Georgia en Albert – Om het lijf

‘Hoe ziet u dat?’, ‘Daar kijk ik naar uit’. Onze taal en leefwereld zijn volledig op zienden gericht. Blinden moeten zich flink aanpassen om in die wereld te kunnen leven. Gerlinde Bellefroid helpt hen daarbij. Ze geeft oriëntatie en mobiliteitstraining in het Revalidatiecentrum voor Slechtzienden van het UZ Sint-Rafaël te Leuven. Ze heeft al honderden blinden en slechtzienden onder haar hoede genomen en leert hen om zonder ongelukken hun weg te vinden bij hen thuis en op straat. “Ik ga met de mensen hier de straat op en leer hen een stok te gebruiken zodat ze de andere weggebruikers niet hinderen en toch zelf veilig zijn. Ze moeten elk obstakel dat zich voor hen op hun weg bevindt, kunnen voelen: Een omgevallen kinderfiets, een vuilniszak of een opengebroken stoep. Ik leer hen luisteren naar de richting en de drukte van het verkeer zodat ze veilig een straat kunnen oversteken.” Andere zintuigen nemen bij blinden voor een stukje de taak van de ogen over. Horen, voelen, ruiken en smaken worden belangrijker. De wind horen ritselen door de takken in een laan of in een bos geeft de blinde een beeld van de omgeving. Dat doet de regen ook. Het geluid van regendruppels op een zanderig pad of op een betegelde stoep geeft hem informatie. Regen op een dak of op een grasveld doet een blinde zijn omgeving ‘zien’. Zo brengen regen en wind een dimensie aan die een rustige zonnige en droge dag niet heeft. ‘Mooi’ is voor blinden ook helemaal iets anders dan voor zienden. Mooi is een lekker glas wijn, of een wandeling door het bos met al zijn geuren en geluiden.

Een blinde is beperkt in zijn waarneming, maar vooral het verlies van oogcontact, wanneer hij mensen ontmoet, valt hem zwaar en isoleert hem. Blind zijn is een handicap, blinden verliezen een stuk aan informatie die op geen enkele manier terug aangebracht kan worden ondanks alle braille- en spraakcomputers.

Dé blinde bestaat niet, blind zijn verschilt individueel heel sterk. Jong of oud, blindgeboren of niet, het maakt allemaal verschil. Een op duizend mensen is in min of meerdere mate slechtziend. Van hen is een op honderd blind. Maar zelfs blinden kunnen soms nog vage omtrekken onderscheiden of het verschil in lichtintensiteit opmerken. Hoe blinden hun wereld ervaren is voor elke blinde anders. Georgia (20) en Albert (85) vertellen over hun wereld.

Georgia: Ik werd als baby veel te vroeg geboren en kreeg te veel zuurstof in de incubator waardoor ik kort na mijn geboorte blind werd. Ik kan dag en nacht nog onderscheiden, maar de lichtintensiteit wordt stilaan minder. Als kleuter voelde ik wel dat ik anders was dan de andere kinderen. Maar dat stoorde me niet. Ik werd goed opgenomen in de groep en speelde ‘Schipper mag ik overvaren’ mee aan de hand van een schoolkameraadje. Nadien ben ik afwisselend naar een gewone school en naar blindeninstituten geweest. Ik wou zelf graag naar het gewone onderwijs. Ik wou niet bijzonder maar doodgewoon zijn: In de instituten leerde ik vaardigheden om zelfstandig te kunnen leven. Eerst leerde ik eten met mes en vork. Als blinde leer je immers niet omdat je het je ouders of andere mensen ziet doen. Je moet het als het ware zelf uitvinden. Ik leerde ook braille, mijn kamer schoonmaken en eten klaarmaken. Ik leerde mijn weg vinden op straat en het openbaar vervoer gebruiken. Ik onthoud de weg die ik moet gaan in een opeenvolging van hoeken en lijnen. Toen ik voor het eerst het openbaar vervoer nam van thuis naar Brussel, ging een nieuwe wereld voor mij open. Als ik van Diest naar Brussel kon, kon ik immers ook van Brussel naar Oostende. Ik won een heel stuk vrijheid.

