Slechtziend opvoeden

Elian Deenik is slechtziend en moeder van twee dochters van zeven en vier jaar. Hoe is het om voor goedziende kinderen te zorgen als je zelf weinig ziet?

Aan haar ogen kun je zien dat ze slechtziend is, aan haar manier van doen in huis niet. Ze loopt vlot van de kamer naar de keuken om thee te zetten en kijkt je aan onder het gesprek, al ziet zij zo slecht dat ze een man niet van een vrouw kan onderscheiden en geen gezichten kan herkennen.

‘Bij mijn geboorte waren mijn lenzen heel troebel, ik was daardoor vrijwel blind’, vertelt Elian Deenik (42). ‘Toen ik een jaar of twee was, zijn mijn lenzen weggehaald. Daardoor zag ik iets beter.’ Lenzen heb je om scherp te stellen, dus ze zag alles heel wazig. Later verslechterde haar zicht nog verder door hoge oogdruk (glaucoom) en een netvliesloslating. ‘Links ben ik nu blind en rechts zie ik 8 procent. Ik heb een kleiner gezichtsveld. Dat is lastig met lopen: ik zie de grond niet.’

Tiener

Met hulp van geleidehond Tarik en/of haar taststok kan ze zelfstandig over straat.

Ondanks haar slechtziendheid kreeg ze als tiener al vertrouwen in haar eigen moederschap. ‘Ik heb vanaf mijn zestiende regelmatig op een jongetje gepast: vanaf dat hij drie maanden was totdat hij drie jaar was. Zijn moeder was alleenstaand en belde me vaak op als ze even weg moest. Ik heb toen leren verschonen. Bij een poepluier gebruikte ik voor de zekerheid een extra doekje en dan keek ik heel goed op dat doekje of er nog wat op zat.

Als hij voorgelezen wilde worden, kwam hij zelf met mijn bril en vergrootglas aan. Die vertrouwdheid, dat mijn slechtziendheid voor hem zo gewoon was, vond ik een cadeautje. Als ik met hem naar buiten ging, vond ik dat spannend, maar het ging heel goed. Ik maakte duidelijke afspraken met hem: ik legde heel serieus uit dat hij niet zomaar de weg op mocht omdat ik hem dan niet kon zien. Dat begreep hij goed.’

Niet erfelijk

Ze is al twintig jaar samen met haar man, met wie ze in 2001 trouwde. Hij heeft nooit getwijfeld over haar moederschap. ‘Mijn man is nooit met mijn handicap bezig, hij heeft er alle vertrouwen in dat ik mij red.’ Ze werkt momenteel anderhalve dag tot twee dagen per week als freelancer bij Dedicon, een uitgever die lectuur voor slechtzienden uitgeeft.

Na een aantal jaren druk te zijn geweest met werk, wilde ze graag kinderen. Ze maakte zich zorgen over de eventuele erfelijkheid van haar slechtziendheid. ‘Ik heb het laten onderzoeken. Het bleek gelukkig niet erfelijk. Ik weet niet wat ik had gedaan als het dat wel was geweest. Je wilt niet dat je kinderen hetzelfde meemaken als jij, tegelijk weet je dat je geluk niet van een handicap afhangt.’

Zwanger

Deenik was heel erg blij dat ze na het onderzoek, dat een jaar in beslag had genomen, zwanger werd. ‘En ik vond het heel erg leuk om moeder te worden.’ Haar oudste dochter Josephine is nu zeven jaar, haar jongste dochter Sarah is vier jaar.

De verzorging van haar kinderen doet ze met ‘heel veel aandacht’, vertelt ze. Haren borstelen, voorlezen, uitstapjes maken: niks gaat vanzelf en alles kost extra energie. Toch hoeft slechtziendheid of blindheid volgens haar geen belemmering te zijn om moeder te worden. ‘Ik geniet er met volle teugen van.’

