Licht is geen luxe

Zonnekloppers hebben gelijk. Niet voor de warmte. Wel voor het licht, dat dieper doorwerkt dan we vermoeden. En ons zeer waarschijnlijk beschermt tegen winterblues.

In 1984 lanceerde de Amerikaan Edward Wilson de biofilietheorie. Die stelt dat mensen onlosmakelijk verbonden zijn met de natuur en dat contact ermee voordelen oplevert voor hun gezondheid. In hetzelfde jaar stelde Roger Ulrich vast dat patiënten in een kamer met een ruim uitzicht op de natuur, na een ingreep sneller te been waren, minder om pijnstilling vroegen en minder mopperden over hun verzorging. Ulrich keek niet naar de lichtinval, maar wees op het belang van de natuur. Zijn onderzoek werd druk besproken, maar de medische wereld trok geen concrete besluiten.

Kamer op het zuiden

Het belang van licht voor het herstel van patiënten werd op het einde van de jaren 1990 voor het eerst opgemerkt door de Canadese Kathleen Beauchemin. Tijdens een onderzoek met lichttherapie viel op dat depressieve patiënten die een kamer betrokken aan de zonnige zuidkant sneller naar huis konden dan wie in een sombere kamer op het noorden lag. Kort daarop publiceerde Beauchemin de studie Sterven in het donker, over een parallel bij hartinfarctpatiënten: het sterftecijfer in zon- overgoten kamers (met een lichtintensiteit tot 2500 lux, met de zonneblinden halfdicht) lag de helft lager dan in de noordelijke kamers met slechts 400 lux. Opnieuw trokken veel artsen de ogen wijd open en weer bleef het daar bij. Het tij lijkt nu echter toch te keren. Zo werd recent nog een experiment uitgevoerd met patiënten na een rugoperatie. Bij mensen op een zonnige kamer nam de vraag naar pijnstilling met 22 % af. Een welkome daling, want postoperatieve pijn wordt vooral behandeld met opiumderivaten die kunnen zorgen voor ongewenste effecten zoals misselijkheid en braken.

Gevoelig voor het hemelblauw

Hoe het licht ons dagritme en onze slaapcylcus beïnvloedt, weten we nog steeds niet precies. Maar rond de recentste eeuwwisseling kwam er een doorbraak in het onderzoek. In de ogen werd er een nieuwe soort gespecialiseerde cellen ontdekt. Die blijken hooggevoelig te zijn voor blauw licht met een golflengte van ongeveer 450 tot 480 nanometer. Ze staan ook rechtstreeks in verbinding met de suprachiasmatische kern in de hersenen, de plaats van onze centrale lichaamsklok. Dat de cellen helemaal niet bijdragen tot wat we zien, verklaart vermoedelijk waarom het zo lang duurde eer ze ontdekt werden. Al waren er aanwijzingen in die richting. Complete blindheid leidt meestal tot een verzwakking van het dag-en-nachtritme, maar bij sommige blinde mensen blijft dat intact. Onderzoek toonde ook aan dat blinden na blootstelling aan fel licht meer melatonine produceren, een hormoon dat een centrale rol speelt in de organisatie van onder meer de slaap-waakcyclus. De ogen van blinden vervullen dus nog altijd een belangrijke functie, ook al zien ze er niets meer mee.

Ondertussen weten we ook dat het genoemde blauwe licht via de suprachiasmatische kern krachtig ingrijpt op de dagelijkse cyclussen en ritmes die ons leven bepalen. Veel krachtiger dan wit licht. Het komt overeen met het hemelblauw van de lucht. Het onderdrukt de afscheiding van melatonine. Het is dus niet toevallig dat de afscheiding van dit hormoon rond 7.30 uur naar een dieptepunt duikt en vanaf 21 uur weer oploopt. De meest gevoelige zones voor het blauwe licht liggen op het onderste deel van het netvlies onderaan in de oogbol, de plaats waar ook het zonlicht invalt.

