Bionisch oog laat blinden (beetje) zien

Ondanks succes van eerste tests zal commercialisering oogimplantaten nog tientallen jaren duren

‘Ik kan opnieuw mijn sokken op kleur sorteren’, zegt Ron, een van de Britse proefpersonen die zeven maanden geleden een bionisch oog ingeplant kreeg. De hoop is dat hij de komende twee jaar nog beter zal leren zien en dat de implantaten op de (lange) duur duizenden blinden een stukje gezichtsvermogen kunnen teruggeven.

Sylmar l De Argus II van het Amerikaanse bedrijf Second Sight bestaat uit een cameraatje op een zonnebril en een haarfijn rooster van zestig elektrodes op het netvlies, dat de oogzenuw prikkelt. De techniek is echter nog te pril om op grote schaal patiënten te helpen. ‘Misschien over dertig jaar’, zegt Gregoire Cosendai van Second Sight.

Achttien patiënten met retinitis pigmentosa, een aandoening waarbij je geleidelijk je gezichtsvermogen verliest, kregen vooralsnog zo’n implantaat. De 73-jarige Ron ging zeven maanden geleden onder het mes. “Dertig jaar lang”, zo getuigt hij, “zag ik geen sikkepit. Alles was zwart, maar nu komt er weer licht door. Dat je opnieuw licht kunt waarnemen, is wonderbaarlijk.”

Hij vertelt dat hij zijn was weer kan sorteren, dat hij het verschil ziet tussen witte, grijze en zwarte sokken. Hij kan ook een witte lijn op de weg zien. “Mijn ambitie op dit moment is dat ik op een mooie, heldere avond naar buiten ga en de maan kan onderscheiden.”

Straffer nog: “Een patiënt vertelde ons dat hij een paardenbloem in het gras ontwaarde”, zegt Cosendai in een gesprek met De Morgen. “Een andere had het over een weggewaaide paraplu in de tuin. Maar we weten niet of zulke getuigenissen betrouwbaar zijn.”

Het lijkt alvast onwaarschijnlijk: een menselijk netvlies telt maar liefst 126 miljoen zintuigcellen, het experimentele bionische oog bevat 60 elektroden die de oogzenuw stimuleren.

“We sturen heel simpele informatie”, beaamt Cosendai, “maar dan wel naar de krachtigste computer die er bestaat: het menselijke brein.” Daar zit allicht de verklaring voor de paardenbloemen en paraplu’s. Ons brein krijgt ruwe data binnen en distilleert daar vervolgens betekenisvolle beelden uit. Aangezien de proefpersonen allemaal ooit konden zien, valt het brein allicht ook terug op die ‘ervaring’.

“Dat soort anekdotes zijn dus voor ons momenteel leuke kunstjes voor op een feest”, meent Cosendai. “Wat ons op dit moment interesseert – het onderzoek staat echt nog in zijn kinderschoenen – is of de implantaten veilig zijn en leren hoe we de oogzenuw het best stimuleren met de implantaten.”

Een betrouwbare waarneming van een witte lijn is dan heel wat belangrijker dan een spectaculaire paraplu. Het experiment duurt ook zeker nog twee jaar, omdat de onderzoekers op dit moment ook nog niet voldoende weten hoeveel het brein uiteindelijk kan leren van die luttele zestig elektroden.

Nog 30 jaar

Tevreden is Second Sight nog lang niet. “Dat zullen we pas zijn wanneer een patiënt zich kan oriënteren op straat of een boek kan lezen, maar dat is erg onwaarschijnlijk met de huidige stand van de technologie.”

Wanneer bionische ogen gecommercialiseerd worden, durft Cosendai evenmin precies te voorspellen. “Er zijn nog zoveel zaken die we niet weten. Vergelijk het met cochleaire implantaten (een gehoorapparaat dat chirurgisch wordt ingeplant bij doven of erg slechthorenden, KJ). Daaraan is men beginnen werken rond 1950, het heeft ruwweg tot 1990 geduurd eer je een dove daar weer een zeker gehoor mee kon geven. Laten we zeggen dat we misschien over dertig jaar blinden kunnen helpen om in de praktijk weer iets te zien.”

De huidige implantaten kosten volgens Cosendai een miljoen euro per stuk, “maar dat zijn nog prototypes. Als ze ooit op de markt komen, vermoed ik dat de prijs eerder in de buurt van een cochleair implantaat zal komen. Dat kost nu zo’n 30.000 euro.”

Gregoire Cosendai (met camerabril in kwestie): We sturen simpele informatie maar wel naar de krachtigste computer die bestaat: het menselijke brein

Kris JACOBS

Bron: De Morgen, 5 maart 2009

Delen
Share on Facebook0Tweet about this on Twitter0Share on Google+0Share on LinkedIn0Email this to someonePrint this page

