Poolse
moeder brengt abortuszaak voor Europees Hof
Bron: De Morgen
9 februari 2006
Alicja Tysiac (34) is bijna blind omdat ze geen abortus mocht plegen
BRUSSEL
Een Poolse vrouw die een abortus werd geweigerd ondanks waarschuwingen dat ze
blind zou worden als ze de baby zou baren, stapt naar het Europees Hof voor de
Rechten van de Mens. De zaak zorgt voor beroering in katholiek Polen.
Alicja Tysiac (34) werd in 2000 zwanger van haar derde kind, maar wilde abortus
plegen omdat specialisten haar herhaaldelijk hadden gewezen op het gevaar op
blindheid. In Polen gelden echter strenge regels met betrekking tot
abortus waardoor de artsen niet ingingen op het verzoek van de vrouw uit
Warschau. Tysiac verloor na de bevalling drie vierde van haar
gezichtsvermogen.
Alicja Tysiac lijdt aan bijziendheid. Drie oogspecialisten bevestigden in
februari 2000 dat een zwangerschap haar gezicht nog zou verslechteren.
Alledrie weigerden ze echter een certificaat voor een abortus te ondertekenen.
Zelfs toen Tysiac een dioptrie van -24 had tijdens de tweede maand van de
zwangerschap, hielden ze voet bij stuk.
Eind april 2000 onderzocht haar gynaecoloog haar, maar die vond geen
therapeutische gronden voor een abortus. Nadat ze het leven had geschonken
aan haar derde kind, verminderde haar gezicht drastisch door bloedingen op het
netvlies, waarvoor ze dagelijks behandeld moet worden. Werken kan ze niet
meer.
De rechtszaak die ze tegen haar gynaecoloog inspande, verloor ze. Volgens
het Poolse gerecht zou de beslissing van de dokter niets te maken hebben met het
gezichtsverlies van de patiënt.
Niet alleen zijzelf maar ook haar kinderen zijn nu het slachtoffer van de
strenge Poolse abortusregels. Het gezicht van Alicja Tysiac is sinds de
bevalling beperkt tot 1,5 meter. Bovendien bestaat de kans dat ze helemaal
blind zal worden. Als alleenstaande moeder met een invalide-uitkering van
140 euro per maand kan ze nog nauwelijks haar kinderen opvoeden.
Tysiac is er zeker van dat zij zich niet in deze penibele situatie zou bevinden
als haar het recht op abortus was toegestaan. Daarom stapt zij naar het
Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Hiervoor beroept zij zich op het
recht op privacy, recht op behandeling en het discriminatiebeginsel.
De Poolse strenge wetgeving dateert van de postcommunistische periode waarin de
nieuwe katholieke regering komaf wilde maken met abortus zonder geldige reden.
Sindsdien is abortus alleen mogelijk als het leven van de moeder bedreigd wordt,
wanneer de foetus onherstelbare handicaps heeft opgelopen of wanneer de
zwangerschap te wijten is aan verkrachting of incest.
Wanda Nowiska van de Poolse Federatie voor Vrouwen en Familieplanning bevestigt:
"In Polen is de abortuspraktijk nog strenger dan de abortuswetten.
Daardoor worden niet meer dan tweehonderd legale abortussen per jaar
uitgevoerd." Geschat wordt dat jaarlijks 80.000 tot 200.000 vrouwen via
illegale weg abortus plegen.
Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens kan de Poolse wetten niet
veranderen, maar kan wel aantonen dat Alicja Tysiacs rechten zijn geschonden en
eisen dat een soortgelijke rechtsschending zich niet meer herhaalt. Zo'n
arrest zal de gemoederen in Polen onvermijdelijk verhitten. Vorig jaar nog
werd het voorstel van de Linkse Alliantie om abortus toe te laten tot de
twaalfde week van de zwangerschap, met een meerderheid van stemmen verworpen.