Als het regent, loop ik nooit met een kap op mijn hoofd over straat. Dan hoor ik te weinig en krijg ik te weinig informatie van de auto’s en trams op de weg. Als het flink waait, is het ook vaak moeilijk om me te oriënteren, want dan speelt de wind met mijn blindenstok. Dan loop ik schuin in plaats van recht vooruit en kom ik wel eens verkeerd uit. Af en toe is de paniek dan niet ver weg en moet ik aan een voorbijganger hulp vragen.

Twee jaar geleden ben ik gestart met de studies van Vertaler-Tolk in Antwerpen. Ik zit er ook op kot. Ik leef zelfstandig, ga alleen naar de les en doe mijn boodschappen. Het moeilijkste is mijn leerboeken tijdig naar braille vertaald te krijgen. Ik leer in braille, dat lukt mij beter dan met cassettebandjes. Maar het vraagt meer tijd: Braille lezen gaat niet zo snel als gewoon lezen en ik kan natuurlijk geen tekst markeren om hoofdlijnen aan te duiden. Maar ik heb een boontje voor talen, ik doe het graag, ik hoop dat het later ook echt in een vak resulteert.

Ik ga graag uit met vrienden, naar een fuif of zomaar samen zijn. Ik hou van het gezellige rumoer om me heen. Ik volg ook hun gesprekken en doe er graag aan mee. Als een groep te groot wordt en door mekaar gaat praten, kan ik niet altijd goed volgen wie nu wat zegt. Dansen doe ik ook! Zalig. Ik kijk ook graag naar televisie, naar een goede film.

Klinkt gek, maar ik kan goed een film volgen door naar de dialogen te luisteren. Dromen doe ik ook in dialogen en geluid.

Integratie is tweerichtingsverkeer. Ziende, valide mensen moeten geen medelijden hebben met ons, niet bang zijn om ons te contacteren en ons niet negeren. Anderzijds moeten blinden ook een stap zetten, hun beperkingen toegeven en trachten de drempel te overschrijden om zo zelfstandig mogelijk te leven. We moeten onszelf promoten en bewijzen wat we kunnen.”

Albert: Rond mijn vijfenveertigste verhoogde mijn oogdruk en begon ik slechter te zien. Acht jaar later volgde een eerste operatie. Daarna heb ik nog een tiental jaar gewerkt, maar ik zag steeds slechter. Mijn vrouw kreeg Alzheimer en ik verkocht mijn bedrijf om voor haar te zorgen. Zeven jaar, geleden is ze overleden, een jaar later werd ik volledig blind. Nu zie ik niets meer, merk ook niet meer of het dag of nacht is. Ik ben een primitief en onhandig man geworden, ik kan niet meer alleen de straat over of mijn eten klaarmaken. Mijn huishoudster en mijn vriendin lossen mekaar af om voor mij te zorgen. En ze doen dat prachtig. Ik ga vaak wandelen en zwem nog elke week 700 meter. Anita zwemt dan naast me mee en verwittigt me als ik aan de rand ben. Ik fiets nog kilometers op de hometrainer en ben reuzengelukkig dat ik nog zo goed gezond ben.

Toen ik blind werd, was ik bang niets creatiefs meer te kunnen doen. Maar dat was fout. Blind zijn heeft ook mooie kanten. Nu heb ik veel meer tijd. Ik kan eindelijk de boeken lezen die ik wil en muziek beluisteren. Ik ontdek nu de rijkdom van klassieke muziek en jazz. Vroeger apprecieerde ik die muziek wel maar de diepere betekenis ontging me. Lezen doe ik natuurlijk niet uit een boek maar ik luister naar de bandjes van de Blindenbibliotheek. Daar hebben ze erg veel en ook recente titels in voorraad, ik kan dus nog een tijdje voort. En ik schrijf ook graag. Niet met pen en papier, maar ik dicteer mijn tekst met punten en komma’s, nieuwe lijnen en nieuwe alinea’s in een dictafoontje.

Ik volg sinds een jaar of drie schrijfcursussen bij de Stichting Lodewijk de Raet. Op zo’n weekend gaat mijn zoon mee en tikt mijn teksten uit. Ik ben natuurlijk wel wat beperkter dan de andere cursisten. Ik kan niet zo makkelijk vrije associaties of waarnemingen doen en aan de hand daarvan iets schrijven. Maar mijn geheugen heeft stof en onderwerpen genoeg in voorraad. In zo’n groep is iedereen even lief voor me, helpt me met de maaltijden, begeleidt me tussen eetzaal, schrijfzaal en bar en luistert naar mijn prachtige volzinnen. Ik ben nu eenmaal een schrijver van de oude stempel. De nieuwe literatuur is kort, bondig en krachtig en die heb ik niet in mijn pen.

