Regelmatig trekt hij in zijn eentje de bergen in. Verkent hij onbekend terrein, te voet of op zijn mountainbike. Daniel Kish (42) is volledig blind, maar van beperkingen wil hij niets weten. “Als je echt wilt, is niets onmogelijk.” En ook: “Elke stap die je onder begeleiding zet, is een gemiste kans om te leren.”

De Amerikaan Dan Kish is een man met een missie. Hij reist de aardbol over om blinden en ernstig slechtzienden te helpen zo onafhankelijk mogelijk in het leven te staan. Onlangs was hij even in ons land op uitnodiging van Visio, een grote organisatie voor zorg, onderwijs en diensten aan slechtzienden en blinden. Hij gaf voorlichting aan medewerkers, workshops aan cliënten en was hoofdgast op het symposium ‘No Sight, No Limits’.

Kish is de eerste blinde gediplomeerde oriëntatie- en mobiliteitsinstructeur ter wereld. Als afgestudeerd ontwikkelingspsycholoog en medeoprichter/directeur van de non-profitorganisatie World Access for the Blind deed hij veel onderzoek naar blindheid. Wereldwijd geldt hij als de expert in echolokalisatie, een vaardigheid waarmee blinden hun omgeving kunnen ‘zien’ door weerkaatsend geluid (echo, sonar) in beelden om te zetten.

Hij maakt die geluiden zelf, door simpelweg met zijn tong te klikken. Altijd dezelfde scherpe klik, alleen volume en frequentie stemt hij af op de situatie. Kish: “Vleermuizen passen dezelfde techniek toe: ze maken een tsjilp-achtig geluid, dat weerkaatst als het ergens tegen opbotst. Uit die reflecties bouwen ze een ongelooflijk gedetailleerd beeld op van de omgeving. Zelfs de kleinste insecten nemen ze zo waar.”

In feite werkt zien hetzelfde, zegt hij. “Om te zien heb je licht nodig: zonder licht zie je niets. Wat je waarneemt, zijn de reflecties van licht., De hersenen interpreteren de reflectiepatronen en zetten die om in beelden.

Met echolokalisatie is dat niet anders. Om weerkaatsend geluid in beelden te kunnen vertalen heb je echt geen nieuwe hersenen nodig. Je hersenen kunnen dat al. Alleen moeten ze getraind, gestimuleerd, wakker gemaakt worden.”

Kish zegt daarmee dat iedereen echolokalisatie kan leren: jong en oud, zelfs slechthorenden kunnen er hun voordeel mee doen. “Het is geen truc en je hoeft er geen talent voor te hebben: het is een vaardigheid die je door oefening kunt ontwikkelen,” stelt hij.

“Sterker nog: zonder het te beseffen passen veel blinden het passief toe om een vage indruk van de omgeving te krijgen.” Dat kan ver gaan. Dan Kish onderscheidt niet alleen grote objecten, zoals gebouwen en auto’s, maar ook kleinere zaken: stoepranden, hekjes, lantaarnpalen en andere obstakels. Grote gebouwen ‘ziet’ hij vanaf een afstand van tweehonderd meter, bomen vanaf tien, soms twintig meter. De echo’s vertellen hem of iets dichtbij of veraf, groot of klein, smal of breed, massief of open is.

In een mum van tijd weet hij hoe ruimtes in elkaar zitten – waar meubels staan en waar deuren zich bevinden. Hij herkent huizen aan een gevelornament of boom in de tuin; zoals hij tijdens bergtochten aan de vorm van een rots of boom kan ‘zien’ dat hij er al eens is geweest. “Ik zeg niet dat ik nooit de weg kwijtraak. Maar overkomt dat niet iedereen wel eens? Waar het om gaat, is dat ik de weg altijd wel weet terug te vinden.”

Echolokalisatie geeft de beoefenaar opties om meer dingen te ondernemen – en ervan te genieten. Kish heeft mensen getraind die nu kunnen fietsen – behendig geparkeerde auto’s en tegenliggers ontwijkend – of voetballen. “Een Belgische student van me speelt basketbal: met tongkliks detecteert hij het board achter de basket en weet hij waar hij de bal naartoe moet gooien. Voor hem heeft dat de kwaliteit van zijn leven verbeterd; anderen kiezen voor andere dingen.”