Liefdevol

In het begin droeg ze haar kinderen in een draagzak als ze naar buiten ging. Later gebruikte ze een buggy. ‘Dan kon ik meer boodschappen doen. Toen Sarah werd geboren, stond Josephine op een plankje op de buggy. Sarah zit nog wel eens in de buggy. Omdat we niet fietsen, lopen we veel. Als Josephine vioolles heeft, lopen we drie kwartier heen en drie kwartier terug. Ik zorg ervoor dat het gezellig is. We praten met elkaar en soms duiken we halverwege even een kroegje in om chocolademelk te drinken.’

De kinderen halen geen kattenkwaad uit omdat hun moeder het toch niet ziet. ‘Dat vind ik ook niet iets voor een kind, om daar misbruik van te maken. Ze zijn juist heel liefdevol. Sarah zegt wel eens dat ze het heel jammer voor mij vindt dat ik slechtziend ben. Een leidster op de peuterspeelzaal vertelde mij dat Sarah er met haar ogen dicht had rondgelopen, om te kijken hoe dat is.’

Waarschuwen

De meisjes helpen haar. ‘Na een vakantie in Frankrijk, waar mijn man mij voortdurend waarschuwde voor stoepjes omdat de weg er voor mij onbekend was, begon Josephine mij thuis ook te waarschuwen voor stoepjes. Sarah deed dat later ook vanuit de buggy. Ze vinden het leuk om te doen, waarschijnlijk omdat ze veel respons krijgen. Ze waarschuwen als er bekenden aankomen. Dan zeggen ze tegen mij ‘kijk, daar is die en die’ en dan kan ik zwaaien.

In de supermarkt zegt Josephine vaak: je hoeft geen hulp te vragen, ik kan het wel. Ze helpt me, ze komt bijvoorbeeld zelf met de rijstwafels aan. Maar ze kan natuurlijk nog niet alles vinden. Ik vraag ze zelf ook wel eens om hulp, om af te lezen hoe hoog de verwarming staat bijvoorbeeld. En de oudste vraag ik soms om een straatnaambord voor mij te lezen.’

Kinderstemmen

Ze denkt dat elke slechtziende of blinde vrouw moeder kan zijn. ‘Je moet het logistiek wel goed voor elkaar hebben.’ Daarmee bedoelt ze dat je op loopafstand moet wonen van de winkels, het openbaar vervoer, de speelplaats, de kinderopvang en de school. ‘We zijn niet zo lang geleden uit Ouderkerk aan de Amstel weggegaan, omdat de school verhuisde, te ver weg bij ons vandaan.’ In Haarlem wonen ze nu op een gunstige plek.

Soms is het lastig dat ze geen gezichten ziet. ‘Op school moet ik minimaal 150 stemmen van elkaar leren onderscheiden: 25 kinderen per klas en 50 ouders. Kinderstemmen zijn nog niet zo gevormd: ze zijn nog hoog en lijken op elkaar. Mensen die je eerder hebt ontmoet, zeggen op school ‘hoi’ tegen je, maar ik weet dan vaak niet wie het is. Ik heb op een ouderavond gezegd dat ik er moeite mee heb. Nu zeggen veel ouders even hun naam als ze met me gaan praten.

Afscheidsritueel

Sinds ik kinderen heb, vraag ik anderen wel vaker om voor mij te kijken. Bij Sarah op de kleuterschool hebben ze een heel afscheidsritueel: eerst liedjes zingen en daarna mogen de ouders mee naar de klas. Op een dag zei Sarah: je hoeft niet mee te gaan, ik ga zelf wel. Toen ik alleen op het plein stond, vroeg ik mij af of ze er wel goed over had nagedacht. Een goedziende moeder zou op zo’n moment even achterom kijken. Ik heb een vader op het plein gevraagd om in de klas naar binnen te kijken en mij te vertellen hoe Sarah keek. Hij vertelde mij dat ze er heel tevreden uitzag. Toen kon ik met een gerust hart naar huis.’