In zo’n grote groep heb ik het soms wel moeilijk om te volgen wie aan het woord is. Goede bekenden herken ik aan hun stem, maar dat lukt me echt niet met iedereen. Ik hoor nog steeds erg goed, maar ben wat te oud blind geworden om dat ‘herkennen’ nog te leren. Dan is het handig als mensen even hun naam noemen voor ze het woord nemen. Dat mis ik het meest aan blind zijn.

Mensen spreken door hun ogen, daarin leeft hun ziel en die kan ik niet meer zien. Ik voel wel een glimlach en hun aandacht, maar ik mis het mooie van het oogcontact. Ik heb gelukkig een blije natuur, dat helpt me om wat ik mis te relativeren. Zo zijn er ook nieuwe dingen die ik niet echt leer kennen: De werking van een computer en internet kan ik me niet echt voorstellen. Eten blijft me wel smaken, alhoewel ik hoor van andere blinden dat zij hun trek in eten verloren door blind te worden. Geur en smaak zijn nauw verbonden met wat je ziet. En ik droom graag, dan zie ik terug kleuren en beelden en kan ik mijn vrouw terug zien. Ik heb een lang en gelukkig leven achter de rug, blind zijn is voor mij geen straf. Ik heb zoveel mooie dagen en dingen om aan terug te denken. Niet dat ik mijn tijd zomaar wat zit uit te zitten. Ik heb nog steeds tijd te kort”

Nuttige tips

Een blinde waardeert het als je hem aanspreekt en hem vraagt wat je voor hem kan doen. Als hij de straat over wil, geeft hij er de voorkeur aan om je bovenarm net boven de elleboog vast te nemen. Hierdoor krijgt hij alle informatie over de richting die hij uit moet maar behoudt zijn zelfstandigheid, evenwicht en mobiliteit. Zo bied je hem ook een stoel aan, niet door hem erop neer te drukken maar door hem de stoel te laten voelen. Zo ook de handgreep van de bus om op te stappen. Op een receptie geef je hem discreet een glas in zijn handen, na eerst gevraagd te hebben wat hij graag wil. Je helpt een blinde door hem te vertellen wie of wat er zich bevindt voor hem, of rechts of links naast hem. Zo kan hij zich oriënteren.

Bron: Vrouw en Wereld

Delen
Share on Facebook0Tweet about this on Twitter0Share on Google+0Share on LinkedIn0Email this to someonePrint this page