Geschenk uit de hemel

Toen we elke dag nog naar buiten moesten om ons kostje te vergaren, maakte het niet veel uit dat we een deel van onze tijd doorbrachten in donkere holen. Vandaag is de verlichting in onze huizen vaak zwak in vergelijking met de sterkte van het daglicht. Op een onbewolkte zonnige dag krijgen we meer dan 100.000 lux over ons heen. Indirect daglicht schommelt tussen 10.000 en 20.000 lux, maar op een sombere winterdag klimt het licht soms maar net boven 1000 lux. Minstens 2500 lux per dag hebben we nodig voor een biologisch effect. In de huiskamer leven we meestal onder 100 tot 300 lux. In een excellent verlicht kantoor meet je soms 400 lux, in een operatiezaal 500. Het computerscherm levert nauwelijks 45 lux, een televisiescherm niet meer dan 10 lux. De maan produceert op een heldere nacht slechts 0,3 lux, en toch is dat voldoende om je weg te vinden. Voor minutieuze werkjes zoals het herstellen van horloges, het corrigeren van drukproeven en borduurwerk beschik je best over 1000 lux. Daarvoor moet je letterlijk onder een lamp kruipen. Elke dag een wandeling of fietstocht in het buitenlicht is dus een stevige aanrader.

Waakzaamheid voor somberheid

Geen wonder dat in artikels over herfstblues en winterdepressies lichttherapie wordt gepromoot. Maar dat vraagt om enige nuance. Norman Rosenthal, de arts die als eerste het fenomeen van seizoengebonden stemmingsstoornissen omschreef en de pionier van de lichttherapie, wijst op belangrijke verschillen met klassieke depressies. Zo slapen en eten mensen met een seizoendepressie net veel meer in plaats van minder. Rosenthal stelt daarom voor om een aparte diagnostische definitie in te voeren. In hun lichtste vorm zijn winterblues niet meer dan een tijdelijke stemmingsdip. Maar de ergste vorm moet niet onderdoen voor een klassieke depressie en moet dus ook met dezelfde ernst behandeld worden. Rosenthal stelt daarbij geen veto’s. Alles wat eventueel kan helpen, dient ingezet: licht, cognitieve gedragstherapie en antidepressiva, al werkt niet alles bij iedereen.

Een lichttherapie apparaat kopen?

Overleg voor u met lichttherapie start met uw arts, zodat u zeker bent van een juiste diagnose en behandeling. Lichttherapie is immers niet volkomen onschadelijk. Sommige migrainelijders verdragen ze niet. Bij een bipolaire depressie kan ze een manische fase ontketenen. Ook een voorafgaande controle door de oogarts is aanbevolen, want sommige mensen hebben kwetsbare netvliezen en ogen die bijzonder gevoelig zijn voor licht.

De lampen die momenteel voor lichttherapie worden gebruikt, werken met wit licht en hebben een lichtsterkte van 2500 tot 10.000 lux. Met 10.000 lux moeten 30 minuten dagelijks volstaan om effect te hebben. Maar met 2500 lux zit je twee uur aan de lamp gekluisterd, op een afstand van 20 centimeter. De toestellen zijn ook vrij groot en moeten liefst boven het gezichtsveld worden gemonteerd, zodat de stralen op de meest gevoelige onderkant van het netvlies invallen.

Koop alleen lampen van een kwaliteitsmerk, zodat u er zeker van bent dat ze geen schadelijke stralen als ultraviolet uitzenden. Er zijn nu ook lampen op de markt met blauw licht met een golflengte van 450 tot 480 nanometer. Bij dit licht volstaat een lagere intensiteit van 100 lux gedurende 15 tot 60 minuten voor een nuttig effect op een winterdip.

