Uit het dagboek – Monique en Robin

“Ik heb altijd geluisterd naar mijn moederinstinct, en dat is een heel grote kracht”

Op haar vierde wordt ze blind aan één oog, op haar twaalfde aan haar tweede. Nu is ze 29, en alleenstaande moeder van Robin (4). We lezen mee in het dagboek van een vrouw die haar beperking leerde te aanvaarden, en nu voluit kiest voor het leven!

MAANDAG

Ik voel me zo afhankelijk

Het is warm. Het liefst zou ik nu de fiets nemen en in de stad wat gaan kuieren. Of met Robin naar zee gaan om eens lekker uit te waaien. Maar dat gaat niet. Voor uitstapjes die afwijken van de routes die Blindenzorg Licht en Liefde mij heeft aangeleerd, ben ik afhankelijk van anderen. Dat vind ik moeilijk.

Ik ben van nature heel onafhankelijk, maar ik moet rekenen op de goodwill van mensen die in hun vrije tijd iets willen doen met mij en Robin. Naar een pretpark gaan, zwemmen, in het bos gaan wandelen, dat kan ik onmogelijk alleen met hem. Dan kan ik wel eens kwaad zijn omdat ik blind ben. Maar dat mag af en toe, vind ik. Al ben ik niet iemand die in een hoekje gaat zitten huilen omdat ik een beperking heb.

Dat nooit!

Dat had ik vroeger al. Als kind zat ik op de school voor blinden en slechtzienden in Spermalie. In mijn klas zat een jongen die door een tumor plots blind was geworden. Die jongen werd bang voor alles en kwam ook heel wat kilo’s bij. Ik ben er erg van geschrokken dat blindheid iemand zo kan veranderen, en heb toen gezworen dat mij dat nooit zou overkomen. Toen wist ik al dat ik ooit ook zelf totaal blind zou worden, en dat voornemen heeft mij enorm geholpen. Ik zag nog een beetje, maar ik deed altijd mee met de totaal blinde kinderen. Ik betastte alles, en zocht zo mijn weg. Dat heeft mij geholpen in de aanvaarding van mijn blind zijn. Ook nu wil ik me zo weinig mogelijk laten beperken. Er zijn blinden die heel veel uit handen geven. Zij voelen zich daar goed bij, dus dat is natuurlijk geen probleem. Maar ik zou zo niet kunnen leven. Hele dagen andere mensen in je buurt, ik zou gek worden. Ik wil veel dingen zelf doen, zelf verantwoordelijkheid opnemen. Anders zou ik niet trouw zijn aan mijn eigen persoonlijkheid. Zo simpel is dat.

DINSDAG

Drama eerste klas

Vanavond is het weer tangoles. Sinds een paar maanden ga ik elke dinsdagavond Argentijnse tango dansen in Gent. Drama eerste klas! Zoiets wou ik altijd al doen. Ik heb een tijdje een cursus woord en drama gevolgd, maar dat was behoorlijk omslachtig omdat ik alle teksten in braille moest laten omzetten. Maar dansen, dat gaat bijna vanzelf.
Mijn danspartner is heel ervaren en het is geweldig om me door hem te laten leiden. Ik verheug mij er nu al op!

Assistentie gevraagd

Maar dat is vanavond pas, eerst wil ik nog het plastic zwembadje installeren dat ik voor Robin gekocht heb. En dat is geen overbodige luxe met dit warme weer. Praktisch gezien kan ik dat doen, omdat een persoonlijk assistent van de VDAB mij twee weken lang een aantal uren komt helpen. Het liefst zou ik het hele jaar door een assistent hebben, maar de Vlaamse Gemeenschap heeft mijn aanvraag niet erkend. Een alleenstaande blinde mama met een kind van vier, dat zal geen prioriteit verdienen, zeker? Maar nu is er dus de stagiaire. Dertig emmers zijn in het zwembadje gegaan, een heel gedoe. Maar Robin zal enthousiast zijn als hij straks van school thuiskomt.

Waarom me zo uitsloven?