Een sterke motivatie en regelmatig oefenen onder uitdagende omstandigheden zijn voorwaarden om deze vaardigheid te ontwikkelen. Te veel hulp van de omgeving – ouders, professionals, geleidehond – werkt averechts, zegt hij. “Er is een natuurlijke neiging om blinden en slechtzienden in zo’n beetje alles te begeleiden en te beschermen voor de boze buitenwereld. Goedbedoeld, maar dodelijk voor echte onafhankelijkheid en zelfredzaamheid. De delen van je hersenen die daarvoor actief moeten zijn, vallen in slaap, ontwikkelen zich niet. Hoe meer je wordt geholpen, hoe meer je geholpen moet worden.

Elke stap die je onder begeleiding zet, is een gemiste kans om te leren.” Hij raadt ouders aan te doen wat zijn ouders vanaf zijn geboorte deden: domweg vergeten dat hun kind blind is. “Mijn ouders hebben me opgevoed alsof ik kon zien. Niet omdat ze geen verantwoordelijkheid wilden nemen, integendeel: ze zagen in dat er weinig verschil is tussen wat ziende en blinde kinderen zouden moeten leren in het leven. Dat heeft me ontzettend geholpen om van jongs af aan vaardigheid voor echolokalisatie te ontwikkelen. Nog steeds ben ik mijn ouders daar heel dankbaar voor.”

Zijn leven heeft het niet veranderd, ‘want ik ben ermee opgegroeid’. Voor veel van zijn studenten ligt dat anders. Dan Kish: “Regelmatig hoor ik dat echolokalisatie goed is voor het zelfbewustzijn en zelfvertrouwen. Ben je je meer bewust van je omgeving, dan interacteer je er ook meer mee. Je gaat anders met mensen om en – omdat je alerter bent op geluiden – ‘kijk’ je meer om je heen. Daardoor verandert je houding, ben je zoals alle anderen. Geen buitenbeetje meer, is dat niet wat we willen?”

Dan Kish: ‘Geweldig, hiermee moeten we verder’

Midden 2006 bezocht Dan Kish Visio voor het eerst. Zijn pleidooi voor echolokalisatie was zo overtuigend, dat men ermee aan de slag ging.

Visio-instructeurs in oriëntatie- en mobiliteitstraining werden bijgeschoold en er werd een oefenprogramma opgezet: tussen november 2007 en maart 2008 namen 27 Visio-cliënten eraan deel. De resultaten waren onverdeeld positief. Instructeur José de Nijs: “We hadden deelnemers in de leeftijd van 1 tot 68 jaar. Wat kinderen allemaal kunnen horen; we stonden er echt van te kijken. Minstens zo opmerkelijk is dat vooral laatblinde volwassenen er veel aan hebben. Niet dat iedereen nu aan het mountainbiken en bergbeklimmen is geslagen; zulke vaardigheden moet je stap voor stap ontwikkelen – als je dat al wilt. Wat je wel duidelijk ziet, is een gegroeid zelfvertrouwen. Zo van: ‘Behalve mijn taststok heb ik nog meer in huis dat me kan helpen’. Echt geweldig: op deze weg moeten we verder.”

Bron: Algemeen Dagblad, 5 mei 2008

Delen
Share on Facebook0Tweet about this on Twitter0Share on Google+0Share on LinkedIn0Email this to someonePrint this page