Jan ETIENNE
Bodytalk

Bron: http://plusmagazine.knack.be, 11 februari 2012

Delen
Share on Facebook0Tweet about this on Twitter0Share on Google+0Share on LinkedIn0Email this to someonePrint this page

  1. Hoornvliestroebeling: Littekens op cornea van oog16-12-2019 06:12:49
  2. Intermediaire uveïtis: Oogontsteking met ontstoken glasvocht16-12-2019 06:12:23
  3. Posterieure uveïtis: Oogontsteking van netvlies en vaatvlies16-12-2019 06:12:55
  4. Anterieure uveïtis: Oogontsteking van straallichaam en iris13-12-2019 01:12:39
  5. Retinopathie: Schade aan het netvlies van oog of ogen28-11-2019 08:11:08
  6. Stel je voor: dat blinden kunnen zien13-11-2019 07:11:16
  7. Een mijlpaal in de ooglaserchirugie24-10-2019 05:10:14
  8. Droge ogen : “Oogdruppels voor gamers zijn verkeerd signaal”10-10-2019 06:10:27
  9. Is donkere chocolade nuttig voor het gezichtsvermogen?09-10-2019 06:10:42
  10. App ontdekt oogafwijkingen05-10-2019 06:10:35
  11. Lasercoagulatie oog: Behandeling van abnormale bloedvaten30-09-2019 10:09:51
  12. Zonnebril na het laseren van de ogen10-09-2019 10:09:39
  13. Oogkanker: Soorten en symptomen van kwaadaardige oogtumoren08-08-2019 06:08:45
  14. Ooglidkanker: Soorten en behandeling van kanker in ooglid07-08-2019 06:08:16
  15. Klopt dit? ‘Een kwart van de 13-jarige kinderen is bijziend’25-07-2019 05:07:15
  16. ‘Ik wil technologie worden’25-07-2019 04:07:26
  17. “Ik dacht eerst dat het gewoon een stofje was”23-07-2019 04:07:40
  18. Oogbindvlies (conjunctiva): Aandoeningen aan bindvlies oog18-07-2019 02:07:03
  19. Hemolacrie: Oorzaken van tranen met bloed huilen16-07-2019 08:07:37
  20. Zeer slechtziend door zeldzame ziekte PXE03-07-2019 05:07:48
  21. Overmatig knipperen met ogen: Oorzaken frequent oogknipperen02-07-2019 06:07:20
  22. Oogproblemen in zomer: Soorten oogziekten in zomerperiode01-07-2019 06:07:50
  23. We worden allemáál bijziend25-06-2019 05:06:28
  24. Oogonderzoek: Ziekten opsporen met oogonderzoeken20-06-2019 05:06:11
  25. Dacryocystocele: Cyste midden onder binnenste ooghoek17-06-2019 02:06:50
  26. Voorkom bijziendheid: Ga naar buiten07-06-2019 06:06:05
  27. Jens kon voor even weer zien, maar is nu alsnog blind. ‘Vooral de sociale interactie met mijn familie mis ik’04-06-2019 06:06:09
  28. “Misschien zal Miguel nooit honderd procent zien maar zelfs vijftig procent is al een overwinning”04-06-2019 06:06:06
  29. Vaak voorkomende oogproblemen en oogziekten bij kinderen28-05-2019 06:05:08
  30. Ooglapje: Indicatie en tips en bij afplakken van oog25-05-2019 05:05:00
  31. 28 miljoen euro voor Luiks oogimplantaat22-05-2019 05:05:42
  32. Na halve eeuw nog steeds geen geslaagde oogtransplantatie20-05-2019 05:05:05
  33. Tijdelijk verlies van gezichtsvermogen (plots visusverlies)15-05-2019 07:05:12
  34. Kegeldystrofie: Verlies van kegeltjes van netvlies in oog02-05-2019 11:05:52
  35. Wrijven in oog of ogen: Oorzaken, nadelen en tips30-04-2019 08:04:14
  36. UV-stralen en het effect op de ogen30-04-2019 06:04:29
  37. Weer zien bril met minicamera30-04-2019 06:04:32
  38. Normale druk glaucoom: Oogziekte met schade aan oogzenuw30-04-2019 06:04:06