Expertisecentrum

Elian Deenik heeft op verschillende momenten in haar leven de hulp ingeschakeld van Koninklijke Visio, het expertisecentrum voor slechtziende en blinde mensen.

Zo hielp Visio haar onlangs nog bij het wennen aan de looproutes in haar nieuwe buurt. Het expertisecentrum kan blinden en slechtzienden bijvoorbeeld ook adviseren over mobiliteit, anders lezen en het doen van het huishouden.

Meer informatie op http://www.visio.org

Bron: Petra Noordhuis, 12 februari 2014
https://www.nd.nl/nieuws/consument/slechtziend-opvoeden.402570.lynkx

Delen
Share on Facebook0Tweet about this on Twitter0Share on Google+0Share on LinkedIn0Email this to someonePrint this page

  1. Iris (19): ‘Het is alsof je door een wc-rol kijkt’16-10-2017 08:10:03
  2. Timme (8): ‘Soms moet het gewoon even anders’13-10-2017 08:10:58
  3. Sanne (18): ‘Ik bedacht slimme trucjes’13-10-2017 08:10:26
  4. Een ogenblik met slechtziende Kiara (VLOG 2)04-10-2017 11:10:13
  5. Een ogenblik met slechtziende Kiara (VLOG 1)02-10-2017 08:10:13
  6. Vlog 3. EHBO – Enkele hulpmiddelen bij oogproblemen22-09-2017 08:09:29
  7. Explosieve stijging oogproblemen: dit is het zicht van slechtzienden19-09-2017 12:09:42
  8. Vlog 1. Hier isss… Annemiek18-09-2017 09:09:08
  9. Slechtziende Guido Kesler helpt bij Visio nu lotgenoten06-09-2017 09:09:02
  10. “Elk pakje is een herinnering. Maar we moeten vooruit”03-07-2017 07:07:24
  11. Charissa Kalloe – De 10 voordelen van blind of slechtziend zijn30-06-2017 09:06:09
  12. Een Andere Kijk – Reportage van slechtziende Leticia en Jan22-06-2017 07:06:07
  13. In jezelf investeren om vooruit te komen20-06-2017 07:06:11
  14. Visueel beperkte Daan De Kort aan tafel bij Martha Wesenhagen18-06-2017 05:06:03
  15. Mijn kind is zeer slechtziend18-06-2017 03:06:29
  16. Marrit Postma: ‘Ik zal zelf niet met de kinderwagen lopen’18-06-2017 03:06:26
  17. Laat een lichtje aan voor Marlies18-06-2017 03:06:33
  18. Introductie van slechtziende Charissa Kalloe15-06-2017 01:06:42
  19. ‘Mijn handicap is niets om medelijden mee te hebben’13-06-2017 04:06:42
  20. ‘Uit woede ben ik prompt alleen gaan wonen’08-06-2017 06:06:17
  21. ‘Ik kan nergens meer alleen heen’04-12-2016 09:12:45
  22. Rita Dedeyster30-10-2016 07:10:10
  23. “Boogschieten kan ik niet meer, bowlen gelukkig wel”09-10-2016 08:10:38
  24. ‘Dit doet mij veel verdriet…’15-09-2016 07:09:50
  25. Conny (42) is overgevoelig voor licht, waardoor de zon voor vreselijke pijn in haar ogen zorgt19-07-2016 10:07:43
  26. Marble Sounds zingt voor slechtziende Marlies30-04-2016 07:04:00
  27. Visueel beperkten krijgen ‘Oog voor zichzelf’20-04-2016 09:04:53
  28. QR-code op bushokjes maakt passagiers slechtziend07-03-2016 09:03:45
  29. Brailleliga plaatst mensen in schoenen van slechtzienden07-03-2016 09:03:18
  30. Slechtziendheid: je moet het beleven om het te begrijpen07-03-2016 08:03:49