Toch heb ik het heel moeilijk gehad om te aanvaarden dat ik hulp nodig had én mocht aannemen. Op school stimuleerden ze je enorm om zo zelfstandig mogelijk te zijn, en dat ben ik ook geworden. Koken, poetsen, mijn kind opvoeden, ik heb het een lange periode helemaal alleen gedaan. Meer nog: ik wilde het beter doen dan mensen die geen beperking hadden. Ook al zie ik het zelf niet, ik wilde bijvoorbeeld dat mensen die niet blind waren, konden zien dat het hier ontzettend proper was. Ik poetste als een bezetene. Dat duurde natuurlijk veel langer dan bij iemand anders, maar ik vond dat het zo hoorde. Tot ik besefte dat veel mensen een poetsvrouw hebben omdat ze geen zin hebben om schoon te maken. En ik zou mij dan in bochten wringen om het zelf te willen doen? Toen besefte ik dat er grenzen zijn. Natuurlijk is het positief dat ik mijn grenzen wil verleggen, en dat ik in staat ben om al die dingen zelf te doen. Maar soms is het gewoon slimmer om hulp te aanvaarden. Nu heb ik een poetsvrouw, en drie uur familiehulp per week. En om de twee weken komt er een vrijwilliger van Licht en Liefde langs, die ervoor zorgt dat ik met Robin een leuke activiteit kan doen. Het heeft moeite gekost, maar ik heb geleerd om blij te zijn met hulp van anderen.

WOENSDAG

Witte was en bonte was

Vandaag is het wasdag. Veel mensen vragen zich af hoe ik dat doe. Hoe ik witte en bonte was uit elkaar hou, bijvoorbeeld. Om te beginnen vraag ik, als ik iets koop in de winkel, welke kleur iets heeft, en dan onthoud ik het modelletje. Bovendien heb ik nu een kleurendetector die zegt welke kleur iets heeft. Het probleem is dat het niet altijd klopt. En zo kun je toch nog meemaken dat je hele was roze uit de machine komt. Daar kan ik dan behoorlijk boos over worden. En Robin is degene die mij dan helpt relativeren. Hij vindt roze namelijk prachtig. Voor het sorteren van de was, ben ik onlangs met een spelletje begonnen, dat Robin zalig vindt. Hij wil me altijd graag helpen, maar hulp van een vierjarige is niet zo evident. Als de was nu uit de machine komt, zoekt hij de sokken bij elkaar. Kleur bij kleur. Dat vindt hij geweldig, en ik heb er ook echt iets aan. Zo simpel kan het zijn!

DONDERDAG

Willen, maar niet kunnen

Robin gaat op schoolreis, en daar is hij helemaal opgewonden over. Op school is het de gewoonte dat een aantal ouders meegaat om voor extra opvang te zorgen. Ik zou dat doodgraag doen. Maar in plaats van een extra kracht te zijn, zou ik zelf ook begeleiding nodig hebben, dus blijf ik thuis. En eerlijk is eerlijk, ik vind dat pijnlijk. Er zijn zoveel ouders zonder beperking die zich niet geroepen voelen om mee te gaan. En ik ben ongelooflijk geïnteresseerd in de leefwereld van mijn kind, ik wil het allemaal weten en begrijpen. Maar ik kan het niet. Ik vraag me af of ik als ziende moeder ook had willen weten hoe mijn kind naar de wereld kijkt.

Het heeft misschien ook iets met mijn perspectief te maken. Toen Robin nog een baby was, ging ik altijd letterlijk op zijn hoogte zitten, en liet Robin alles voelen. Ik zat steevast met hem samen op de speelmat, stopte dingen in zijn handen en benoemde ze. Ook volgens Kind en Gezin is dat blijkbaar een goede strategie, heb ik later gelezen. Ik deed dat uit mezelf.