  1. Verlies van perifeer gezichtsvermogen (zicht om zich heen)29-12-2018 08:12:40
  2. Kinderen krijgen als je een ‘genetisch defect’ hebt?18-06-2017 03:06:27
  3. ‘Vertrouw me, mama. Geef me een kans’24-03-2017 09:03:08
  4. Wereld brailledag: Retinitis pigmentosa04-01-2017 09:01:41
  5. Oogziekte retinitis pigmentosa: Verlies kegeltjes & staafjes07-01-2016 10:01:18
  6. Tunnelzicht: Verlies van het perifeer gezichtsvermogen19-12-2015 02:12:10
  7. Werkstuk “Retinitis Pigmentosa”24-09-2015 09:09:26
  8. Bionisch oog doet blinden weer zien24-09-2015 09:09:37
  9. Eiwitten tegen blindheid: eerst zien, dan geloven24-09-2015 09:09:37
  10. Prothese voor mensen met RP24-09-2015 09:09:37
  11. Prijs voor onderzoek Nachtzichtbril24-09-2015 09:09:37
  12. ‘En de blinden zullen zien …’24-09-2015 09:09:37
  13. Chemisch goedje laat blinde muis (tijdelijk) weer zien24-09-2015 09:09:37
  14. Kokerblinden hopen op Cuba24-09-2015 09:09:37
  15. Video: Labyrint napraatsessie 21 maart 2012 – Blind en toch zien24-09-2015 09:09:37
  16. Techneuten bouwen implantaat voor blinden24-09-2015 09:09:37
  17. Niet meer blind door spuitje24-09-2015 09:09:37
  18. Het leven zien door een koker24-09-2015 09:09:37
  19. Retinitis Pigmentosa (RP)24-09-2015 09:09:37
  20. Bionisch oog laat blinden (beetje) zien24-09-2015 09:09:37
  21. Mogelijk therapie tegen blindheid24-09-2015 09:09:37
  22. Woordenboek retinitis pigmentosa24-09-2015 09:09:37
  23. Gentherapie voor netvliesdegeneratie24-09-2015 09:09:37
  24. Britse patiënten krijgen elektronisch implantaat op netvlies24-09-2015 09:09:37
  25. Kan de wetenschap blinden weer doen zien?24-09-2015 09:09:37
  26. Ik zie, ik zie …24-09-2015 09:09:37
  27. Het licht zien met unieke prothese24-09-2015 09:09:37
  28. Bionisch oog brengt hoop voor bijna blinden24-09-2015 09:09:37
  29. Mozaïeksubsidie ook voor onderzoek Retinitis Pigmentosa24-09-2015 09:09:37
  30. Blinde kan weer zien24-09-2015 09:09:37
  31. Blinde kan zien door fotocameratechniek24-09-2015 09:09:37
  32. Eerste bionisch oog te koop24-09-2015 09:09:37
  33. Bionisch oog laat blinden weer zien24-09-2015 09:09:37
  34. Oogimplantaten: nieuwe hoop voor blinden24-09-2015 09:09:37
  35. Bedrijf krijgt Europese goedkeuring voor ‘kunstoog’24-09-2015 09:09:37
  36. Bionisch oog laat de blinden weer zien24-09-2015 09:09:37
  37. Blinde man kan weer zien dankzij chip24-09-2015 09:09:37
  38. Oorzaak erfelijke oogziekte gevonden24-09-2015 09:09:37
  39. Bionisch oog laat blinden weer zien24-09-2015 09:09:37
  40. Blinden zien door digitale beeldsensor in oog24-09-2015 09:09:37
  41. Chip laat blinden weer zien24-09-2015 09:09:37
  42. Opzienbarend middel tegen ‘kokerblindheid’24-09-2015 09:09:37
  43. Blind en toch zien24-09-2015 09:09:37
  44. Verslag symposium Retinachip24-09-2015 09:09:36
  45. Wat zie je op een feest met Retinitis Pigmentosa?24-09-2015 09:09:36
  46. Bionisch oog moet blinde Amerikanen weer doen zien24-09-2015 09:09:36
  47. 16 ex-blinden ‘zien’ elkaar in Amsterdam met Retinachip24-09-2015 09:09:36
  48. Hoge verwachtingen Retinachip onterecht24-09-2015 09:09:36
  49. Bionisch oog Innovatie van het Jaar24-09-2015 09:09:36
  50. Eerste ‘bionische oog’ krijgt FDA-goedkeuring24-09-2015 09:09:36
  51. Mooi moment: blinde man kan na 33 jaar weer zien24-09-2015 09:09:36
  52. Video: Bionisch oog laat blinden weer zien24-09-2015 09:09:36
  53. Nieuw inzicht in ontstaan oogziekte24-09-2015 09:09:36
  54. Milde mutatie tast alleen het netvlies aan24-04-2015 07:04:43
  55. Blind door Retinitis Pigmentosa: Opnieuw kunnen zien?03-01-2015 12:01:37
  56. CBeebies toont mensen met een visuele handicap11-04-2014 09:04:08
  57. “Voor de mensen die kijken. En die ook blind zijn”10-03-2014 08:03:09
  58. Annee in themaspecial Oog in Beeld28-02-2012 01:02:51
  59. ‘Slechtziendheid beïnvloedt je leven volledig’09-02-2012 04:02:32
  60. Denk vooral niet dat je niets meer kunt als je slecht ziet31-01-2012 03:01:40
  61. Ogen van veertienjarige Cubaanse zien zienderogen beter08-06-2011 08:06:54
  62. Cubaanse dokter te gast in Mol08-06-2011 08:06:35
  63. Piet Maasland (63): Genade om in overgave te leven07-06-2011 08:06:22
  64. Blinde Nicole Wellens genomineerd als Vrouw van het Jaar05-06-2011 01:06:46
  65. Ik droom ervan mijn zoon ooit nog te zien05-06-2011 01:06:45
  66. Ook twee broers hebben oogziekte05-06-2011 10:06:16
  67. Ann Bastiaens uit Vroenhoven vecht voor de vervoer van slechtzienden29-05-2011 12:05:49
  68. Bijna blinde kinesiste schakelt Ombudsjan in29-05-2011 12:05:00
  69. Onder het mes in Cuba27-05-2011 06:05:28
  70. Onderzoekers vinden veroorzaker oogziekte27-05-2011 05:05:57
  71. Vitamine A-therapie bij retinitis pigmentosa effectief27-05-2011 02:05:48

Laatst bijgewerkt op 24 september 2015 – 21:12