  31. Rian Janssen-Van ‘t Leven is slechtziend maar dat is niet aan haar te zien20-01-2016 03:01:45
  32. Blog “Toverzicht”27-11-2015 05:11:05
  33. Bijna blinde spijkerschriftgeleerde laat zich niet stoppen26-11-2015 09:11:56
  34. Slechtziend ben je samen05-07-2015 05:07:45
  35. De DogSim spits02-06-2015 08:06:30
  36. “Ik leer nu zelfs piano spelen”26-04-2015 05:04:15
  37. Gewoon slechtziend23-04-2015 07:04:57
  38. Naar de bioscoop30-03-2015 04:03:49
  39. Willem Wever – Hoe is het om slechtziend te zijn?10-03-2015 09:03:17
  40. Wechelderzande – Donker huis10-03-2015 09:03:21
  41. Slechtziende Patricia Bron vertelt over haar leven10-03-2015 09:03:29
  42. Huisje Boompje Beestje – Slechtziende Martijn10-03-2015 08:03:31
  43. Blinden en slechtzienden zetten hun talent in bij ‘Werkgroep Beter Zien’09-03-2015 05:03:29
  44. Van hot naar haar27-02-2015 03:02:45
  45. In de ban van de smartphone26-02-2015 04:02:26
  46. Oogziekenhuis story12-02-2015 04:02:09
  47. Tussen licht en donker12-02-2015 04:02:04
  48. “Ze gooide me in de beerput. Nooit noem ik haar moeder”10-02-2015 04:02:43
  49. Gerda Jakma: ‘Ik zou willen leren om me op te maken’08-02-2015 08:02:59
  50. Paper blinden en slechtzienden01-02-2015 03:02:56
  51. Hoe Lies Lefever bijna blind werd31-01-2015 09:01:39
  52. Mollepraatjes – Rotje Knor21-01-2015 02:01:33
  53. Priester Stan leidt laatste misviering29-12-2014 09:12:29
  54. Afscheid van de “fietsende pastoor”28-12-2014 09:12:14
  55. Mijn kerstboom selfie11-12-2014 09:12:41
  56. Gewoon een avondje uit02-12-2014 04:12:16
  57. Kerst etiquette op maat01-12-2014 01:12:04
  58. Ik zie je wel ik zie je niet16-10-2014 01:10:06
  59. Landmeter of slechtziend?14-10-2014 09:10:03
  60. Zielig? Nee hoor!29-09-2014 03:09:03
  61. Slechtziend ben je samen25-09-2014 03:09:04
  62. Een simulatiebril17-09-2014 09:09:07
  63. Slechtziend! Ik ben beperkt ja11-09-2014 10:09:03
  64. Toiletjuffrouw08-09-2014 01:09:08
  65. Vrijheid28-08-2014 04:08:04
  66. Video – Slechtziende Remco in Je Zal Het Maar Hebben21-05-2014 02:05:04
  67. Slechtziend opvoeden12-02-2014 05:02:25
  68. Ik zie, wat jij niet ziet – Ismae Van Gils10-02-2014 07:02:09
  69. Slechtziende Kathleen – “Ervaring haal je niet uit boeken”09-01-2014 08:01:01
  70. Domie vertelt: Een druk bestaan06-11-2013 02:11:00
  71. Interview Roger Ilegems03-11-2013 10:11:01
  72. “Hier vind ik tenminste de ingang”16-09-2013 05:09:02
  73. Leven als VIP: Blend in04-09-2013 11:09:52
  74. Domie vertelt: Hokjesgeest10-06-2013 02:06:18
  75. Gehandicapte vergeten bij oorlogsmonument15-05-2013 01:05:04
  76. ‘Slechtziend is het leven ook de moeite waard, dat weet ik inmiddels’20-01-2013 09:01:38
  77. ‘Wat ik het meeste mis, is flirten’25-08-2012 03:08:29
  78. Lies Lefever staat deze zomer op de festivalpodia, haar zoontje gaat voor het eerst op vakantie met Kazou23-08-2012 07:08:25
  79. Stieneke is bijna blind, Femke is haar vriendin12-05-2012 05:05:18