VRIJDAG

Boos op Robin

Ik ben boos geworden op Robin tijdens het fietsen. Als we fietsen, hou ik hem meestal bij de schouder vast, en als ik het traject goed ken, mag hij op ongevaarlijke stukjes een eindje alleen rijden. Hij weet op welke punten hij moet stoppen. Dat doet hij ook altijd, maar vandaag reed hij verder door. Er stond namelijk een springkasteel, en hij was niet te houden. Op zich was het niet eens gevaarlijk, maar het gaat om het principe. Robin moet de regels die we hebben, respecteren. Zo moet hij ook altijd mijn hand vasthouden, tenzij ik hem de toestemming geef om los te laten. Hij is dat zo gewend, en heeft er geen problemen mee. Vroeger deed ik hem riempjes aan, waardoor hij niet kon weglopen. Soms kreeg ik daar opmerkingen over: ‘wat zielig, hij is toch geen hondje?’ Maar is het risico lopen beter dan? Daar word ik wel moe van, dat je je als blinde meer moet verantwoorden dan anderen. Natuurlijk moet ik strikte regels opleggen aan Robin. Maar ik probeer hem op een verantwoorde manier toch dingen te laten doen die andere kinderen ook mogen. Ik ga bijvoorbeeld met hem naar de speeltuin, hier aan de overkant van de straat. En ik ga als er ook andere mensen zijn, zodat er in noodgevallen altijd iemand kan helpen. Dat hij moet luisteren als ik hem roep, is toch het einde van de wereld niet?

De normaalste zaak van de wereld

Onlangs sprak ik met een man die zelf kon zien, maar was opgevoed door twee blinde ouders. Hij vertelde dat hij ooit als jongen van twaalf met zijn ouders op wegenwerken stootte. Dus vroeg hij zijn ouders om de handen op elkaars schouders te leggen, en gidste hij hen zo langs de onbekende route. Ondertussen hoorde hij andere mensen commentaar geven: ‘Kijk nu hoe zielig, vreselijk dat een kind die verantwoordelijkheid moet dragen!’ Dat verwonderde hem heel erg, want voor hem was dat de normaalste zaak van de wereld. Het zijn de anderen die er een probleem van maken, vond hij. Dat verhaal heeft mij enorm gesterkt.

Altijd die meningen

Ik ben een ouder zoals alle andere. Ik voel mij even verantwoordelijk, ik doe dingen goed, en ik maak ongetwijfeld fouten, zoals elke ouder. Veel mensen hebben een uitgesproken mening over een blinde met een kind. Als er bij mij iets gebeurt, is dat meteen omdat ik blind ben. Terwijl er, laten we eerlijk zijn, overal wel eens iets misgaat. Daar heb ik het wel eens moeilijk mee. Iemand die niet blind is, kan niet weten hoe het is om blind te zijn. Dat is onmogelijk. Het feit dat ik de geluiden van mijn huis zo goed ken zodat ik precies weet wat Robin uitspookt, zelfs als hij op zijn kamer zit, daar staan mensen nooit bij stil. Dat hoeft ook helemaal niet, en dat is dus ook geen punt, maar dan moeten anderen ook geen oordeel over mij vellen, toch?

ZATERDAG

Ja, ik kook

Daarnet heb ik gekookt voor een vriendin. Nog zoiets dat mensen zich afvragen: hoe ik dat doe, koken. De dingen hebben een vaste plaats, waardoor ik ze meestal makkelijk terugvind. En ik heb een speciaal toestel dat de labels leest op de potten en de blikken. Verder voel ik aan alles. Ik hou bijvoorbeeld mijn vinger in de pot als ik hem vul met water, zodat hij niet overloopt. Op school hebben wij alles geleerd, dus dat gaat prima …

Wat staat me nog te wachten?

Robin beseft inmiddels heel goed dat ik blind ben, en dat de meeste andere mensen kunnen zien. Maar tegenwoordig beseft hij het niet alleen, hij durft er ook al eens handig misbruik van te maken. Soms verstopt hij zich, en blijft dan zwijgen. Of zoals een paar dagen geleden ging hij naar buiten om wat te spelen, en toen ik hem riep, kwam hij niet terug. Als dat gebeurt laat ik hem gewoon doen. Ik heb een verklikker geïnstalleerd buiten, dus als hij echt de tuin zou uitlopen, zou ik dat meteen weten. Als hij dan tien minuten later toch weer voor de deur staat, maak ik er een grapje van: “Wie ben jij? Ik heb mijn zoontje geroepen, maar die kwam niet.’ Tja, hij wordt groter… Als ik terug denk aan hoe we zelf waren toen we jong waren, weet ik dat er me nog het een en ander te wachten staat. Je amuseren en dingen doen die niet mogen, hoort er bij.