  1. Aan tafel bij Monique Van den Abbeel: “Ik probeer liefst speciale dingen uit”30-04-2019 06:04:41
  2. Elk weekend start met een moedige/mooie/machtige medemens30-04-2019 06:04:25
  3. Het verlangen naar zicht blijft26-04-2019 06:04:33
  4. Coole kunst kijkers09-04-2019 09:04:28
  5. Marina is blind, maar rent, fietst, rijdt paard en filmt alles31-03-2019 08:03:56
  6. Overleven en ontspannen08-03-2019 09:03:52
  7. ‘Spijtig dat ik mijn broertje niet heb kunnen zien’26-12-2018 07:12:53
  8. Een blinde kleinzoon: na de schrik, genieten van zijn boeiende ontwikkeling27-11-2018 07:11:53
  9. ‘Ik zou haar zo graag zien, al was het maar één keer!’24-11-2018 11:11:25
  10. Hoe leeft een gezin met blinde ouders en ziende kinderen?16-11-2018 07:11:48
  11. Inspirerend verhaal over Hein die door een klimongeluk blind werd16-11-2018 07:11:05
  12. Mads (6) is geboren zonder ogen en Sparta’s grootste fan27-10-2018 06:10:23
  13. ‘Ik mocht thuis hulp vragen, maar moest het altijd eerst zelf proberen’11-10-2018 06:10:19
  14. Roxana is volledig blind en moeder: ‘ondanks mijn beperking heb ik nooit getwijfeld’29-09-2018 07:09:42
  15. ‘Ik ben blind, maar verder is alles goed’16-05-2018 08:05:12
  16. Eibert: blind, maar verder alles goed04-04-2018 02:04:03
  17. Van je beperking je kracht maken – Esther Crombag (43)03-04-2018 12:04:12
  18. Ferry is blind en vlogt volop: ‘Ik weet nooit of ik goede beelden heb’28-03-2018 08:03:01
  19. ‘Blind, maar ik wilde niet minder zijn dan anderen’24-03-2018 08:03:41
  20. ‘Soms zie ik mijn droom weer zoals vroeger, een fijne ervaring’05-03-2018 08:03:53
  21. Toos (65) ging aan de drank toen haar zoon blind werd22-02-2018 09:02:49
  22. De blinden van ‘Taboe’: “Zelfmedelijden is erger dan een handicap”14-02-2018 08:02:48
  23. Emotionele getuigenissen tijdens nieuwste aflevering ‘Taboe’: “Al dertig jaar blind, en verdriet wordt steeds groter”12-02-2018 11:02:57
  24. Eén > Taboe > Omgaan met een visuele beperking12-02-2018 07:02:35
  25. Eén > Taboe > Kinderen krijgen12-02-2018 07:02:58
  26. Eén > Taboe > Taboe met audiodescriptie12-02-2018 07:02:40
  27. Eén > Taboe > De droefheid is altijd dichtbij12-02-2018 07:02:02
  28. Eén > Taboe > Wat is geluk?12-02-2018 07:02:37
  29. Esther Crombag – INTERVIEW @ Leadership Experience03-01-2018 11:01:41
  30. Probeer te genieten en wees dankbaar voor wat je wel hebt’13-12-2017 09:12:11
  31. ‘Je kunt in Nederland heel makkelijk beroepsblinde worden’13-11-2017 09:11:05
  32. Camping Karen & James – Bezoek van jongeren met visuele beperking02-11-2017 08:11:06
  33. Ze is blind… maar niet te stoppen26-10-2017 08:10:00
  34. Syenna op het terras15-10-2017 08:10:29
  35. Marina (12): ‘Ik laat zien dat ik alles kan’15-10-2017 08:10:50
  36. Marina (12): ‘Hoe mijn ouders eruitzien, weet ik niet’14-10-2017 08:10:12
  37. Max (11): ‘Alles wat anderen ook doen’14-10-2017 07:10:55
  38. #VraagMaarRaak ofwel Q&A Scheel kijken met kunstogen! Zou ik willen zien?13-10-2017 07:10:22
  39. Update: Maarten: “Ik werd blind, waarom?”01-10-2017 08:10:25
  40. Het beste van Camping Karen en James – Jongeren met een visuele beperking14-09-2017 09:09:29
  41. Kunnen blinde mensen ook hooggevoelig zijn?22-07-2017 12:07:21
  42. Gertjan’s VLOG 3 | Brailleleesregel gekoppeld met mijn iPhone14-07-2017 10:07:58
  43. Blinde Gertjan stelt zichzelf even voor!28-06-2017 08:06:02
  44. Paus probeert bijna blind meisje te genezen met handoplegging18-06-2017 04:06:17
  45. Op deze manier vinden ook blinde kinderen hun chocolade eieren in de tuin18-06-2017 04:06:09
