Klopt dit? ‘Een kwart van de 13-jarige kinderen is bijziend’

‘Een kwart van de 13-jarige kinderen is bijziend’, lazen we vorige maand in Het Laatste Nieuws . ‘Dat blijkt uit een Nederlands onderzoek onder duizenden kinderen. De onderzoekers van het Erasmus Medisch Centrum uit Rotterdam vermoeden dat het gebruik van tablet of smartphone leidt tot meer bijziendheid.’ Langdurig kijken naar voorwerpen dichtbij is niet goed voor de ogen, lazen we verderop. De citaatkop luidde: ‘Een op de vier 13-jarigen is bijziend door gebruik van tablet of smartphone’.

Klopt dat?

De data achter de claim komen uit ‘Generatie R’, een grootschalig onderzoek bij Rotterdamse kinderen dat gestart is in 2001.

‘We zijn nu aan de derde ronde bezig en hebben inmiddels de helft van de geselecteerde 13-jarigen gezien’, laat hoofdonderzoeker Caroline Klaver van het Erasmus MC per e-mail weten. ‘Uit onze voorlopige analyse blijkt een kwart bijziend te zijn. Uit eerder onderzoek van ons in Europa weten we dat de helft bijziend is op 20-jarige leeftijd. Ook weten we dat 13 jaar de piekleeftijd is om myopie (bijziendheid, nvdr) te ontwikkelen. Kortom, deze data zijn heel plausibel. Omdat het onderzoek nog niet is afgerond, willen we er nog niet mee naar buiten treden. Vandaar dat we de pers eerder gevraagd hebben deze bewering in te trekken.’

Klaver ‘wil daarom niet dat het Erasmus MC geassocieerd wordt met deze stelling’.

Maar de geest is uit de fles. ‘We denken dat tablet- en smartphonegebruik voor deze generatie een extra risicofactor is’, zei onderzoeker Jan Roelof Polling van Erasmus MC eerder tegen de NOS. ‘Als je heel veel leest of heel veel dichtbij kijkt en heel weinig buiten komt, dan wordt het oog bijziend. Als je in je schrift kijkt op school of op je tablet, dan kun je alles nog goed zien. Maar als je naar het schoolbord kijkt, zie je niet meer scherp.’

Klopt, zeggen oogarts Julie De Zaeytijd (UGent) en Peter Van Bladel, secretaris-generaal van de Beroepsvereniging van Belgische Oogheelkundigen.

Cijfers voor België bestaan volgens hen niet. ‘Maar we mogen redelijk aannemen dat wat geldt in Nederland ook bij ons opgaat’, zegt De Zaeytijd. ‘Bijziendheid neemt enorm toe. In grote steden in Azië, zoals in Singapore en Seoul, is intussen 80 tot zelfs 95 procent van de 20-jarigen bijziend.’

Al die ‘schermpjes’ zijn op zich niet zo schadelijk, zeggen de Vlaamse experts. Ze zijn dat wel als deel van een veranderde levensstijl.

‘Langdurig een boek lezen is bijna even slecht voor je ogen als gamen’, zegt Van Bladel. ‘Wat schaadt, is het aanhoudende dichtbij kijken. Normaal is het nadelige effect daarvan – veraf niet meer scherp zien – maar tijdelijk. Maar trop is trop en richt onherstelbare schade aan.’

Afwisselend tv-kijken dan maar? ‘Als die tv minstens 5,35 meter van je vandaan staat, valt er iets voor te zeggen’, lacht Van Bladel. ‘Dat is het punt waarbij er voor je oog haast geen verschil meer is met scherpstellen op de horizon.’

Maar het gaat om meer dan focussen alleen. Om gezond te groeien, hebben kinderogen ook buitenlicht nodig. Onderzoeker Polling van Erasmus MC stelt de ‘20-20-2-regel’ voor. Die is goed en hanteerbaar, zegt Van Bladel. ‘Laat je kind na 20 minuten dichtbij kijken pauzeren, minstens enkele minuten 20 meter in de verte kijken, en 2 uur per dag buitenspelen.’

Op de speelplaats op school bijvoorbeeld, zegt De Zaeytijd. ‘Zonder smartphone, uiteraard.’

CONCLUSIE

Knack beoordeelt de stelling als grotendeels waar.

De stelling is wetenschappelijk nog niet aangetoond. Maar wel aannemelijk.