Ik ben een echte moeder

Eigenlijk wordt het nu pas moeilijker. Terwijl de meeste mensen vooral bang waren toen Robin een baby was. Dat was voor mij net de makkelijkste periode. Ik ben heel praktisch ingesteld, dat helpt. En omdat mijn andere zintuigen veel scherper ontwikkeld zijn, zag ik sommige dingen zelfs sneller dan anderen. Zo merkte ik op een bepaald moment dat er iets met zijn huid aan de hand was. Dus ging ik aan een buurvrouw vragen of ze even kon kijken of Robin uitslag had. Ze zag niks en verzekerde mij dat er geen probleem was. Twee dagen later kreeg hij de windpokken; ik bedoel maar. Toen ik zwanger werd en de relatie met mijn vriend stukliep, rees de vraag of ik er wel mee door zou gaan. Maar ik heb er toen heel overtuigd voor gekozen om mijn zoon te krijgen. Ik ben mij altijd heel erg bewust van mijn verantwoordelijkheid.

Toen hij klein was, bijvoorbeeld, anticipeerde ik op alle mogelijke gevaren. Mijn hele woonkamer was aangepast. De stopcontacten werden beveiligd, de vensterbanken met isolatiemateriaal afgeplakt. Verder heb ik altijd heel sterk geluisterd naar mijn moederinstinct, en dat is een heel grote kracht. Ik ben gewoon van nature een echte moeder. Toen ik bevallen was, zeiden ze in het ziekenhuis dat ik veel meer durfde dan veel ziende mama’s die hun eerste kindje kregen. Dat is de aard van het beestje zeker?

Ik vind een kind opvoeden in deze tijd sowieso niet makkelijk. Weten dat je kind veel kans loopt om in contact te komen met drugs, bijvoorbeeld, dat beangstigt mij wel. Maar geen enkele ouder ziet en weet alles. Je kunt alleen maar je best doen, en veel vertrouwen hebben.

ZONDAG

Is het leven een cadeau?

Gisteren vroeg iemand mij of ik het leven een cadeau vind. Ik zei: ‘Ja, maar je moet er hard voor werken,’ Maar dat geldt voor iedereen. Mensen staan er soms te weinig bij stil dat het zo fijn is dat we hier mogen zijn. Ze zijn altijd gehaast en druk bezig. Terwijl je ook naar dingen kunt kijken, en voelen hoe mooi en bijzonder ze zijn. Het is gewoon een kwestie van een plaats geven aan dingen die je overkomen, en van zelf kiezen hoe je naar de dingen kijkt. Ik wilde bijvoorbeeld vroeger absoluut werken. Ik heb een opleiding kantoor en verkoop gevolgd, dus ik zou als receptioniste of telefoniste aan de slag kunnen. Maar werk vinden als blinde is niet makkelijk, en hoeveel mama’s dromen er niet van om de eerste jaren bij hun kind te blijven? Door mijn uitkering kan ik thuis zijn voor mijn zoon, en dat is ook mooi. Ik heb beslist om daar gewoon van te genieten, en op termijn wil ik opnieuw deeltijds gaan werken. Ondertussen ga ik regelmatig mijn verhaal vertellen, in scholen of bij verenigingen. Dat vind ik ook zinvol.

Grote mond, klein hartje

Zoals vanavond. Ik ga spreken in Antwerpen, dus moet ik de trein nemen. Dat is in dit land prima geregeld als je blind bent. Je meldt je aan in het station, ze zorgen ervoor dat je op de juiste trein stapt, ze verwittigen het station van aankomst dat je gaat aankomen op dat uur in die wagon, en daar pikt iemand je op die je begeleidt naar waar je moet zijn. Eén keer heb ik daar een nare ervaring mee gehad. Ik stapte uit in een station, en plots greep iemand me zonder commentaar stevig vast. Ik voelde dat er iets niet klopte. Ik probeerde mij los te wringen, maar hij verstevigde enkel zijn greep. Gelukkig heeft iemand van het spoorwegpersoneel dat gezien, en die heeft mij toen van die man weggetrokken. Natuurlijk is het eng als zoiets gebeurt. Natuurlijk ben je als blinde weerlozer, en natuurlijk maakt me dat soms bang. Maar je kunt niet met angst leven, dus moet je ervan uitgaan dat alles goed komt. Je moet vertrouwen hebben. Maar het lot tarten doe ik niet. Naar Brussel zal ik niet in mijn eentje gaan. En hoe raar het ook klinkt, ik loop niet graag in het donker. Op dat vlak ben ik geen held. Ik heb misschien een grote mond, maar ook een heel klein hartje.