  1. Geen enkel openbaar gebouw écht toegankelijk11-11-2019 07:11:13
  2. Leuven – “Werken aan station onveilig voor slechtzienden”16-08-2019 06:08:44
  3. Ukkel – Gemeente deelt boetes uit voor foutgeparkeerde steps24-07-2019 07:07:06
  4. Hooglede – Onthaalpaviljoen onvoldoende toegankelijk voor slechtzienden: subsidies op de helling24-07-2019 07:07:08
  5. Kijk uit, daar zoemt een wagen07-07-2019 06:07:28
  6. Brugge – Geluidsbakens maken slechtzienden wegwijs aan station01-07-2019 06:07:49
  7. Brugge – Geluidsbakens van 30.000 euro gidsen slechtzienden aan achterkant station28-06-2019 05:06:46
  8. Aarschot – Slechtziende jongere luidt alarmbel over staat van wegen18-06-2019 06:06:25
  9. Dylan (24) maakt stickers om fietsers te waarschuwen voor blinden die oversteken14-06-2019 06:06:02
  10. Nu al wildgroei. En dan moet Felyx nog komen07-06-2019 06:06:19
  11. Nieuwe wegcode: Geef voetgangers prioriteit25-05-2019 05:05:06
  12. ‘Slimme witte stok’ maakt obstakels en water zichtbaar voor blinden30-04-2019 06:04:26
  13. Zienden weten vaak niet waar die ribbels voor zijn’26-04-2019 06:04:11
  14. (On)toegankelijkheid van mensen met een visuele beperking in de openbare ruimte15-04-2019 06:04:20
  15. ‘Meer aandacht voor geleidelijnen blinden in de stad’15-04-2019 06:04:55
  16. Blinden vragen begrip voor vrije geleidelijnen15-04-2019 06:04:59
  17. Een simpele treinreis is voor veel blinden een hindernisbaan13-04-2019 01:04:45
  18. Brugge – Betonblokken aan station vervangen door paaltjes11-03-2019 06:03:13
  19. Trein in Groot-Brittannië – Passagiers met beperking boeken rit via stembediening04-03-2019 08:03:16
  20. ‘Alsof je in een doolhof loopt’, Eike Smit is blind en strijdt voor stoeprandjes en geleidelijnen21-02-2019 09:02:08
  21. ‘Centrum Etten-Leur is onveilig voor blinden en slechtzienden’29-01-2019 08:01:28
  22. De handicap van het openbaar vervoer12-01-2019 07:01:14
  23. Hoe het is om als blinde door Utrecht te lopen04-01-2019 07:01:51
  24. Gezien: steps belemmeren blinden04-01-2019 07:01:29
  25. Gehandicapte praat voortaan mee over toegankelijkheid Arnhemse nieuwbouw04-01-2019 08:01:58
  26. Politiek overweegt pratende trams om visueel beperkten te helpen22-12-2018 07:12:15
  27. Brusselse Taxibus voor mensen met een handicap rijdt ook op zon- en feestdagen22-12-2018 07:12:28
  28. Arnhemse Standaard Toegankelijkheid22-12-2018 07:12:46
  29. Infoschermen bussen De Lijn werken al tien jaar niet15-12-2018 08:12:36
  30. Antwerpen – “In de binnenstad zijn de stoepen te smal, de drempels te hoog en de hellingen te steil”06-12-2018 08:12:36
  31. Carl Asaert (74) is ‘Sjoe van Antwerpen’06-12-2018 08:12:28
  32. Breda ‘meest toegankelijke’ stad van Europa06-12-2018 08:12:28
  33. Brugge – Betonblokken aan station maken plaats voor paaltjes01-12-2018 06:12:25
  34. Over zwakke weggebruikers24-11-2018 11:11:19
  35. Valysreizigers krijgen meer kilometers23-11-2018 07:11:39
  36. Jonge uitvinders tonen creaties: “Ik wil mensen helpen met mijn uitvindingen”21-11-2018 07:11:08
  37. Rijbewijs: autorijden en slechtziendheid17-11-2018 08:11:33
  38. EU doet het weer: Elektrische auto’s moeten verplicht meer lawaai maken17-11-2018 07:11:35
  39. Elektrische auto’s moeten vanaf juli klinken als benzine- of dieselmotor17-11-2018 07:11:23
  40. Debby voortaan met lichtgevende blindengeleidestok over straat na aanrijding16-11-2018 08:11:27