  80. Video: Wat zie je als je niet kunt kijken?21-03-2012 01:03:59
  81. Video: Met andere ogen21-03-2012 12:03:59
  82. Video: Leven met beperkingen21-03-2012 12:03:51
  83. Video: Leven met een visuele beperking … doe het maar eens na21-03-2012 12:03:19
  84. Video: Kennismaking met slechtziendheid21-03-2012 12:03:59
  85. Video: Slechtziende Ezyo21-03-2012 09:03:06
  86. “Wij zijn soms beter dan de andere kinderen”26-11-2011 07:11:29
  87. Omgaan met verminderd zicht16-11-2011 06:11:09
  88. Als slechtziende is zelfstandig leven goed mogelijk …22-10-2011 07:10:30
  89. Het laatste begijntje ter wereld13-07-2011 06:07:18
  90. Kiezen is de kunst07-06-2011 09:06:46
  91. Sinds trombose kan boekenwurm niet meer lezen07-06-2011 06:06:25
  92. ‘Vroeger baalde ik wel op het strand’05-06-2011 01:06:10
  93. ‘Als ik niet meer zou kunnen zien, zou ik er niet meer willen zijn’05-06-2011 01:06:02
  94. Jeanne Van Hooff vierde 102de verjaardag05-06-2011 01:06:16
  95. ‘Ik wil gewoon functioneren’05-06-2011 01:06:14
  96. Liefde heeft geen ogen nodig05-06-2011 12:06:46
  97. “Er is nog veel de moeite waard”05-06-2011 12:06:42
  98. “Die witte stok valt me zwaar”05-06-2011 12:06:39
  99. Annelies en David: “We trouwen als elfen”05-06-2011 12:06:47
  100. Een stadswandeling met Arie Breedijk (ernstig slechtziend)05-06-2011 12:06:27
  101. Sebastiaan de Graaf: ‘Ik wil niet betutteld worden’05-06-2011 12:06:00
  102. Slechtziende Michael maakt indruk op Pieter Aspe05-06-2011 12:06:41
  103. Het oog in de gang05-06-2011 12:06:58
  104. Slechtziend koppel kiest voor een kindje05-06-2011 12:06:56
  105. Karin, slechtziende moeder van Ignace en Iris05-06-2011 12:06:04
  106. “De ‘perfecte mens’ verdient een schop onder zijn kont”05-06-2011 12:06:15
  107. Campagne over humor en doorzettingsvermogen stelt beeld van ‘zielige’ gehandicapte bij05-06-2011 11:06:57
  108. Wazig wereldbeeld05-06-2011 11:06:56
  109. ‘Als de gezichten wazig worden’05-06-2011 11:06:09
  110. “Niet vrij kunnen bewegen weegt zwaarder dan handicap zelf”05-06-2011 11:06:48
  111. Van gewoondruk naar grootdruk: Het verhaal van Gregory Dunker05-06-2011 11:06:33
  112. Van gewoondruk naar grootdruk: Interview met Karolien De Zomer05-06-2011 11:06:55
  113. Een telefonisch en e-mailnetwerk van ervaringsdeskundigen05-06-2011 11:06:57
  114. Met witte stok toch krant lezen05-06-2011 10:06:55
  115. Onderzoekster Marjo Crombach05-06-2011 10:06:38
  116. Omgaan met slechtziendheid doe je samen05-06-2011 10:06:01
  117. Eef Leenknecht is vrijwilliger in een school voor visueel gehandicapten05-06-2011 10:06:52
  118. Hoe is het leven als blinde of slechtziende?05-06-2011 10:06:38
  119. Maurice Baens is bijna blind, maar geniet van het leven05-06-2011 10:06:09
  120. “Ik zie overal lichtvlekjes”28-05-2011 05:05:11
  121. Blinde vlekken28-05-2011 04:05:41

Laatst bijgewerkt op 29 mei 2015 – 17:01