Griet OP DE BEECK

Bron: Libelle, 23 juli 2005

Delen
Share on Facebook0Tweet about this on Twitter0Share on Google+0Share on LinkedIn0Email this to someonePrint this page

  1. Nieuwe EU-regels moeten leven gehandicapten makkelijker maken17-11-2018 08:11:22
  2. Steeds meer discriminatieklachten van mensen met een beperking13-06-2018 08:06:50
  3. Vaker discriminatie van gehandicapten en chronische zieken16-04-2018 07:04:58
  4. Nooit eerder zoveel klachten over discriminatie gehandicapten16-04-2018 07:04:55
  5. De samenleving maakt mij gehandicapt27-02-2018 09:02:07
  6. Ik ben blind en keek naar Taboe: ‘De maatschappij maakt van mijn blindheid een beperking’15-02-2018 11:02:57
  7. Mensen met een beperking? “Noem het zoals het is: handicap”24-01-2018 11:01:39
  8. ‘Zolang televisiemakers een handicap als angstaanjagend beschouwen, komen we nooit verder’19-01-2018 01:01:14
  9. ‘Mensen met beperking slechter af’23-12-2017 09:12:32
  10. VN-verdrag handicap nog onvoldoende geïmplanteerd in Nederland01-12-2017 09:12:06
  11. Advies aanvraag VN-verdrag handicap22-10-2017 10:10:35
  12. Brussels parlement neemt uitgebreidere anti-discriminatiewetgeving aan21-09-2017 02:09:30
  13. EU geeft mensen met beperking vlottere toegang tot smartphones, transport en gebouwen16-09-2017 07:09:12
  14. Mensen met een handicap moeten makkelijker toegang krijgen tot producten en diensten14-09-2017 10:09:26
  15. Nederland laat mensen met een beperking links liggen25-07-2017 02:07:41
  16. Houten – Doel: Iedereen kan meedoen05-07-2017 03:07:24
  17. Opbrengst “Blind voor 1 dag” editie 201705-07-2017 01:07:46
  18. Handicap blijft extra handicap24-06-2017 12:06:54
  19. Overheid moet beter inclusie van mensen met handicap opvolgen23-06-2017 10:06:19
  20. Mensen met een beperking kunnen onvoldoende participeren in de samenleving23-06-2017 05:06:58
  21. Inclusiespiegel Vlaanderen 201623-06-2017 03:06:02
  22. Resultaten crisiscommunicatie bij kwetsbare groepen online23-06-2017 08:06:03
  23. Meer klachten over discriminatie van gehandicapten18-06-2017 03:06:03
  24. De vijf belangrijkste knelpunten voor mensen met een beperking in Nederland15-06-2017 10:06:51
  25. Marina (12) bewijst: blinden kunnen paardrijden, fietsen én vloggen14-06-2017 09:06:51
  26. Blinde man verklapt wat nou het ergst is aan blind zijn14-06-2017 05:06:16
  27. Column “Blind”14-06-2017 03:06:45
  28. Blind autoruiten wassen14-06-2017 03:06:56
  29. “België moet tandje bijsteken voor integratie mensen met een handicap”13-06-2017 02:06:19
  30. Videoverhalen “Zonder grenzen”12-06-2017 04:06:45
  31. Blinden en slechtzienden en hun “bijzondere” activiteiten10-04-2017 01:04:21
  32. “België moet tandje bijsteken voor integratie mensen met een handicap”02-01-2017 06:01:50
  33. ROC mocht blinde vrouw niet afwijzen27-07-2016 08:07:55
  34. Toegankelijkheid voor mensen met beperking geborgd14-07-2016 06:07:28
  35. Nieuw beleid nodig voor mensen met oogaandoening02-06-2016 07:06:39
  36. Wetgeving tegen discriminatie van personen met handicap uitgebreid15-04-2016 10:04:48
  37. ‘Ook invalide moet Senaat in kunnen’13-04-2016 06:04:10