  41. Campagne moet meer aandacht besteden aan blinden in Fryslân16-11-2018 07:11:46
  42. Parkeerapp spoort 1.382 ongeldige gehandicaptenkaarten op10-11-2018 07:11:14
  43. Fraude met gehandicaptenkaart binnenkort overal in België snel detecteerbaar met app10-11-2018 07:11:11
  44. Eindelijk: een lichtgevende blindengeleidestok09-11-2018 09:11:53
  45. Fraude met gehandicaptenkaart voortaan overal detecteerbaar met app08-11-2018 06:11:20
  46. Elektrische wagens zijn te stil en dus wordt een kunstmatig motorgeluid verplicht05-11-2018 06:11:00
  47. Elektrische auto’s moeten vanaf juli klinken als benzine- of dieselmotor01-11-2018 07:11:24
  48. Slimme handschoen biedt visueel beperkten sociale vrijheid30-10-2018 06:10:34
  49. Blind in het verkeer24-10-2018 06:10:21
  50. Blinden willen assistentie in hele ov19-10-2018 04:10:33
  51. Sint-Huibrechts-Lille – Blindengeleidetegels voor betere toegankelijkheid16-10-2018 06:10:44
  52. IJsselmonde – Visueel beperkt gaat niet onopgemerkt15-10-2018 09:10:28
  53. De I-Cane Mobilo®2.115-10-2018 04:10:25
  54. Nieuwe doorbraak in slimme taststok voor blinden en slechtzienden15-10-2018 04:10:18
  55. Kampen – Wethouder Van der Sloot: ‘Dit is eng’15-10-2018 04:10:41
  56. Extra geluid I-PACE bij lage snelheid13-10-2018 06:10:27
  57. Jaguar maakt elektrische I-Pace veilig voor blinden13-10-2018 06:10:35
  58. Op 15 oktober is het de internationale Dag van de Witte Stok13-10-2018 06:10:13
  59. Utrecht wil blindengeleidestrook beter visualiseren13-10-2018 06:10:02
  60. Sint-Truiden – Drukke kruispunten krijgen ratelklikkers01-10-2018 06:10:22
  61. Blaasveld – Rateltikker zorgt voor veiligere oversteek29-09-2018 07:09:34
  62. Vereniging voor blinden vreest komst elektrische bus19-09-2018 06:09:53
  63. Trea raakte zwaargewond door een appende fietser: ‘Hij dacht dat hij recht fietste’18-09-2018 09:09:10
  64. Den Haag – Slechtzienden missen de rateltikkers15-09-2018 07:09:49
  65. EU-wetgeving maakt geluid elektrische auto’s verplicht29-08-2018 06:08:26
  66. Brailleschrift te ouderwets26-08-2018 07:08:16
  67. Blinden hebben moeite met shared space26-08-2018 07:08:18
  68. Syntus Utrecht en WeHelpen willen goede mobiliteit voor iedereen13-08-2018 06:08:51
  69. ‘Shared space crime voor visueel beperkten’11-08-2018 05:08:44
  70. Weyts wil toegankelijkheid van bushaltes fors verbeteren27-07-2018 05:07:57
  71. Voelbare kaart Noord/Zuidlijn voor reizigers met een visuele beperking26-07-2018 05:07:37
  72. 70 extra toegankelijke lijnen voor minder mobiele reizigers26-07-2018 05:07:23
  73. Voor mensen met een visuele beperking: entreemat SPIN® SAFE20-07-2018 06:07:09
  74. Keolis Nederland ondersteunt veilig reizen voor mensen met een (visuele) beperking20-07-2018 06:07:57
  75. ‘Ook blinden willen in Etten-Leur zelfstandig van A naar B’18-07-2018 06:07:50
  76. Emco Benelux brengt entreemat voor visueel beperkten10-07-2018 06:07:05
  77. Verbeteringen mogelijk voor mensen met een visuele beperking04-07-2018 09:07:01
  78. Toegankelijkheid Antwerpse premetrostations krijgt dikke onvoldoende03-06-2018 06:06:07
  79. Blinden en slechtzienden checkten de blindengeleidelijnen24-05-2018 09:05:15
  80. Leidseplein alsnog aangepast voor blinden en slechtzienden20-05-2018 08:05:53
  81. ProRail installeert duurzame led-lampen op stations02-05-2018 12:05:18