Krasse uitspraak, straf cijfer of dito feit in de actualiteit gezien? Stuur uw vraag met exacte bronvermelding van het citaat naar factchecker@knack.be

GROTENDEELS WAAR

Door Jan Jagers & illustratie Fred

Bron: Factchecker, Knack/Knack, Wo. 25 Jul. 2018, Pagina 22

Delen
Share on Facebook0Tweet about this on Twitter0Share on Google+0Share on LinkedIn0Email this to someonePrint this page

  1. Klopt dit? ‘Een kwart van de 13-jarige kinderen is bijziend’25-07-2019 05:07:15
  2. We worden allemáál bijziend25-06-2019 05:06:28
  3. Voorkom bijziendheid: Ga naar buiten07-06-2019 06:06:05
  4. Steeds meer bijzienden: ‘Het zicht is gekelderd’21-02-2019 07:02:43
  5. Wat is bijziendheid eigenlijk?23-12-2018 08:12:45
  6. Slechtziend? Dat kan komen door een gebrek aan zonlicht06-12-2018 08:12:58
  7. Leuvense oogarts roept op kinderen te laten buiten spelen om bijziendheid te voorkomen23-11-2018 08:11:40
  8. Komt er een bijziende generatie aan?20-11-2018 07:11:19
  9. Van binnen zitten worden kinderen bijziend, volgens Britse studie17-11-2018 08:11:44
  10. Voorkom Myopie (Bijziendheid) Bij Je Kind!16-11-2018 07:11:17
  11. Elk schooljaar wordt je bril een kwartje sterker08-08-2018 05:08:54
  12. “Lang studeren vergroot kans op bril”21-06-2018 07:06:45
  13. ‘In de toog van de beenhouwer zie ik enkel rode vlekken’14-06-2018 07:06:02
  14. “Eén op vier 13-jarigen is bijziend door gebruik van tablet of smartphone”05-06-2018 12:06:22
  15. Onderzoek Erasmus MC: kwart van Rotterdamse kinderen bijziend05-06-2018 06:06:26
  16. Specsavers: smartphone en tablets lijken veroorzaker van myopie-epidemie18-01-2018 06:01:49
  17. Toename bijziendheid zorgelijk15-01-2018 02:01:42
  18. Staar je niet blind op het beeldscherm: zes vragen over bijziendheid16-12-2017 09:12:32
  19. Bijziendheid wordt een epidemie16-12-2017 09:12:00
  20. Staar je niet blind op je scherm14-12-2017 10:12:22
  21. Oogartsen slaan noodkreet: “Epidemie aan slechtzienden op komst”14-12-2017 09:12:36
  22. Kinderen steeds vaker bijziend14-12-2017 09:12:10
  23. Rotterdams onderzoek: toename blindheid dreigt14-12-2017 09:12:21
  24. Forse toename blindheid dreigt13-12-2017 09:12:25
  25. Twee uur per dag buitenspelen vermindert kans op bijziendheid bij kinderen21-06-2017 10:06:07
  26. Zuigbroek tegen oogproblemen17-06-2017 02:06:18
  27. De ogen van uw kinderen zijn in gevaar, één op vier kinderen ziet niet goed16-06-2017 10:06:39
  28. Tegen 2050 lopen 1 miljard mensen het risico blind te worden15-06-2017 05:06:36
  29. ‘Specifiek gen leidt tot bijziendheid bij kinderen die veel lezen’15-06-2017 05:06:12
  30. Sterke bijziendheid het begin van Anja’s slechte zicht15-06-2017 05:06:47
  31. Steeds meer bijzienden door schermen15-06-2017 05:06:19
  32. Bijziendheid, een dreigende epidemie15-06-2017 05:06:55
  33. Minder bijziendheid bij jongeren die veel buiten spelen15-06-2017 05:06:23
  34. Helft wereldbevolking heeft straks bril nodig15-06-2017 05:06:59
  35. Helft bevolking straks bijziend15-06-2017 05:06:41
  36. De bijziendheidsepidemie: ‘Eén letter meer kunnen lezen bij de oogarts kost 37.000 euro’15-06-2017 05:06:11
  37. Diagnose: presbyopie – Alles wat je moet weten over ouderdomsbijziendheid15-06-2017 05:06:44
  38. Buitenspelende kinderen minder kans op bril15-06-2017 05:06:36
  39. Aantal Nederlanders dat bijziend is groeit13-06-2017 08:06:23
  40. Waarom steeds meer kinderen een bril dragen11-06-2017 09:06:10
  41. De bijziendheidsepidemie11-06-2017 09:06:43
  42. Help, we worden blind! Toename bijziendheid11-06-2017 07:06:11
  43. Bijziend17-10-2016 07:10:55
  44. Laat je kinderen elke dag twee uur buiten spelen22-07-2016 06:07:27
  45. Bijziendheid (myopie): Objecten wazig zien op afstand14-05-2016 09:05:23
  46. Tips voor een goed zicht13-11-2015 09:11:49
  47. Zomerbaby’s zijn vaker bijziend21-09-2015 03:09:07
  48. Brillen wellicht overbodig over tien jaar21-09-2015 03:09:54