  38. Nieuwe e-module intercultureel werken in de zorg Amsterdam01-04-2016 09:04:45
  39. In Polen vechten visueel gehandicapten voor hun rechten01-04-2016 08:04:49
  40. Historische dag: Tweede Kamer stemt in met VN-verdrag21-01-2016 09:01:57
  41. Kamerdebat VN-Verdrag Rechten voor mensen met een beperking15-01-2016 10:01:33
  42. KNGF Geleidehonden geeft Tweede Kamer sleutel ratificatie VN-verdrag12-01-2016 11:01:52
  43. Behandel mensen met een beperking niet langer apart15-12-2015 09:12:56
  44. VN-verdrag voor mensen met een beperking11-12-2015 07:12:51
  45. Daar zijn geen woorden voor03-10-2015 08:10:17
  46. Contactpersoon voor gehandicapten in alle federale kabinetten en administraties01-10-2015 05:10:54
  47. Overheid nog werk inzake rechten van personen met een handicap01-10-2015 05:10:54
  48. ‘We zijn nog altijd tweederangsburgers’01-10-2015 05:10:54
  49. Ieder(in) stelt zich voor!01-10-2015 05:10:53
  50. Campagne VN-Verdrag inzake de Rechten van Personen met een Handicap (VRPH)01-10-2015 05:10:53
  51. Plasterk ‘vergeet’ mensen met handicap in actieplan01-10-2015 05:10:53
  52. Ieder(in) nieuwe koepelorganisatie van mensen met een beperking of chronische ziekte01-10-2015 05:10:53
  53. ‘België schendt VN-regels voor gehandicapten’01-10-2015 05:10:53
  54. Ieder(In) en Platform VG presenteren PR-Team NL voor iedereen01-10-2015 05:10:53
  55. Nederlander: ‘Buurman of collega met handicap geen probleem’01-10-2015 05:10:53
  56. De schaduw van ‘de Rechten van Personen met een Handicap’01-10-2015 05:10:53
  57. Je rechten als persoon met een handicap01-10-2015 05:10:53
  58. Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap01-10-2015 05:10:25
  59. ‘Gemeente Rotterdam discrimineert blind echtpaar’01-10-2015 04:10:26
  60. iedereeNModel: Wie je ook bent, je kan een voorbeeld zijn!01-10-2015 04:10:26
  61. Georgia Venetakis (27), Meldert01-10-2015 04:10:26
  62. Leefwereld: Exclusief diner met een kus van de kelner01-10-2015 04:10:26
  63. Actrice mag nachtclub niet in met blindenstok01-10-2015 04:10:26
  64. Wetgeving Gelijke kansen / Gelijke rechten01-10-2015 04:10:28
  65. Discriminatiewetgeving in België01-10-2015 04:10:11
  66. Wetgeving discriminatie en gelijke rechten in België01-10-2015 04:10:43
  67. Honderden rolstoelen palmen Europese wijk in Brussel in01-10-2015 07:10:20
  68. “Willen actief deelnemen aan maatschappij, niet geleefd worden”01-10-2015 07:10:48
  69. Scheiden: Ouderlijk gezag en een beperking hebben23-07-2015 12:07:08
  70. Beperking geen belemmering bij voogdijzaken16-07-2015 02:07:02
  71. Maak kennis met Mentor Support!07-07-2015 07:07:27
  72. ‘Zorgkinderen kunnen ook naar reguliere kinderopvang’26-06-2015 05:06:42
  73. Zo voelt het als je een beperking hebt25-06-2015 08:06:33
  74. Minister Peeters ontmoet blinden en slechtzienden in Middelheimpark23-06-2015 08:06:48
  75. Instemming plan van aanpak VN-verdrag gehandicapten16-06-2015 09:06:41
  76. Europees parlement keurt resolutie over rechten van personen met een handicap goed16-06-2015 06:06:43
  77. Kabinet stemt in met plan van aanpak VN-verdrag rechten van personen met een handicap13-06-2015 07:06:44