  82. Uitgescholden en omver gereden29-04-2018 07:04:17
  83. Slechtziende Falco wil af van afvalzakken en fietsen op geleidelijnen14-04-2018 11:04:22
  84. Nijmegen – Meer toezicht op versperren geleidelijnen14-04-2018 12:04:52
  85. “Nu zetten ze de blinden in de regen”13-04-2018 10:04:06
  86. Utrecht – “Zet geen fiets of loempiakar op blindengeleidelijn”12-04-2018 10:04:12
  87. Voetbalrobot wordt blindengeleidehond12-04-2018 09:04:54
  88. Reusel – Slechtziende Matt Smit uit Reusel kan (straks) weer oversteken06-04-2018 07:04:51
  89. Dankzij deze vinding stapt een slechtziende altijd in de goede bus05-04-2018 07:04:30
  90. Mensen, wees alert en blijf vriendelijk tegen visueel beperkten03-04-2018 07:04:32
  91. Buslijnbordje helpt blinden en slechtzienden30-03-2018 06:03:06
  92. Nathalie’s wens: roep voor slechtzienden om in welke tram zij zitten22-03-2018 09:03:29
  93. Nauwkeurige en toegankelijke gps op komst in 201816-03-2018 09:03:16
  94. Slimme witte stok ziet obstakels op de weg11-03-2018 08:03:29
  95. ‘Slimme witte stok’ maakt obstakels en water zichtbaar voor blinden09-03-2018 08:03:16
  96. Aantal rateltikkers aan kruispunten langs gewestwegen neemt geleidelijk toe: nu ook Balen en Mol06-03-2018 09:03:05
  97. Veilig groen voor iedereen!!!06-03-2018 09:03:13
  98. Geleidelijnen voor slechtzienden in Haags openbaar vervoer nog niet op orde22-02-2018 10:02:41
  99. Brugge – Geluidsbakens verhogen veiligheid voor slechtzienden op open vlakte10-02-2018 09:02:41
  100. Purmerend – Levensgevaarlijke situaties voor blinden: “Moet als de donder wat aan gebeuren”10-02-2018 09:02:35
  101. Amsterdam – Zelfs politie ziet blindegeleidestroken over het hoofd: ‘Iedereen doet maar wat’05-02-2018 06:02:30
  102. Berlaar/Heikant – Rateltikker aan verkeerslichten30-01-2018 08:01:47
  103. Noord-Holland investeert in bushaltes voor iedereen30-01-2018 08:01:38
  104. Meer regels voor vliegen met hulphond na incidenten24-01-2018 08:01:29
  105. Alsnog rateltikkers aan Weerter Bassin19-01-2018 01:01:11
  106. Sprang-Capelle – ‘Ongelukkig gekozen’ oversteek voor slechtzienden wordt aangepast12-01-2018 09:01:57
  107. ‘Ongelukkig gekozen’ oversteek voor slechtzienden in Sprang-Capelle wordt aangepast11-01-2018 04:01:27
  108. Zelfrijdende valies volgt spoor van eigenaar11-01-2018 01:01:17
  109. Obstakel challenge met de Ultracane,09-01-2018 03:01:33
  110. “Nieuwe busterminal op Antwerpse Zuid levensgevaarlijk voor blinden en slechtzienden”05-01-2018 02:01:41
  111. “Toegankelijkheid haltes van De Lijn kan veel beter”04-01-2018 07:01:14
  112. De virtuele geleidelijn15-12-2017 10:12:59
  113. Witte stok: Redenen voor gebruik voor visueel gehandicapten08-12-2017 06:12:42
  114. Strepen in centrum Oss dirigeren fietsers op strook voor blinden07-12-2017 10:12:57
  115. Zichtbaar Veldhoven blij dat ze gezien én gehoord wordt04-12-2017 11:12:37
  116. Hernieuwing abonnementen van De Lijn22-11-2017 05:11:56
  117. Damster blinden en slechtzienden balen: ‘Dit moet gewoon zo snel mogelijk klaar zijn’22-11-2017 05:11:37
  118. Blinde drieling kan ‘zien’ dankzij camerabril22-11-2017 12:11:54
  119. De Lijn – Is mijn halte toegankelijk?22-11-2017 12:11:21
  120. Deventer – Slechtzienden in het verkeer20-11-2017 10:11:25
  121. Merendeel bushaltes van De Lijn niet aangepast19-11-2017 05:11:15