  46. Nynke (15): “God heeft een plan met mijn blindheid”18-06-2017 03:06:11
  47. Maarten: “Ik werd blind, waarom?”18-06-2017 03:06:45
  48. Blind, Happy and Free18-06-2017 03:06:37
  49. Marina Katarina Kovac wil ‘laten zien wat blinden kunnen’18-06-2017 03:06:44
  50. Leven zonder te zien15-06-2017 03:06:25
  51. Video: Bartiméus – Belang van toegankelijkheid voor blinden14-06-2017 03:06:42
  52. “Je kunt meer dan je denkt als je blind bent”13-06-2017 04:06:53
  53. ‘Ik ben een jonge moeder van een baby en peuter. En oh ja: ik ben blind!’13-06-2017 04:06:12
  54. Larissa Klaassen wil inspireren11-06-2017 09:06:30
  55. Interview met Deborah Maerschalck (blind)11-06-2017 09:06:05
  56. “Elk kindje is bijzonder én mooi, ook onze Flor”10-01-2017 08:01:58
  57. Blinde jongen redt zijn mama nadat ze thuis instort02-01-2017 04:01:27
  58. ‘Bijna niets is onmogelijk’23-10-2016 05:10:14
  59. “Mijn papa kan heel goed vertellen”13-06-2016 08:06:32
  60. Blinde Corné Kremers Lid in de Orde van Oranje-Nassau31-05-2016 09:05:19
  61. Blind en in de jeugdraad – In gesprek met Deborah Maerschalck04-04-2016 11:04:10
  62. ‘Met je hart zie je meer’31-03-2016 10:03:46
  63. Blind raadslid legt werk neer vanwege handicap22-03-2016 08:03:33
  64. ‘Helemaal niet erg om blind te zijn’13-02-2016 09:02:01
  65. Blinde alleenstaande vrouw voedt zoon op zonder partner02-02-2016 04:02:55
  66. Joris werd opeens blind en verloor alles: ‘Verzekeraar liet me in de steek’27-01-2016 08:01:43
  67. Eén dag kan Marina ‘zien’06-01-2016 11:01:28
  68. “Als blinde wil ik opkomen voor de doven”05-12-2015 08:12:05
  69. Blind zijn, beeld je dat even in29-11-2015 09:11:51
  70. ‘Voor blinden is dit een fantastische tijd’ (over Vincent Bijlo)12-09-2015 04:09:28
  71. Koenraad Lecluyse is blind maar opent bed and breakfast06-09-2015 08:09:47
  72. De Ooglijn is vanaf 1 september vaker en langer open02-09-2015 12:09:03
  73. Vincent Bijlo: ‘Blind of doof? Ik ben liever allebei’28-08-2015 09:08:41
  74. “Ik kijk anders naar de dingen”06-08-2015 08:08:35
  75. Henk en Sylvia zijn beiden blind, maar werden verliefd07-04-2015 04:04:10
  76. Vrouw herinnert echtgenoot alleen als 16-jarige tiener17-03-2015 08:03:52
  77. Wat zie je als je niet kunt kijken?10-03-2015 09:03:07
  78. Vrolijk Vlaanderen over blinden en slechtzienden10-03-2015 09:03:58
  79. Vincent Bijlo in Pavlov10-03-2015 09:03:34
  80. Reportage van de blinde Tonny van Breukelen10-03-2015 09:03:35
  81. Martine Boere strijdt om de titel ‘Bikkel 2011’10-03-2015 08:03:26
  82. Het Klokhuis – Blinde Sander is actief in het leven10-03-2015 08:03:20
  83. De Reünie Esther Crombag10-03-2015 06:03:18
  84. De ogen van Sophie – Alles over blind zijn10-03-2015 05:03:23
  85. Blinde mama Monique – Ik zie, ik zie, wat zij niet ziet10-03-2015 05:03:01
  86. Blinde Leo Dijk in Tiswat10-03-2015 05:03:43
  87. Blinde Karl gebruikt hulpmiddelen in het dagelijks leven10-03-2015 05:03:58
  88. Een bloemetje voor Kim Bols10-02-2015 08:02:52
  89. Video: Vrolijk Vlaanderen met blinden10-02-2015 06:02:31
  90. ‘Ik zou graag nog eens langs de winkels flaneren’25-01-2015 01:01:10
  91. Hoogezand – Oprichting lotgenotengroep voor mensen met een visuele beperking23-01-2015 05:01:59
  92. 10 ongelooflijke verhalen over blinde mensen22-01-2015 08:01:23
  93. Video – Meintje en haar blinde ouders18-01-2015 01:01:06
  94. Video – Blinde man laat beurs vallen, wat doe je?04-01-2015 09:01:44