  78. Een onzichtbare minderheid03-06-2015 08:06:34
  79. Mensen met beperking nog altijd op grote schaal uitgesloten21-05-2015 06:05:27
  80. Campagne voor gelijke positie gehandicapten trapt af bij de VARA16-05-2015 01:05:18
  81. “Europa werkt mee aan participatie mensen met een beperking”09-05-2015 07:05:55
  82. Horizon College Hoorn discrimineerde blind meisje08-04-2015 06:04:16
  83. Jongeren met en zonder beperking maken clip10-03-2015 08:03:07
  84. Inleven in wereld van blinden – Campagne visuele handicap – VTM Nieuws10-03-2015 08:03:52
  85. Inleven in wereld van blinden – Campagne visuele handicap – VRT Nieuws10-03-2015 08:03:24
  86. Hoe omgaan met blinden?10-03-2015 08:03:20
  87. Gelijke kansen en diversiteitsplan van de Vlaamse Overheid toegelicht en besproken in het parlement25-02-2015 08:02:58
  88. ‘Ik heb een droom’ (door Vincent Bijlo)24-02-2015 07:02:30
  89. Waarom praten mensen op kleinerende wijze tegen mensen met een handicap?09-02-2015 08:02:15
  90. Twee CD&V-raadsleden in OCMW voor de prijs van één04-01-2015 09:01:02
  91. Gehandicapte wordt te veel uitgesloten06-10-2014 08:10:11
  92. België moet meer werk maken van inclusie van personen met een handicap04-10-2014 10:10:02
  93. Inclusieve samenleving27-06-2014 12:06:02
  94. Inclusie in Vlaanderen: Ja, maar niet teveel16-01-2014 04:01:06
  95. Paus over problemen van mensen met een handicap14-01-2014 12:01:48
  96. 3 generaties Deel 329-09-2013 07:09:30
  97. 3 generaties Deel 120-09-2013 04:09:47
  98. “Een handicap kan ook een cadeau zijn”16-09-2013 05:09:24
  99. Grote belangstelling voor allereerste uitreiking Handi-Awards19-05-2013 06:05:19
  100. “Hoog tijd voor een nieuwslezer in rolstoel01-06-2012 07:06:28
  101. Bisdom Breda start project voor meer integratie van mensen met beperking16-01-2012 06:01:30
  102. “Wij komen vaak achteraan”05-06-2011 01:06:24
  103. Bij de jeugdbeweging05-06-2011 01:06:11
  104. Biografie van Gerrie Henderson Elbrink05-06-2011 01:06:11
  105. Als het kind maar een naam heeft – Wat heet anders?05-06-2011 12:06:18
  106. Uit het dagboek – Monique en Robin05-06-2011 12:06:14
  107. Humor slijpt de scherpe kantjes van verdriet05-06-2011 11:06:50
  108. Al twintig jaar actief voor slechtzienden05-06-2011 11:06:08
  109. Évacuez ces îles!05-06-2011 11:06:04
  110. Ontruim het eiland05-06-2011 10:06:18
  111. Lede werkt aan integratie van gehandicapten05-06-2011 10:06:40
  112. Integratie op de arbeidsmarkt05-06-2011 10:06:27
  113. Integratie in het onderwijs05-06-2011 10:06:07
  114. Integration in the education system05-06-2011 10:06:34
  115. Integration on the labour market05-06-2011 10:06:03
  116. Integratiedoelstellingen rond blinde en slechtziende personen05-06-2011 10:06:38
  117. Integratie van gehandicapten05-06-2011 10:06:49
  118. Stijlvol schrijven over mensen met een handicap05-06-2011 10:06:23
  119. Charter voor integratie van gehandicapten05-06-2011 10:06:10
  120. Slechte start, verrassend goed leven05-06-2011 10:06:05
  121. Europa heeft 12 miljoen euro veil voor integratie gehandicapten29-05-2011 12:05:50

Laatst bijgewerkt op 1 oktober 2015 – 12:27