  39. Al wie hiérin gelooft, is gezien25-04-2019 05:04:07
  40. Geneesmiddelentekort24-04-2019 06:04:48
  41. Kleverige ogen in ochtend: Oorzaken van korsten op oog23-04-2019 11:04:02
  42. Audio: Prof. Dr. Bart Leroy – Netvliesaandoeningen en behandelingen19-04-2019 08:04:12
  43. Ooglaser en astigmatisme18-04-2019 05:04:05
  44. Kegelstaafdystrofie: Schade aan kegeltjes & staafjes van oog16-04-2019 06:04:50
  45. Felicia’s kinderen kijken zes uur per dag naar een scherm15-04-2019 06:04:05
  46. ‘We vinden dit gevaarlijk’13-04-2019 07:04:13
  47. Ooggymnastiek om beter te zien?12-04-2019 06:04:48
  48. Nieuw paramedisch beroep helpt oogzorg scherpstellen12-04-2019 06:04:42
  49. LUMC-onderzoekers kweken netvliezen met nachtblindheid07-04-2019 06:04:40
  50. Oogziekte door schildklieraandoening met uitpuilende ogen02-04-2019 06:04:00
  51. Zou je dit niet beter op papier lezen?31-03-2019 08:03:36
  52. De ontwikkeling van het gezichtsvermogen van kinderen24-03-2019 07:03:27
  53. Gentherapie voor het oog23-03-2019 07:03:47
  54. Behandeling Stargardt in de maak19-03-2019 06:03:28
  55. Oogtest kan Alzheimer opsporen15-03-2019 07:03:32
  56. Muis krijgt nachtzicht11-03-2019 05:03:31
  57. Ruis op het netvlies11-03-2019 05:03:47
  58. Het was een goedaardige tumor met kwaadaardige gevolgen07-03-2019 07:03:34
  59. Nieuwe genetische therapie veelbelovend voor mensen met aangeboren netvliesblindheid21-02-2019 07:02:42
  60. Nieuwe gentherapie biedt hoop voor slechtzienden20-02-2019 07:02:18
  61. Autosomaal dominante optische atrofie en cataract: Oogziekte14-02-2019 09:02:33
  62. Blinde kan in toekomst kijken14-02-2019 09:02:37
  63. Curcumine-oogdruppels kunnen glaucoom bestrijden13-02-2019 08:02:32
  64. Hersenwetenschapper Xing Chen: ‘Zicht voor blinden is binnen bereik’11-02-2019 08:02:13
  65. Genetische oorzaak ziekte van Stargardt gevonden08-02-2019 07:02:37
  66. Leuvense neurofysiologen vinden nieuwe inzichten over visuele hersenschors02-02-2019 07:02:11
  67. Phthiriasis palpebrarum: Jeukende oogleden door wimperluizen31-01-2019 08:01:05
  68. Zo slecht is het voor je ogen om uren per dag naar een beeldscherm te staren25-01-2019 08:01:49
  69. UV-straling: Soorten, oogproblemen en bescherming van ogen17-01-2019 08:01:17
  70. ‘Te veel tijd achter beeldschermen kan leiden tot bijziendheid’17-01-2019 07:01:26
  71. Digitale oogstress toenemend probleem bij jongeren12-01-2019 06:01:26
  72. Visuele prothese voor blinden, door Richard van Wezel08-01-2019 08:01:51
  73. Mikken op minstens één klinisch succes in 201905-01-2019 07:01:40
  74. Leeftijdsgebonden oogziekten: Oogaandoeningen bij ouderen04-01-2019 08:01:50
  75. Meisje (15) blind na cruise04-01-2019 08:01:11
  76. Bertha (12) lijdt aan syndroom van Wolfram “Durf nooit als dokter te zeggen: ‘Hier houdt het op'”02-01-2019 08:01:58
  77. Vuurwerkbril redde de ogen van 15-jarige Balaji01-01-2019 10:01:40
  78. Kinderoogarts Tjeerd de Faber strijdt onvermoeibaar tegen vuurwerk31-12-2018 07:12:27
  79. Eén keer geen vuurwerkbril, meteen blind31-12-2018 07:12:49
  80. Oogproblemen bij fibromyalgie: Aantasting van oogspieren29-12-2018 08:12:37