  49. Bijziendheid is erfelijk bepaald21-09-2015 03:09:31
  50. Druppels genezen bijziende ogen21-09-2015 03:09:46
  51. Afwijkend gen draagt bij tot bijziendheid21-09-2015 03:09:30
  52. Kind dat veel buiten speelt, ziet beter21-09-2015 03:09:02
  53. Buitenlucht verkleint kans op bijziendheid21-09-2015 03:09:59
  54. Buiten spelen goed voor ogen21-09-2015 03:09:09
  55. Bril nodig? Ga toch buiten spelen!21-09-2015 03:09:48
  56. Minder bijziendheid door buitenspelen21-09-2015 03:09:23
  57. Vergeet wortels: kinderogen verzorg je door vaker buiten te komen21-09-2015 03:09:03
  58. Bijziendheid is erfelijk21-09-2015 03:09:44
  59. Nieuwe lasertechniek voor correctie van bijziendheid21-09-2015 03:09:10
  60. Met je neus tegen de tv, kan dat kwaad?21-09-2015 03:09:41
  61. Nazaten Bountyschip sleutel tot begrip bijziendheid21-09-2015 03:09:02
  62. Nieuwe contactlens kan bijziendheid afremmen21-09-2015 03:09:44
  63. Nieuwe lens remt bijziendheid af21-09-2015 03:09:08
  64. Myopie en myopia gravior21-09-2015 03:09:34
  65. Hoop op medicijn tegen bijziendheid na ontdekking van gelinkte genen21-09-2015 03:09:18
  66. Nieuwe genen bijziendheid ontdekt21-09-2015 03:09:33
  67. Meer bijziendheid in de stad21-09-2015 03:09:08
  68. Video: Bijziendheid – Wat is dat?21-09-2015 03:09:43
  69. Nieuwe erfelijke oorzaken bijziendheid ontdekt21-09-2015 03:09:59
  70. Een middeltje om de evolutie naar bijziendheid bij kinderen af te remmen21-09-2015 03:09:42
  71. Video – Wat is bijziendheid?21-09-2015 03:09:50
  72. Video – Wat is bijziendheid? Myopie21-09-2015 03:09:34
  73. Waar! Van veel binnen zitten word je bijziend21-09-2015 03:09:56
  74. Steeds meer kinderen zijn bijziend21-09-2015 03:09:39
  75. Kinderen die veel buiten spelen moeten niet brillen20-09-2015 07:09:15
  76. Buiten spelen voorkomt brillen19-09-2015 08:09:13
  77. Bril vermijden? Buiten spelen!19-09-2015 08:09:39
  78. Jij ook al toe aan een brilletje?22-06-2015 07:06:37
  79. Bijziendheid boomt20-06-2015 09:06:24
  80. Kinderen brillen meer omdat ze te weinig buiten spelen19-06-2015 06:06:00
  81. Vaker buiten spelen tegen bijziendheid16-06-2015 09:06:26
  82. Kinderen moeten vaker naar buiten om bijziendheid te voorkomen16-06-2015 09:06:30
  83. ‘Derde van hoog bijziende werknemers blind vóór pensioen’15-06-2015 12:06:18
  84. Bijziendheid neemt toe in Nederland13-06-2015 07:06:34
  85. Help, we worden blind!21-03-2015 08:03:20
  86. Worden kinderen bijziend omdat ze te weinig buiten spelen?19-03-2015 02:03:06
  87. Bijziende oogarts aan operatietafel06-06-2011 06:06:21
  88. Make-up eyeglasses voor bijziende vrouwen06-06-2011 06:06:47
  89. Is refractie erfelijk?05-06-2011 06:06:25
  90. Remmen bifocale glazen de toename af van bijziendheid bij kinderen?05-06-2011 06:06:21
  91. Aantal bijziende tieners stijgt sterk28-05-2011 05:05:24
  92. Bijziendheid door TV of computer ‘onzin’28-05-2011 05:05:55
  93. Steeds meer kinderen bijziend28-05-2011 05:05:53
  94. Modern leven zou leiden tot bijziendheid28-05-2011 05:05:36
  95. Van te veel kijken word je bijziend28-05-2011 05:05:31
  96. Bijziendheid corrigeren28-05-2011 04:05:29
  97. Helft middelbare scholieren in Hongkong bijziend28-05-2011 04:05:50
  98. Bijzienden verkeerd behandeld?28-05-2011 04:05:24
  99. Lang lezen maakt kinderen bijziend28-05-2011 04:05:57
  100. Bijziendheid door veranderde eetgewoonten28-05-2011 04:05:55
  101. “Slapen met licht oorzaak bijziendheid”28-05-2011 03:05:14
  102. Ben ik misschien bijziend?27-05-2011 05:05:13
  103. Beter zien met een ooggel27-05-2011 05:05:02
  104. Bijziendheid bij kinderen27-05-2011 05:05:33
  105. Blauw papier tegen bijziendheid27-05-2011 05:05:42
  106. Nachtmyopieën – een gevaar vooral voor de automobilist27-05-2011 03:05:39
  107. Is refractie erfelijk?27-05-2011 03:05:27
  108. Succesvolle OP-methode27-05-2011 02:05:32
  109. Wordt men door onvoldoende licht bijziend?27-05-2011 02:05:41

Laatst bijgewerkt op 25 juli 2019 – 05:02