  95. Larissa Klaassen: ‘Ik ben blij dat ik anderen help met mijn uitvinding’03-01-2015 09:01:49
  96. Ambassadeur Kim Bols11-12-2014 10:12:46
  97. Larissa is de stoerste19-11-2014 10:11:03
  98. Als het moet, dan moet het28-10-2014 06:10:48
  99. Persoonlijke ervaring van Evelien (29) uit Boxmeer20-09-2014 08:09:08
  100. “God heeft een bedoeling met mijn blindheid”02-09-2014 05:09:07
  101. Stadsportret: Blind met ballen15-08-2014 02:08:01
  102. Mooi: hoe blinde mensen schoonheid “zien”25-04-2014 03:04:52
  103. Gedicht: Ik ben ook normaal27-02-2014 09:02:10
  104. Gezichtsvermogen kwijt24-02-2014 08:02:24
  105. Oogcontact17-02-2014 12:02:29
  106. “Het is een kwestie van accepteren”09-02-2014 11:02:03
  107. Blind vertrouwen in de toekomst28-01-2014 08:01:01
  108. Jonge blinde vrouw komt spreken tijdens les Verzorging25-01-2014 08:01:44
  109. Audiodagboek van een blinde man: zo is het om je zicht te verliezen22-01-2014 07:01:02
  110. Overlast gevende bovenbuurvrouw blijkt blind14-01-2014 06:01:49
  111. Een moeder met veerkracht18-12-2013 04:12:49
  112. “Ik zou niet willen zien”26-11-2013 05:11:00
  113. Het begrip wolk uitleggen aan een blind kind?06-11-2013 03:11:02
  114. Blindismen: wat zijn ze en wat doen we ermee?01-11-2013 03:11:00
  115. “De dag nadat mijn blinde dochter trouwde”05-10-2013 07:10:57
  116. Mijn ouders kregen te horen dat er iets mis was met hun dochtertje11-05-2013 10:05:11
  117. Een blindere houding25-04-2013 06:04:08
  118. “Al drie keer kanker, maar ik geef niet op”22-02-2013 02:02:06
  119. Blinde Heemstedenaar wil ook graag gegroet worden19-02-2013 08:02:29
  120. ‘Ik kijk door de ogen van mijn zoon’08-01-2013 07:01:04
  121. ‘Ik ben blij een hefboom te kunnen zijn’24-12-2012 07:12:20
  122. Een kind opvoeden als je blind bent13-10-2012 06:10:33
  123. Zie je iets aan mij?25-08-2012 03:08:31
  124. ‘VARA weigert Vincent Bijlo om blindheid’06-08-2012 06:08:56
  125. Wereld blinden gaat open in Pakhuis14-07-2012 07:07:14
  126. Blinde moet 18.000 euro terug aan staat05-07-2012 06:07:04
  127. Video: Blind28-06-2012 03:06:35
  128. Xander en Siebe zijn gered10-05-2012 06:05:32
  129. Je vingers zijn je ogen07-05-2012 05:05:45
  130. Kim Bols: portret van een gedreven Vlaamse07-05-2012 05:05:25
  131. Het verhaal van Youssri – “Ik zie wat kan”01-04-2012 12:04:13
  132. Video: Klassen Kors Breijerschool op bezoek bij blinden23-03-2012 05:03:37
  133. Video: Blinde Wapservener loopt pelgrimstocht21-03-2012 12:03:42
  134. Video: Johan Dingemans21-03-2012 08:03:24
  135. Vincent Bijlo: ‘Ogen kunnen dictators zijn’31-12-2011 08:12:23
  136. Ervaren hoe het is om in een rolstoel te zitten of blind te zijn06-12-2011 06:12:11
  137. Blind leven18-11-2011 05:11:11
  138. Interview Vincent Bijlo15-09-2011 10:09:45
  139. Interview met Kim Bols02-09-2011 10:09:59
  140. ‘Mijn handicap is juist mijn kracht’08-06-2011 07:06:43
  141. ‘Blind Alert, ik ben blij dat het er eindelijk is’07-06-2011 05:06:21
  142. Blinde moeder Rebecca wil nog een tweede kindje07-06-2011 05:06:41
  143. ‘Een onvergetelijke ervaring voor iedereen’07-06-2011 04:06:02
  144. Blind raadslid voltrekt huwelijk07-06-2011 04:06:35
  145. Carolus Leysen: “Als blinde ben je altijd een stap achter”07-06-2011 04:06:34
  146. “Het is niet omdat je niet ziet, dat je niets weet”06-06-2011 08:06:14
  147. Blinde Genkenaar Carlo Petrelli vangt honden op05-06-2011 02:06:53
  148. Hoedje af voor blinde mama Rebecca05-06-2011 01:06:29
  149. Kracht in mij05-06-2011 01:06:46
  150. Lotgenoten05-06-2011 01:06:04