  81. Oogproblemen bij chronische nierziekten29-12-2018 08:12:12
  82. Oogproblemen bij de auto-immuunaandoening lupus29-12-2018 08:12:41
  83. Oogproblemen bij stress (oogstress): Oorzaken van symptomen29-12-2018 08:12:24
  84. Oogproblemen door hoofdtrauma en hersenschudding29-12-2018 08:12:04
  85. Verlies van perifeer gezichtsvermogen (zicht om zich heen)29-12-2018 08:12:40
  86. Een brilletje voor het slapengaan29-12-2018 08:12:04
  87. Één gouden raad29-12-2018 08:12:16
  88. Ooginfecties door seksueel overdraagbare aandoening (soa)27-12-2018 08:12:28
  89. Oogproblemen bij hersentumor: Locatie en symptomen aan ogen27-12-2018 08:12:01
  90. Oogproblemen en behandeling bij multiple sclerose (MS)27-12-2018 08:12:34
  91. Wat is bijziendheid eigenlijk?23-12-2018 08:12:45
  92. Ziekteverloop glaucoompatiënten in kaart gebracht20-12-2018 06:12:05
  93. Waarom je volgens déze oogarts je wimpers moet wassen met zeep15-12-2018 08:12:16
  94. Dit is waarom slecht zien en slecht slapen vaak samengaan14-12-2018 06:12:59
  95. Rugpatiënt pijnvrij tijdens oogoperatie13-12-2018 08:12:57
  96. Studente geneeskunde (22) laat vliegtuig landen zodat man niet blind wordt11-12-2018 10:12:49
  97. Ontwikkeling van het gezichtsvermogen van je baby: wanneer kan hij zien08-12-2018 07:12:23
  98. Slechtziend? Dat kan komen door een gebrek aan zonlicht06-12-2018 08:12:58
  99. Australische wetenschappers boeken succes met bionisch oog05-12-2018 10:12:03
  100. “Drie jaar lang heeft mijn oog mijn leven bepaald”03-12-2018 08:12:14
  101. Petra verliest oog door parasiet in leidingwater03-12-2018 08:12:29
  102. Nieuwe contactlens met ingebouwde elektronica belooft oogziekten te monitoren01-12-2018 06:12:31
  103. Vrouw verliest oog door parasiet in kraantjeswater30-11-2018 03:11:37
  104. Eerste gentherapie zeldzame erfelijke netvliesaandoening28-11-2018 08:11:40
  105. Neovasculair glaucoom: Vorming abnormale bloedvaten op iris28-11-2018 07:11:31
  106. Refractietest: Oogtest voor recept bril of contactlenzen28-11-2018 07:11:07
  107. Campagne ziekenhuizen voor vuurwerkbril27-11-2018 07:11:47
  108. Parinaud oculoglandulair syndroom: Ooginfectie met rood oog27-11-2018 07:11:17
  109. Een contactlens oogziektes opspoort?27-11-2018 07:11:52
  110. Gezondheid: een oogafwijking herkennen bij je kind26-11-2018 08:11:16
  111. De man die kleuren hoort24-11-2018 11:11:17
  112. Eerste hulp bij geïrriteerde ogen24-11-2018 11:11:02
  113. Waarom het belangrijk is om regelmatig je ogen te laten checken24-11-2018 07:11:30
  114. Leuvense oogarts roept op kinderen te laten buiten spelen om bijziendheid te voorkomen23-11-2018 08:11:40
  115. Vlaamse contactlens spoort ziektes op23-11-2018 08:11:56
  116. Het recept voor gezonde ogen23-11-2018 07:11:36
  117. Aangedaan gezichtsveld bij migraine gelinkt aan atriumfibrilleren23-11-2018 07:11:53
  118. Verily, Novartis stoppen met ontwikkeling slimme lens22-11-2018 08:11:28
  119. Staafje in je oog: startup biedt alternatief voor glucosemeter Google21-11-2018 11:11:14
  120. Imec integreert elektronica in contactlens voor opsporing ziektes en toediening medicatie21-11-2018 07:11:09