  122. Handicap? 5% van bushaltes aangepast voor blinden en slechtzienden19-11-2017 02:11:29
  123. Tikkende verkeerslichten moeten in Vlissingen blinden beter over straat helpen18-11-2017 12:11:12
  124. Blinde man op zoek naar reddende engel nadat hij op het nippertje ontsnapt aan botsing met trein16-11-2017 11:11:04
  125. Nieuwe app Envision AI kan bijna alles wat dure camera ook kan15-11-2017 05:11:20
  126. Veel mis bij speciaal vervoer PlusOV15-11-2017 02:11:06
  127. Toegankelijkheid van treinstations blijft probleem15-11-2017 09:11:07
  128. Indoor navigatie biedt kansen voor mensen met een visuele beperking09-11-2017 04:11:52
  129. Blinden kunnen ‘zien’ met geluid08-11-2017 09:11:06
  130. Nederland – Alle stations toegankelijk voor blinden en slechtzienden08-11-2017 09:11:40
  131. Deze bril analyseert emoties voor blinden06-11-2017 08:11:41
  132. Ook blinde kan nu uit de voeten op station01-11-2017 11:11:03
  133. Rotterdam Centraal (net niet) geschikt voor blinden01-11-2017 09:11:40
  134. Alle Nederlandse stations toegankelijk voor blinden en slechtzienden31-10-2017 10:10:49
  135. Zaanstad – PvdA bezorgd over veiligheid van slechtziende en langzame voetgangers30-10-2017 10:10:23
  136. Alle stations in Nederland toegankelijk voor blinde en slechtziende reizigers30-10-2017 02:10:25
  137. Nissan vervangt motorgeluiden door ‘liedje’ in elektrische auto’s25-10-2017 11:10:05
  138. Dankzij dit project op de Dutch Design Week kan een blinde straks het verkeer regelen20-10-2017 10:10:29
  139. Hoe kunnen blinde mensen toch ‘zien’ met klikgeluiden?20-10-2017 09:10:16
  140. Topper op blindenbeurs: camerabril die krant voorleest en zegt wie voor je staat19-10-2017 05:10:11
  141. Knelpunten parkeren fietsen Assen: te weinig rekken, lukraak en op blindenstrook18-10-2017 05:10:31
  142. Odisee-studenten ontwikkelen slimme blindegeleidestok18-10-2017 08:10:19
  143. “Dit kan leven van blinden drastisch veranderen”16-10-2017 08:10:41
  144. Voelen dat iemand glimlacht: prototype ‘emotie-fluisteraar’ te zien tijdens Graduation Show DDW16-10-2017 08:10:00
  145. Vier jaar cel voor vrijwel blinde Tilburger die vriendin bijna dood sloeg16-10-2017 08:10:33
  146. Studenten ontwerpen ‘slimme’ blindengeleidestok16-10-2017 06:10:52
  147. Video: Zo steken blinden een drukke weg over14-10-2017 07:10:40
  148. Blinden in Stad willen gezien worden13-10-2017 07:10:02
  149. Blindenstok uitsteken werkt lang niet altijd meer: ‘Wil ik oversteken, geeft hij weer gas’13-10-2017 07:10:46
  150. Verkeerscampagne voor blinden: ‘Je voelt je ontzettend kwetsbaar’13-10-2017 07:10:51
  151. Odisee-studenten ontwikkelen ‘slimme’ blindengeleidestok13-10-2017 07:10:02
  152. 1 op de 3 blinden en slechtzienden voelt zich onveilig bij oversteken13-10-2017 05:10:31
  153. Les in Lochem leert: Vooral fietsers negeren witte blindenstok13-10-2017 05:10:09
  154. Stop voor de witte stok! Altijd…..13-10-2017 05:10:22
  155. Verkeer nog vaak probleem voor slechtziende13-10-2017 06:10:30
  156. ‘Mijn goede vriend’12-10-2017 08:10:29
  157. Altijd stoppen voor de witte stok (+video)11-10-2017 08:10:19
  158. Voorrang bij het oversteken?08-10-2017 09:10:43
  159. Vlaming vindt bril uit die mensen herkent04-10-2017 09:10:30
  160. 23 Vlaamse steden en gemeenten ondertekenen als eersten het charter ‘naar een toegankelijke gemeente’.29-09-2017 06:09:25