  151. “Ik heb mijn levensvreugde teruggevonden”05-06-2011 01:06:16
  152. Een blinde leest lichaamstaal anders, maar daarom niet minder goed05-06-2011 01:06:47
  153. Over blinden, alcoholisten en rolstoelers05-06-2011 01:06:33
  154. “Het enige dat me niet lukt, is samen kleuren”05-06-2011 01:06:57
  155. ‘Blind fietsen? Gewoon’05-06-2011 01:06:52
  156. Blinde ouders05-06-2011 01:06:33
  157. Moeder houdt benefiet voor blinde dochter05-06-2011 01:06:47
  158. ‘In 2009 wil ik zélf mijn post lezen’05-06-2011 01:06:12
  159. Eten zonder je bord te zien05-06-2011 01:06:39
  160. Martine helpt Odette05-06-2011 01:06:11
  161. ‘Sommige afleveringen heb ik al 50 keer gezien’05-06-2011 01:06:04
  162. Gesprekken met kinderen in uitzonderlijke situaties – Zowel de PAPA als de MAMA van Veerle (11) zijn BLIND05-06-2011 01:06:58
  163. Mei Lan (16), ooit ziende, nu blind05-06-2011 01:06:32
  164. Mijn Melsbroek: Albert Keersmaekers05-06-2011 01:06:17
  165. “Boodschappen doen? Niet alleen!”05-06-2011 01:06:04
  166. ‘Ongelooflijk hoeveel wilskracht Eline toont’05-06-2011 01:06:29
  167. Oudejaarsshow Vincent Bijlo in Lokatie 78 (Bunnik)05-06-2011 01:06:49
  168. “Wij hadden blind meisje te gast”05-06-2011 01:06:55
  169. “Ook ziende zouden we voor elkaar kiezen”05-06-2011 01:06:16
  170. Ik kwam terug van Lourdes en werd blind05-06-2011 12:06:01
  171. Niets gezien, alles gehoord05-06-2011 12:06:37
  172. Herman Van Dijck ruimde vuil boeltje Hooge Maey op05-06-2011 12:06:56
  173. “Ik droom dat mama me kan zien”05-06-2011 12:06:33
  174. Frida en Edwin Weterings – Blind echtpaar met (ziende) kinderen …05-06-2011 12:06:19
  175. Blinden bouwen beroepsloopbaan uit: Wij zijn geen sukkelaars05-06-2011 12:06:16
  176. Blind zijn is moeilijker in de visuele maatschappij05-06-2011 12:06:05
  177. “Eeuwige optimist” Joël Vyncke overleden05-06-2011 12:06:42
  178. Blinde vrouw van 62 twaalfde keer moeder05-06-2011 12:06:12
  179. ‘Zielig komt niet in mijn woordenboek voor’05-06-2011 12:06:56
  180. Niks kniezen om je handicap, maar er gewoon voor gaan05-06-2011 12:06:30
  181. Een ‘beperking’ is heel normaal05-06-2011 12:06:16
  182. Hennie Halfwerk denkt in kleuren05-06-2011 12:06:42
  183. Vlaamse Buren: Gunter & Manuela en hun buurvrouw Rita Van Schel05-06-2011 12:06:47
  184. “Hij pakte mijn zicht af, maar niet mijn leven05-06-2011 12:06:28
  185. Onze redacteur op de lappen met een dove vrouw en een blinde man05-06-2011 11:06:28
  186. Herenthout: Kinderen met handicap vinden opvang05-06-2011 11:06:12
  187. Blinde van het jaar 200405-06-2011 11:06:55
  188. Superprestige-voorzitter Etienne Gevaert heeft leren leven met zijn handicap05-06-2011 11:06:34
  189. Severine Doré meter Kind Inclusie Plan05-06-2011 11:06:30
  190. Ik zou de sterren willen zien05-06-2011 11:06:14
  191. Leef voluit!05-06-2011 11:06:06
  192. Zoontje fotomodel Jordan blijkt blind05-06-2011 10:06:04
  193. Blind vertrouwen05-06-2011 10:06:04
  194. Georgia en Albert – Om het lijf05-06-2011 10:06:17
  195. Visueel gehandicapte ouders: “Wij zijn gewone mensen die gekozen hebben voor kinderen”05-06-2011 10:06:38
  196. Wat denkt Vlaanderen over …: Enquête over visueel gehandicapte personen05-06-2011 10:06:15
  197. Mijn verhaal: Een lezeres vertelt05-06-2011 10:06:02
  198. Anders en gelukkig05-06-2011 10:06:29
  199. “Liefde op het eerste woord” – Leo en Edith, van kindsbeen af blind, zijn twintig jaar getrouwd05-06-2011 10:06:48
  200. Het verhaal van Ilse Dupont05-06-2011 10:06:05

Laatst bijgewerkt op 30 september 2015 – 10:30