  121. Komt er een bijziende generatie aan?20-11-2018 07:11:19
  122. ‘Slimme’ Vlaamse ooglens spoort ziektes op20-11-2018 07:11:28
  123. Wat zijn die rare dingen op mijn ogen?20-11-2018 07:11:19
  124. Terugblik Oogcongres 201819-11-2018 07:11:57
  125. 6 oorzaken van een trillend ooglid18-11-2018 07:11:40
  126. Worteltjestaart blijkt geen broodjeaapverhaal17-11-2018 09:11:47
  127. Van binnen zitten worden kinderen bijziend, volgens Britse studie17-11-2018 08:11:44
  128. Smartphones maken kinderen bijziend17-11-2018 08:11:05
  129. Scheelzien bij kinderen, hoe pak je het aan?17-11-2018 08:11:32
  130. Problemen door hogere wachttijden in de oogzorg17-11-2018 08:11:28
  131. Opticiens vergeleken: resultaten oogmetingen heel wisselend17-11-2018 08:11:11
  132. Hoe gaat een lensimplantatie in zijn werk?17-11-2018 08:11:32
  133. Het preventief ooggezondheidsonderzoek17-11-2018 08:11:03
  134. Het échte verhaal over staar17-11-2018 08:11:26
  135. Hebben Leonardo Da Vinci en Kate Moss hun succes te danken aan een oogafwijking?17-11-2018 08:11:29
  136. Glaucoom behandelbaar bij vroege diagnose17-11-2018 08:11:31
  137. Gentherapie voor oogaandoening17-11-2018 08:11:37
  138. Duitse ‘deliveroo-robots’ trekken baantjes door de oogbol om medicijnen tegen aandoeningen te kunnen bezorgen17-11-2018 07:11:32
  139. Mensen met staar breken vaker een bot17-11-2018 07:11:42
  140. Flink afgevallen Patty kiest voor ooglidcorrectie17-11-2018 07:11:19
  141. Google-zusterbedrijf stopt onderzoek naar contactlens die glucose meet17-11-2018 07:11:48
  142. Tevreden E-scoop klant16-11-2018 07:11:03
  143. Tiener raakt voor twee dagen blind door haarverf: “Ik zag eruit als een buitenaards wezen”16-11-2018 07:11:19
  144. Koningin Margrethe geopereerd aan ogen16-11-2018 07:11:50
  145. Magnetische oogimplantaten kunnen zicht van glaucoompatiënten redden15-11-2018 10:11:07
  146. Slecht kleurenzicht: Oorzaken van stoornissen in kleurenzien08-11-2018 01:11:27
  147. Droge leeftijdsgebonden maculadegeneratie: Oogziekte08-11-2018 01:11:08
  148. Het échte verhaal over staar08-11-2018 07:11:15
  149. Zwolse met oogafwijking organiseert eerste Wiebelige Woensdag: ‘Het is niks raars’08-11-2018 06:11:02
  150. ‘Deliveroo-robots’ zwemmen dwars door oog varken07-11-2018 06:11:12
  151. Gordelroos in het oog: Oogproblemen door virale infectie03-11-2018 07:11:08
  152. Wat is nystagmus?02-11-2018 08:11:50
  153. Cataract (staar): Types van vertroebeling van ooglens30-10-2018 08:10:18
  154. Vision Direct lanceert ludieke oogtest voor kinderen30-10-2018 07:10:51
  155. Verbrande ogen (zonnebrand) door blootstelling aan zon30-10-2018 06:10:05
  156. Rode adertjes (lijntjes in ogen): Oorzaken van rode aders29-10-2018 08:10:19
  157. Scheel kijken kan heilzaam voor de kunst zijn29-10-2018 07:10:38
  158. Volgens de wetenschap kunnen doven straks horen en blinden zien27-10-2018 06:10:50
  159. Zet die filterbril maar op: is blauw licht schadelijk?27-10-2018 06:10:47
  160. Reizen door de ruimte herschikt je hersenvocht27-10-2018 06:10:37