  161. Artificial Intelligence wearable leest blinden voor en herkent gezichten28-09-2017 08:09:11
  162. Vlimmeren – Dorp toegankelijker dankzij seniorenraad22-09-2017 01:09:32
  163. Capellenaar strijdt voor parkeerplek22-09-2017 01:09:53
  164. Amstelveen – Geef blinden en slechtzienden vrije doorgang22-09-2017 07:09:45
  165. Slimme verkeerslichten helpen Tilburgse senioren oversteken18-09-2017 03:09:36
  166. Project stichting Toegankelijk Meierijstad: hoe is het om blind te zijn?16-09-2017 07:09:10
  167. Op de tast naar de trein op Utrecht Centraal14-09-2017 10:09:45
  168. Voelbare stationsplattegrond voor Amsterdam, Den Haag, Rotterdam en Utrecht08-09-2017 12:09:25
  169. Sunu-band – Sonar-smartwatch voor blinden en slechtzienden07-09-2017 11:09:54
  170. Hoe blinde mensen net als vleermuizen kunnen ‘zien’ door middel van klikgeluiden06-09-2017 02:09:07
  171. Zeist – Blindenstroken verdwenen na aanpak Slotlaan02-09-2017 08:09:37
  172. NMBS breidt dienstverlening aan personen met beperkte mobiliteit uit01-09-2017 12:09:50
  173. Menselijke echolocatie in kaart gebracht01-09-2017 12:09:19
  174. Tongklikken in plaats van kijken31-08-2017 11:08:40
  175. Toegankelijkheid zit hem vooral in details31-08-2017 08:08:06
  176. Bergen op Zoom – Paal en perk stellen aan reclameborden in binnenstad13-08-2017 12:08:51
  177. Vught staat voor ‘paal’, maar niet lang!12-08-2017 08:08:51
  178. Rolde – Geleidestroken voor blinden keren terug in centrum10-08-2017 06:08:19
  179. Slechts klein aantal haltes van De Lijn toegankelijk voor mensen met beperking10-08-2017 06:08:55
  180. Beperking? 90% haltes ontoegankelijk10-08-2017 06:08:17
  181. Blinde vrouw betaalt 15 euro voor absurde taxirit waarbij ze de chauffeur zelf rijinstructies moest geven09-08-2017 07:08:13
  182. Video: ‘Fitbit voor blinden’ werkt als sonar08-08-2017 07:08:23
  183. Den Bosch – De blindengeleidelijn ligt hier juist precies zoals het hoort, maar dat is lang niet overal01-08-2017 10:08:09
  184. Blinden leren kijken met hun tong31-07-2017 08:07:15
  185. Blinden leren zien met hun oren30-07-2017 08:07:29
  186. Video: Blinde jongeren maken in Leuven kennis met echolocatie28-07-2017 03:07:58
  187. Video: Zo kunnen blinden zien via hun oren28-07-2017 02:07:12
  188. Gestolen braillebord zorgt voor nieuwe Belgenmop in Brusselse metro28-07-2017 09:07:51
  189. Blinde reizigers hekelen slechte informatievoorziening Utrecht CS26-07-2017 01:07:47
  190. Den Bosch – Straatbeeld: legt een blinde het blindenpad aan?25-07-2017 08:07:09
  191. PvdA: “Den Haag moet koploper worden in toegankelijkheid voor mensen met een beperking”22-07-2017 11:07:12
  192. Geleidelijnen voor slechtzienden in Rotterdam Centrum afgerond21-07-2017 08:07:13
  193. Utrechters dol van pratende buspaal20-07-2017 01:07:49
  194. Entreemat met gidssysteem voor mensen met een visuele beperking18-07-2017 07:07:33
  195. Geleidelijnen slechtzienden in Rotterdam Centrum afgerond14-07-2017 10:07:56
  196. Kapellen – Ook slechtzienden vinden nu weg naar station11-07-2017 09:07:31
  197. Ninove – Stad zet in op toegankelijkheid08-07-2017 11:07:19
  198. Amsterdam – Displays met audiobuttons aan bushaltes07-07-2017 11:07:45
  199. ‘Zien’ met alleen maar geluid27-06-2017 08:06:15
  200. Den Haag – Technologie zorgt voor wegwijzers bij handicap26-06-2017 07:06:39

Laatst bijgewerkt op 25 september 2015 – 20:17