  161. Leonardo: exceptioneel door exotropie?25-10-2018 05:10:42
  162. Wat wakker worden tegenwoordig betekent voor mij22-10-2018 10:10:29
  163. Zo ontstaan droge ogen22-10-2018 05:10:49
  164. Leeftijdsgebonden maculadegeneratie – Er snel bij zijn loont20-10-2018 05:10:20
  165. Loensende blik hielp Da Vinci 3D-wereld af te beelden20-10-2018 05:10:02
  166. Leonardo da Vinci had een oogafwijking20-10-2018 05:10:34
  167. Effect beeldschermen onderschat18-10-2018 12:10:23
  168. Maasstad Ziekenhuis biedt met iStent innovatieve oplossing voor patiënten met oogziekte glaucoom17-10-2018 12:10:06
  169. LASIK-chirurgie: Voordelen van vorm van ooglaseren16-10-2018 01:10:42
  170. Dus dáár komt die hoofdpijn vandaan13-10-2018 06:10:51
  171. Gezichtsvermogen: Schade aan ogen door slechte gewoonten12-10-2018 07:10:34
  172. Virale conjunctivitis: Oogbindvliesontsteking door virus10-10-2018 10:10:16
  173. Oogparasieten: Soorten en types van parasitaire ooginfecties10-10-2018 01:10:38
  174. Zanderig gevoel in ogen: Oorzaken van korrelig gevoel in oog10-10-2018 01:10:10
  175. Oculaire toxoplasmose: Parasitaire ooginfectie10-10-2018 01:10:45
  176. Een digitale bril biedt zicht voor slechtzienden09-10-2018 06:10:26
  177. ‘Smartphones zijn toch niet zo slecht voor je ogen’05-10-2018 06:10:59
  178. Wachttijden oogzorg lopen flink op01-10-2018 06:10:06
  179. Artificiële intelligentie van VITO kan oogproblemen herkennen29-09-2018 07:09:26
  180. Ggo’s tegen blindheid29-09-2018 07:09:49
  181. Bart Van Avermaet met netvliesloslating onder het mes16-09-2018 06:09:38
  182. Boodschappenlijst voor gezonde ogen15-09-2018 07:09:18
  183. Wetenschappers komen met bionisch oog-prototype10-09-2018 09:09:47
  184. Oogonderzoeken: Soorten oogtesten bij de oogarts07-09-2018 05:09:01
  185. “Mijn zoontje heeft voor het eerst gelachen toen hij kon zien”05-09-2018 07:09:26
  186. Tranen ontleden om aandoening ‘droge ogen’ op te sporen01-09-2018 07:09:30
  187. Bionisch oog uit de printer30-08-2018 06:08:06
  188. Glaucoom: Preventie van oogziekte met verhoogde oogdruk27-08-2018 03:08:52
  189. Leeftijdsgebonden maculadegeneratie: Preventie van oogziekte27-08-2018 12:08:17
  190. Oogzalven & ooggels: Gebruik van & tips bij oogzalf & ooggel25-08-2018 06:08:34
  191. Refractieafwijkingen: Soorten brekingsfouten van het oog21-08-2018 11:08:15
  192. Leeftijdsgebonden cataract: Grijze staar voorkomen21-08-2018 06:08:54
  193. Onderzoek: Viagra kan Leeftijdgebonden Maculadegeneratie (LMD) remmen21-08-2018 06:08:46
  194. Nieuwe mutaties van Stargardt ontdekt21-08-2018 06:08:38
  195. Aanwijzingen voor auto immuunreactie als oorzaak van oogziekte glaucoom17-08-2018 12:08:30
  196. Bionisch oog Belgische primeur voor dienst Oogheelkunde17-08-2018 11:08:05
  197. Slikken we binnenkort Viagra tegen blindheid?16-08-2018 06:08:52
  198. AI-technologie overtreft menselijke oogarts in diagnosestelling16-08-2018 06:08:47
  199. Googles AI verslaat oogartsen in het stellen van diagnoses15-08-2018 06:08:46
  200. Waarom het blauw licht van je smartphone tot blindheid kan leiden14-08-2018 05:08:17

Laatst bijgewerkt op 25 oktober 2015 – 21:14